กพท.คุมเข้มโดรน บินต้องอบรม-ขออนุญาตออนไลน์ เริ่ม 17 พ.ค.

สำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย หรือ กพท. ออกประกาศฉบับใหม่ ยกระดับการกำกับดูแลการใช้งานอากาศยานไร้นักบิน หรือ “โดรน” โดยกำหนดให้ผู้ใช้งานโดรนที่มีน้ำหนักไม่เกิน 25 กิโลกรัม ซึ่งทำการบินในลักษณะเฉพาะหรือมีความเสี่ยงระดับปานกลาง ต้องผ่านการอบรม ขึ้นทะเบียนอากาศยาน และขออนุญาตบินผ่านระบบออนไลน์ก่อนดำเนินการจริง เพื่อรองรับการใช้งานเชิงพาณิชย์และเทคโนโลยีการบินยุคใหม่อย่างปลอดภัย

 

กฎระเบียบดังกล่าวจะมีผลบังคับใช้อย่างเป็นทางการตั้งแต่วันที่ 17 พฤษภาคม 2569 เป็นต้นไป ถือเป็นการปรับปรุงหลักเกณฑ์ครั้งสำคัญจากประกาศกระทรวงคมนาคม พ.ศ. 2558 ที่ใช้มานานกว่า 10 ปี

 

สำหรับ กฎใหม่ครอบคลุมการบินในกลุ่ม “Specific Category” หรือการบินที่มีความเสี่ยงระดับปานกลาง ซึ่งรวมถึงการใช้งานเชิงพาณิชย์ การถ่ายทำภาพยนตร์ งานสำรวจ การบินในพื้นที่เฉพาะ หรือภารกิจที่แตกต่างจากเงื่อนไขการบินทั่วไป โดยผู้ปฏิบัติการจะต้องผ่านการประเมินความเสี่ยงและได้รับอนุญาตจาก กพท. ก่อนทุกครั้ง

 

สาระสำคัญของประกาศฉบับใหม่ กำหนดให้ผู้ควบคุมโดรนต้องผ่านหลักสูตรอบรมที่ กพท. รับรอง เพื่อให้มีความรู้เกี่ยวกับกฎหมายการบิน กฎจราจรทางอากาศ มาตรการความปลอดภัย และการบริหารความเสี่ยงในการปฏิบัติการบิน รวมถึงต้องมี “สิทธิทำการ” ให้สอดคล้องกับประเภทของอากาศยานที่ใช้งาน

 

ขณะเดียวกัน กพท. ยังเพิ่มมาตรการควบคุมด้านทะเบียนอากาศยาน โดยกำหนดให้โดรนทุกลำต้องขึ้นทะเบียนผ่านระบบอิเล็กทรอนิกส์ และติดหมายเลขทะเบียนบนตัวอากาศยานอย่างชัดเจน เพื่อให้สามารถตรวจสอบและติดตามได้ง่ายขึ้น

 

รูปแบบทะเบียนใหม่จะใช้มาตรฐาน XX-NN-NN-NNNN โดยตัวอักษรและตัวเลขต้องเป็นตัวพิมพ์ สีตัดกับพื้นผิวตัวโดรน และมีขนาดความสูงไม่น้อยกว่า 0.3 เซนติเมตร

 

อีกหนึ่งการเปลี่ยนแปลงสำคัญ คือ การกำหนดให้ผู้ขออนุญาตต้องยื่นข้อมูลแผนการบินผ่านระบบออนไลน์ในทุกครั้งก่อนปฏิบัติการ ระบุรายละเอียดทั้งวัตถุประสงค์ วันเวลา พื้นที่หรือพิกัดบิน รายชื่อผู้ควบคุม รวมถึงเอกสารประกันภัย

 

กพท. ยังสามารถกำหนดมาตรการเพิ่มเติมได้ตามความเหมาะสม เช่น การจัดทำคู่มือการบิน แผนบริหารความเสี่ยง หรือการสาธิตการบินก่อนอนุมัติ เพื่อยืนยันว่าการปฏิบัติการเป็นไปตามมาตรฐานด้านความปลอดภัย

 

สำหรับสาระสำคัญที่เปลี่ยนแปลงจากกฎเดิมปี 2558 มีหลายประเด็นสำคัญ ได้แก่ การเปลี่ยนจากระบบสมัครใจอบรมมาเป็นภาคบังคับภายใน 1 ปี การเพิ่มระบบทะเบียนอากาศยาน การบังคับยื่นแผนบินก่อนทุกครั้ง การขยายอายุใบอนุญาตจาก 2 ปี เป็น 5 ปี และการเปลี่ยนระบบยื่นเอกสารทั้งหมดเข้าสู่แพลตฟอร์มออนไลน์

 

อย่างไรก็ตาม หลักเกณฑ์ด้านประกันภัยยังคงเดิม โดยกำหนดให้มีวงเงินคุ้มครองบุคคลที่สามไม่น้อยกว่า 1 ล้านบาทต่อครั้ง

 

กพท. ระบุเพิ่มเติมว่า ผู้ที่ได้รับอนุญาตตามกฎเดิมยังสามารถใช้สิทธิได้จนกว่าใบอนุญาตจะหมดอายุ แต่หากต้องการปฏิบัติการบินที่เข้าข่าย “Specific Category” ตามหลักเกณฑ์ใหม่ จำเป็นต้องดำเนินการเพิ่มเติมให้เป็นไปตามข้อกำหนดฉบับปี 2569

 

การปรับกฎครั้งนี้สะท้อนแนวโน้มการเติบโตอย่างรวดเร็วของอุตสาหกรรมโดรนในประเทศไทย ทั้งในภาคโลจิสติกส์ เกษตรกรรม การสำรวจ และสื่อดิจิทัล โดยภาครัฐต้องการสร้างสมดุลระหว่างการส่งเสริมเทคโนโลยีกับการรักษาความปลอดภัยทางอากาศและความปลอดภัยของประชาชนในระยะยาว