8 วิชาชีพ อ่อนภาษา-ไอที

โดย ชลธิชา ภัทรสิริวรกุล

การเตรียมความพร้อมแรงงานไทยก่อนเปิดประชาคมอาเซียนเป็นเรื่องท้าทาย แต่ตอนนี้ก็ยังพอมีเวลาลดจุดอ่อนและเสริมจุดแข็ง เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน

บรรจงจิตต์ อังศุสิงห์ ผู้อำนวยการสำนักการค้าบริการและการลงทุน กรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ กล่าวในงานสัมมนาเรื่อง 7+1 วิชาชีพก้าวไกลนำพาไทยสู่ AEC ว่า ในปี 2558 นี้การเคลื่อนย้ายแรงงานเสรีคงยังไม่สามารถเกิดขึ้นได้จริง ดังนั้นประเทศไทยจึงต้องเร่งวางแผนแรงงานในสาขาวิชาชีพต่างๆ ให้พร้อม โดยเฉพาะ 8 วิชาชีพที่ยอมรับว่ายังอ่อนแอทางด้านภาษาและไอที ที่ทำให้แรงงานไทยยังไม่สามารถออกไปแข่งขันในระดับอาเซียนได้โดยเฉพาะแรงงานระดับกลางและระดับล่าง

ขณะเดียวกันประเทศไทยควรจะสำรวจตัวเองว่า วิชาชีพสาขาใดที่มีศักยภาพและพร้อมที่จะส่งออกแรงงานฝีมือ เพื่อให้ไปแข่งขันในระดับอาเซียน รวมทั้งต้องดูด้วยว่าวิชาชีพสาขาไหนที่ยังไม่พร้อมที่จะเปิดแข่งขัน และต้องการเก็บสงวนไว้ให้แรงงานชาวไทยเท่านั้น ซึ่งจำเป็นมากที่กระทรวงแรงงานจะต้องกำหนดมาตรฐานแรงงานฝีมือกลางขึ้นมาให้ชัดเจน

“คิดว่าวิชาชีพที่ไทยพร้อมแข่งขันได้แล้วคือวิชาชีพวิศวะ สถาปัตย์ และแพทย์ แต่ก็ต้องมีการวางแผนความต้องการแรงงานเหล่านี้ภายในประเทศให้ดี เพื่อป้องกันการเกิดปัญหาสมองไหล”

ส่วนวิชาชีพที่ต้องการสงวนไว้ เช่น ด้านการท่องเที่ยวและบริการที่ไทยมีจุดเด่นก็ควรจะผันตัวเองมาเป็นศูนย์ฝึกอบรมด้านเหล่านี้น่าจะดีกว่า เพราะจะทำให้ได้มาตรฐานแรงงานตามที่เราต้องการ ซึ่งจะมีส่วนช่วยในการแก้ปัญหาขาดแคลนแรงงานได้อีกทาง

ด้าน นคร ศิลปอาชา อธิบดีกรมพัฒนาฝีมือแรงงาน ยอมรับว่า แรงงานไทยอ่อนด้านภาษาอังกฤษที่กำหนดให้เป็นภาษากลางในอาเซียน นอกจากนี้ประเทศไทยยังเจอปัญหาขาดแคลนแรงงานทั้งด้านคุณภาพและปริมาณด้วย โดยเฉพาะแรงงานระดับล่างที่ตอนนี้ต้องพึ่งพาแรงงานต่างด้าวมากจนเกินไป ส่งผลให้ขณะนี้มีการจัดตั้งคณะกรรมการประสานและฝึกอาชีพแรงงานแห่งชาติขึ้นมา โดยมีหน่วยงานต่างๆที่เกี่ยวข้องทั้งภาครัฐและเอกชนร่วมกัน เพื่อวางแผนผลิตกำลังคนให้เพียงพอและตรงต่อความต้องการของภาคอุตสาหกรรม

ส่วนฝั่งผู้ผลิตแรงงานป้อนตลาด สุปรียา ลำเจียก ผู้อำนวยการศูนย์อาชีวศึกษาทวิภาคี สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา กล่าวว่า ได้เตรียมพร้อมกำลังคนในระดับวิชาชีพ ปวช.และ ปวส. เพื่อรองรับการเปิดเออีซีแล้ว โดยแบ่งออกเป็น 2 ส่วน คือ ความพร้อมด้านสมรรถนะวิชาชีพของ 8 วิชาชีพให้สามารถไปแข่งขันได้ และความพร้อมด้านภาษาด้วยการปฏิรูปหลักสูตรการเรียนการสอนในระดับอาชีวะใหม่ โดยการจัดหลักสูตรภาษาอังกฤษ (EP) และมินิอีพีในโรงเรียนอาชีวะทั่วประเทศ เพื่อให้เด็กอาชีวะสามารถสื่อสารภาษาอังกฤษได้

ขณะเดียวกัน ปิติ ศรีแสงนาม รองผู้อำนวยการฝ่ายวิชาการ ศูนย์อาเซียนศึกษาแห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย กล่าวว่า การทำข้อตกลงร่วม หรือเอ็มอาร์เอ ยังไม่ใช่การเปิดเสรีวิชาชีพที่แท้จริง และตอนนี้แรงงานฝีมือระดับบนพร้อมออกไปแข่งขัน โดยที่ไม่ต้องรอเปิดเสรีเออีซีแล้ว แต่ที่น่าห่วงคือแรงงานฝีมือระดับกลางและล่างมากกว่า

อย่างไรก็ตาม การเตรียมตัวของแรงงานไทยคือ ต้องรู้จักตัวเองก่อนว่ามีจุดอ่อน จุดแข็งอะไรการตระหนักรู้เกี่ยวกับอาเซียนอย่างแท้จริง การปรับเปลี่ยนทัศนคติที่ไม่ดีต่อเพื่อนบ้าน แล้วมาพัฒนาเพิ่มขีดความสามารถการแข่งขันของตัวเอง และการใช้ประโยชน์จากความเป็นอาเซียนที่มีอยู่แล้วซึ่งหากทำได้เมื่อไหร่ แรงงานไทยก็พร้อมแข่งขันในอาเซียนได้