ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง จะแก้ไขปัญหาการครอบครองทรัพย์สินปัจจุบันได้อย่างไร (4)

8...กรกัญญา เตชะรุ่งนิรันดร์

สำนักงานเศรษฐกิจการคลัง

ร่างกฎหมายใหม่กำหนดให้มีการลดหรือยกเว้นภาษี ดังนี้

(1) กรณีที่ดินและสิ่งปลูกสร้างได้รับความเสียหายมากหรือถูกทำลายให้เสื่อมสภาพด้วยเหตุพ้นวิสัยที่จะป้องกันได้โดยทั่วไปเช่นเดียวกับกฎหมายภาษีบำรุงท้องที่ปัจจุบัน

(2) กรณีที่มีเหตุทำให้ที่ดินได้รับความเสียหาย หรือทำให้สิ่งปลูกสร้างถูกรื้อถอนหรือทำลายหรือชำรุดเสียหายจนต้องทำการซ่อมแซมในส่วนสำคัญเช่นเดียวกับภาษีโรงเรือนและที่ดิน

(3) กรณีผู้เสียภาษีมีที่ดิน สิ่งปลูกสร้างที่ถือครองอยู่ทั้งหมดในเขต อปท. เพียงเพื่อใช้เป็นที่อยู่อาศัยของตน และทรัพย์สินดังกล่าวมีมูลค่าไม่เกินมูลค่าตามที่กำหนดโดยพระราชกฤษฎีกา ให้ผู้เสียภาษีนั้นได้รับการยกเว้นภาษีสำหรับที่อยู่อาศัยดังกล่าว

(4) ให้ยกเว้นภาษีให้แก่เกษตรกรที่ใช้ที่ดินและสิ่งปลูกสร้างของตนเพื่อประกอบเกษตรกรรมเป็นการทั่วไปไม่เกินมูลค่าที่กำหนดไว้ในพระราชกฤษฎีกาการแก้ไขปัญหาการลดและยกเว้นภาษี

(1) แก้ไขปัญหาการยกเว้นภาษีโรงเรือนและที่ดินสำหรับโรงเรือนหรือสิ่งปลูกสร้างอย่างอื่นๆ ที่เจ้าของอยู่เองซึ่งมิได้ใช้เป็นที่ไว้สินค้าหรือประกอบการอุตสาหกรรม โรงเรือนหรือสิ่งปลูกสร้างอย่างอื่นๆ ซึ่งปิดไว้ตลอดปี และเจ้าของมิได้อยู่เองหรือให้ผู้อื่นอยู่ โรงเรือนหรือสิ่งปลูกสร้างของการเคหะแห่งชาติที่ผู้เช่าซื้ออยู่อาศัยเอง โดยมิได้ใช้เป็นที่เก็บสินค้าหรือประกอบการอุตสาหกรรม หรือประกอบกิจการอื่นเพื่อหารายได้ และการลดหย่อนค่ารายปีสำหรับโรงเรือนติดตั้งส่วนควบที่เป็นเครื่องจักรเพื่อประกอบการอุตสาหกรรมโดยคิดค่ารายปีดังกล่าวเหลือ 1 ใน 3 ของค่ารายปีโรงเรือนและเครื่องจักรดังกล่าว ทำให้ฐานภาษีแคบไม่เป็นธรรมแก่ผู้เช่าบ้านอยู่อาศัยที่ถูกผลักภาระภาษีรวมอยู่ในค่าเช่าบ้าน ไม่เป็นธรรมแก่ผู้เช่าซื้อบ้านอยู่อาศัยจากธนาคารพาณิชย์อื่นๆ ที่ถูกผลักภาระภาษีจากธนาคารพาณิชย์ และผู้เสียภาษีโรงเรือนและที่ดิน

ในกรณีของภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้างจะจัดเก็บภาษีจากเจ้าของบ้านอยู่อาศัยเอง เจ้าของโรงเรือนปิดว่างและเจ้าของโรงเรือนที่ให้เช่าซื้อโดยการเคหะและธนาคารพาณิชย์ ทำให้เกิดความเป็นธรรมแก่ผู้เสียภาษีด้วยกันเอง

ทั้งนี้ โดยยกเว้นการจัดเก็บภาษีจากเครื่องจักรที่ใช้ในการประกอบการอุตสาหกรรม เนื่องจากสภาพเศรษฐกิจปัจจุบันสมควรส่งเสริมให้มีการใช้เครื่องจักรในการผลิตสินค้า เพื่อให้สินค้าส่งออกสามารถแข่งขันกับต่างประเทศได้

(2) แก้ไขปัญหาการลดหย่อนที่ดินที่ไม่ต้องเสียภาษีบำรุงท้องที่ตามมาตรา 22 แห่งพระราชพระราชบัญญัติภาษีบำรุงท้องที่ พ.ศ. 2508 ซึ่งกำหนดให้บุคคลธรรมดาซึ่งเป็นเจ้าของที่ดินแปลงเดียวหรือหลายแปลงที่อยู่ในจังหวัดเดียวกัน และใช้ที่ดินนั้นเป็นที่อยู่อาศัยของตน เป็นที่เลี้ยงสัตว์ของตน หรือประกอบกสิกรรมของตน ให้ลดหย่อนไม่ต้องเสียภาษีบำรุงท้องที่ตามเกณฑ์อย่างใดอย่างหนึ่ง ดังต่อไปนี้

(2.2) ที่ดินในเขตเทศบาลตำบลให้ลดหย่อนได้ 200 ตารางวาถึง 1 ไร่ ตามที่กำหนดโดยเทศบัญญัติ

(2.4) ที่ดินในเขตกรุงเทพมหานครให้ลดหย่อนได้ ดังต่อไปนี้

(ข) ในท้องที่ชุมชนหนาแน่นปานกลาง ให้ลดหย่อน 100 ตารางวาถึง 1 ไร่

ทั้งนี้ ตามที่กำหนดโดยข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร ท้องที่ใดจะเป็นท้องที่ตาม (ก) (ข) หรือ (ค) ให้เป็นไปตามที่กำหนดโดยกฎกระทรวงที่ดินที่มีสิ่งปลูกสร้างหรือสิ่งปลูกสร้างนั้นเป็นสถานการค้าหรือให้เช่า ไม่ได้รับการลดหย่อนสำหรับส่วนของที่ดินที่ใช้เป็นสถานการค้าหรือให้เช่านั้น ในกรณีที่บุคคลธรรมดาหลายคนเป็นเจ้าของที่ดินร่วมกัน ให้ได้รับการลดหย่อนรวมกันตามเกณฑ์ที่กำหนดข้างต้น และการลดหย่อนดังกล่าวให้ได้รับการลดหย่อนสำหรับที่ดินที่อยู่ในจังหวัดใดจังหวัดหนึ่งแต่จังหวัดเดียว

ผลของการลดหย่อนที่ดินที่ไม่ต้องเสียภาษีดังกล่าวทำให้เจ้าของบ้านอยู่อาศัยเองประเภททาวน์เฮาส์ ตึกแถว เรือนแถวไม้ ส่วนใหญ่ได้รับยกเว้นที่ดินหมดไปจนไม่ต้องเสียภาษีบำรุงท้องที่ ทำให้ฐานภาษีแคบ และไม่เป็นธรรมแก่ผู้เสียภาษีบำรุงท้องที่อื่นๆ