ศาลสูงสหรัฐไม่รับคำร้อง Meta คดีเสพติดโซเชียลในวัยรุ่น

ศาลสูงสุดสหรัฐมีคำสั่งไม่รับพิจารณาคำร้องของ Meta Platforms ที่พยายามขอให้ยุติคดีฟ้องร้องจากรัฐเวอร์มอนต์ ซึ่งกล่าวหาว่า Instagram ถูกออกแบบให้สร้างพฤติกรรมเสพติดในกลุ่มเด็กและเยาวชน ถือเป็นความเคลื่อนไหวล่าสุดที่เพิ่มแรงกดดันทางกฎหมายต่อบริษัทเทคโนโลยีรายใหญ่เกี่ยวกับความปลอดภัยของผู้ใช้งานอายุน้อย

 

คณะตุลาการศาลสูงสหรัฐมีมติปฏิเสธอุทธรณ์ของ Meta โดยปล่อยให้คำตัดสินของศาลชั้นต้นมีผลต่อไป ซึ่งหมายความว่าคดีของรัฐเวอร์มอนต์สามารถเดินหน้าสู่กระบวนการพิจารณาได้ต่อไป หลัง Meta โต้แย้งว่าศาลในรัฐเวอร์มอนต์ไม่มีอำนาจพิจารณาคดีดังกล่าว

 

คดีนี้เป็นส่วนหนึ่งของกระแสฟ้องร้องขนาดใหญ่ทั่วสหรัฐ ทั้งจากบุคคลทั่วไป หน่วยงานท้องถิ่น รัฐ และเขตการศึกษา ที่พุ่งเป้าไปยังบริษัทโซเชียลมีเดีย ท่ามกลางกระแสกังวลทั่วโลกเกี่ยวกับผลกระทบของแพลตฟอร์มออนไลน์ต่อสุขภาพจิตและพฤติกรรมของเด็กและวัยรุ่น

 

อัยการสูงสุดรัฐเวอร์มอนต์ระบุว่า Instagram ถูกออกแบบมาเพื่อ “ใช้ประโยชน์จากพัฒนาการทางสมองของวัยรุ่น” เพื่อกระตุ้นให้เกิดการเสพติดและเพิ่มรายได้จากโฆษณา โดยเฉพาะโฆษณาที่มุ่งเป้าไปยังเยาวชนในรัฐเวอร์มอนต์ พร้อมกล่าวหาว่า Meta จงใจทำให้ผู้บริโภคเข้าใจผิดเกี่ยวกับความปลอดภัยของแพลตฟอร์ม

 

ด้าน Meta โต้แย้งว่า รัฐเวอร์มอนต์ไม่ได้แสดงหลักฐานว่าบริษัทออกแบบแอปพลิเคชันในรัฐดังกล่าว หรือมีการให้ข้อมูลอันเป็นเท็จเกี่ยวกับความปลอดภัยของ Instagram ในพื้นที่รัฐเวอร์มอนต์โดยตรง

 

ก่อนหน้านี้ Mark Zuckerberg ประธานเจ้าหน้าที่บริหารของ Meta ให้การต่อศาลในรัฐแคลิฟอร์เนียเมื่อเดือนกุมภาพันธ์ที่ผ่านมา โดยปฏิเสธข้อกล่าวหาที่ว่า Instagram มีการมุ่งเป้าผู้ใช้งานเด็กโดยเฉพาะ

 

คดีดังกล่าวถูกยื่นฟ้องตั้งแต่ปี 2566 โดยชาริตี คลาร์ก อัยการสูงสุดรัฐเวอร์มอนต์จากพรรคเดโมแครต ภายใต้กฎหมายคุ้มครองผู้บริโภคของรัฐ โดยกล่าวหาว่า Instagram ศึกษาช่องโหว่ด้านระบบประสาท ความคิด และจิตวิทยาของวัยรุ่น เพื่อกระตุ้นให้ใช้งานแพลตฟอร์มอย่างต่อเนื่องและมากเกินไป จนส่งผลเสียต่อสุขภาพจิต

 

การดำเนินคดีครั้งนี้ยังเป็นส่วนหนึ่งของความร่วมมือระหว่างอัยการสูงสุดจาก 42 รัฐทั่วประเทศ ที่ร่วมกันยื่นฟ้องบริษัทในเครือ Meta ทั้งในศาลรัฐและศาลรัฐบาลกลาง

 

Meta พยายามขอให้ศาลยกฟ้อง โดยให้เหตุผลว่าการปล่อยให้รัฐต่าง ๆ ฟ้องร้องบริษัทในลักษณะนี้ อาจละเมิดสิทธิในกระบวนการยุติธรรมตามรัฐธรรมนูญสหรัฐ และเปิดช่องให้บริษัทต้องเผชิญคดีลักษณะเดียวกันในทั้ง 50 รัฐ

 

อย่างไรก็ตาม ศาลสูงรัฐเวอร์มอนต์มีคำวินิจฉัยในปี 2568 ว่า Meta ได้เข้าถึงตลาดของรัฐเพื่อแสวงหาผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจผ่านการใช้ข้อมูลส่วนบุคคลและการสร้างรายได้จากผู้ใช้งาน จึงสามารถถูกดำเนินคดีในรัฐดังกล่าวได้อย่างชอบธรรม

 

ตลอดช่วงที่ผ่านมา Meta เผชิญผลการพิจารณาคดีที่ไม่เป็นคุณหลายครั้ง โดยในเดือนเมษายน ศาลสูงรัฐแมสซาชูเซตส์มีคำสั่งให้บริษัทเข้าสู่กระบวนการพิจารณาคดีฟ้องร้องลักษณะเดียวกันเกี่ยวกับการเสพติดโซเชียลมีเดียในเยาวชน

 

ขณะที่ในเดือนมีนาคม คณะลูกขุนในรัฐนิวเม็กซิโกมีคำสั่งให้ Meta จ่ายค่าปรับทางแพ่ง 375 ล้านดอลลาร์ จากคดีที่กล่าวหาว่าบริษัททำให้ผู้ใช้งานเข้าใจผิดเกี่ยวกับความปลอดภัยของ Facebook และ Instagram รวมถึงปล่อยให้เกิดการแสวงหาประโยชน์ทางเพศต่อเด็กบนแพลตฟอร์ม

 

นอกจากนี้ คณะลูกขุนในนครลอสแอนเจลิสยังตัดสินให้ Meta และ Google ของบริษัทอัลฟาเบต มีความประมาทจากการออกแบบแพลตฟอร์มที่เป็นอันตรายต่อเยาวชน และสั่งจ่ายค่าเสียหายรวม 6 ล้านดอลลาร์แก่หญิงวัย 20 ปีที่ระบุว่าตนติดโซเชียลมีเดียตั้งแต่วัยเด็ก

 

ล่าสุด Meta ยังบรรลุข้อตกลงยอมความกับเขตการศึกษาแห่งหนึ่งในรัฐเคนทักกี ซึ่งเป็นหนึ่งในหลายพันคดีที่กล่าวหาว่าแพลตฟอร์มโซเชียลมีเดียมีส่วนทำให้เกิดวิกฤตสุขภาพจิตในโรงเรียนทั่วสหรัฐอีกด้วย