วัฏจักรไข่

ราคาไข่ไก่ เป็นปัญหาคลาสสิก และเกิดขึ้นเป็นวัฏจักรตามฤดูกาลทุกๆ ปี คนไทยแบบเราๆ ก็เลยคุ้นเคยกับพาดหัวข่าวที่ว่า “ไข่ (ชื่อนายกรัฐมนตรี) แพง” อยู่เป็นระยะๆ

สำหรับในปีนี้ ก็ถึงฤดูกาลที่ราคาไข่ไก่กลับมาแพงอีกครั้ง โดยคราวนี้ผู้เลี้ยงไก่ไข่แจกแจงว่า ราคาไข่ไก่แพงขึ้น เพราะต้นทุนสูงขึ้น ทั้งจากค่าจ้างแรงงานที่ปรับเป็น 300 บาทต่อวัน ค่าอาหารสัตว์ที่แพงขึ้น 10-20% ค่าแม่ไก่ที่สูงขึ้นจากตัวละ 150 บาท เป็น 160 บาท ขณะที่อากาศร้อน ไก่ออกไข่น้อย เมื่อผลผลิตน้อย ราคาก็ขยับขึ้นเป็นธรรมดา

ล่าสุด กระทรวงพาณิชย์ได้ประชุมหารือร่วมกับผู้ประกอบการค้าไข่ไก่ ผู้เลี้ยงไก่ไข่ และผู้เกี่ยวข้องทั้งกรมการค้าภายใน กรมปศุสัตว์ และสำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร และได้ตัดสินใจกำหนดราคาเพดานไข่ไก่คละหน้าฟาร์มไม่ให้เกินฟองละ 3.30 บาท ไปจนถึงสิ้นเดือน พ.ค.นี้ พร้อมทั้งเชื่อว่าเดือน มิ.ย.ก.ค.นี้ สถานการณ์จะเริ่มดีขึ้น และเข้าสู่ภาวะปกติเมื่ออากาศเย็นขึ้น แถมต่อไปอาจเข้าสู่รอบวัฏจักรที่ว่าไก่ออกไข่ได้ดีจนผลผลิตล้นตลาด และราคาตกต่ำลงอีกก็เป็นได้

ทั้งนี้ ไม่ว่าไข่จะถูกหรือแพง ก็มักเป็นปัญหาที่ถูกฝ่ายการเมืองหยิบยกมาโจมตีกันได้เสมอ แต่ทว่าหากมองกันตามข้อเท็จจริงก็ต้องยอมรับว่า ไข่ไก่เป็นสินค้าอ่อนไหว ที่ราคาสามารถปรับขึ้นลงได้เสมอตามปัจจัยต่างๆ ซึ่งบางอย่างก็ยากแก่การควบคุม เช่น สภาพอากาศ และโรคระบาด

ท่ามกลางความอ่อนไหวและแปรปรวนง่ายต้องยอมรับเช่นกันว่า ปัญหาราคาไข่ไก่เป็นวัฏจักรที่เกิดขึ้นเป็นประจำ ซึ่งหมายความว่า เป็นสิ่งที่พอจะรู้อยู่แล้วว่าจะเกิดขึ้นเมื่อไหร่ อย่างไร และมีวิธีแก้ไขได้อย่างไรบ้าง

ในเวลาที่ไข่ราคาแพง มาตรการเฉพาะหน้าที่ภาครัฐหยิบยกมาใช้เสมอหนีไม่พ้นการควบคุมราคา เมื่อไข่ล้นตลาดและราคาถูก ก็โหมรณรงค์ให้ประชาชนหันมากินไข่ ลดจำนวนแม่ไก่ยืนกรง หรือเพิ่มการส่งออกไข่ให้มากขึ้น

เราแทบไม่เห็นแนวทางการแก้ปัญหาอย่างเป็นระบบและยั่งยืน ทั้งๆ ที่มีหน่วยงานที่ดูแลเรื่องนี้โดยเฉพาะอยู่แล้ว ตั้งแต่ต้นน้ำถึงปลายน้ำ ทั้งดูแลปริมาณนำเข้าแม่พันธุ์ไก่ไข่ การบริหารสัดส่วนผลผลิตให้พอกับการบริโภคและราคา ซึ่งหากผู้เกี่ยวข้องวิเคราะห์ข้อมูลอย่างจริงจัง ก็เชื่อว่าจะมีแนวทางแก้ไขปัญหาราคาไข่แบบยั่งยืนอย่างแน่นอน

ดังนั้น น่าจะถึงเวลาแล้วที่รัฐบาลและหน่วยงานที่รับผิดชอบต้องวางแผนระยะยาว อย่าเอาแต่ว่าสินค้าเกษตรไหนราคาดี ก็ส่งเสริมให้เลี้ยง ให้ปลูกกันจนเกินความพอดี แต่สุดท้ายก็ต้องมาออกมาตรการเพื่อบิดเบือนราคา โดยเป็นการแก้ปัญหาที่ไม่สะท้อนความจริงทุกครั้งไป