จุฬาฯ จับมือ IBM ปักหมุดเทคโนโลยีควอนตัม ดัน "สยามควอนตัมสแควร์" เป็นศูนย์กลางระดับชาติ

เมื่อวันที่ 27 เมษายน 2569 จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยและบริษัท ไอบีเอ็ม ประเทศไทย จำกัด ร่วมลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ (MOU) ด้านเทคโนโลยีควอนตัม ณ ห้อง 105 อาคารมหาจุฬาลงกรณ์ โดยมี ศ.ดร.วิเลิศ ภูริวัชร อธิการบดีจุฬาฯ และนายอโณทัย เวทยากร กรรมการผู้จัดการใหญ่ IBM ประเทศไทย เป็นผู้แทนสองฝ่าย

 

 

ศ.ดร.วิเลิศ ภูริวัชร อธิการบดีจุฬาฯ กล่าวว่า เทคโนโลยีควอนตัมไม่ใช่พรมแดนที่ห่างไกลอีกต่อไป แต่กำลังเคลื่อนตัวอย่างรวดเร็วจากห้องปฏิบัติการวิจัยเข้าสู่การใช้งานจริงในภาคการเงิน การแพทย์ โลจิสติกส์ ความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ วัสดุขั้นสูง และอีกหลายภาคส่วน ประเทศไทยจะต้องเป็นหนึ่งในประเทศที่เตรียมความพร้อมให้กับบุคลากร สถาบันวิจัย และภาคอุตสาหกรรม เพื่อร่วมกำหนดทิศทางของเศรษฐกิจโลกในยุคถัดไป

 

ความร่วมมือกับ ไอบีเอ็ม ประเทศไทย ในครั้งนี้ นิสิต นักวิจัย และนักนวัตกรรมของจุฬาฯ จะได้เข้าถึงเส้นทางการเรียนรู้ระดับโลก ประสบการณ์ตรงในการใช้งานระบบควอนตัม และการเชื่อมโยงที่แข็งแกร่งยิ่งขึ้นกับระบบนิเวศควอนตัมระดับโลก บันทึกข้อตกลงฉบับนี้ไม่ได้เป็นเพียงข้อตกลงทางวิชาการ แต่ยังเป็นการประกาศเจตนารมณ์ว่า ประเทศไทยจะเข้าสู่ระดับแนวหน้าของเทคโนโลยีอุบัติใหม่ ถือเป็นจุดเริ่มต้นสำคัญในการสร้างประวัติศาสตร์ด้านเทคโนโลยีของประเทศ โดยย้ำว่านวัตกรต้องมาก่อนนวัตกรรม มหาวิทยาลัยไม่ได้เป็นเพียง “ผู้ใช้เทคโนโลยี” อีกต่อไป แต่ก้าวสู่การเป็น “ผู้สร้าง” ทั้งในด้าน AI และควอนตัม พร้อมผลักดันการจัดตั้งศูนย์สยามควอนตัมสแควร์ (SQ²) ให้เป็นศูนย์กลางการพัฒนาองค์ความรู้และนวัตกรรม เพื่อผลิตบุคลากรที่มีศักยภาพในการสร้างเทคโนโลยีแห่งอนาคต และยกระดับคุณภาพชีวิตของสังคมไทย

 

 

 

ด้าน คุณอโณทัย เวทยากร กรรมการผู้จัดการใหญ่ บริษัท ไอบีเอ็ม ประเทศไทย จำกัด กล่าวว่า เทคโนโลยีควอนตัมไม่เพียงเป็นนวัตกรรมใหม่ แต่เป็นกลไกสำคัญที่จะผลักดันประเทศสู่การเป็นผู้สร้างนวัตกรรมในระดับโลก โดยความร่วมมือครั้งนี้มุ่งเน้น 3 ด้านหลัก ได้แก่ การพัฒนาบุคลากรด้านควอนตัมผ่านเครื่องมืออย่าง Qiskit การต่อยอดงานวิจัยและนวัตกรรมร่วมกัน และการสร้างระบบนิเวศด้านควอนตัมผ่านศูนย์สยามควอนตัมสแควร์ เพื่อเชื่อมโยงภาครัฐ เอกชน และสถาบันการศึกษาในการขับเคลื่อนประเทศสู่อนาคตอย่างยั่งยืน

 

 

รายละเอียดความร่วมมือ

 

พิธีลงนามครั้งนี้มี “ศูนย์สยามควอนตัมสแควร์ (Siam Quantum Square: SQ²)” ทำหน้าที่เป็นศูนย์กลางในการดำเนินกิจกรรมด้านควอนตัมของประเทศ ทั้งในมิติของการวิจัย การพัฒนาบุคลากร และการสร้างเครือข่ายความร่วมมือกับภาคส่วนต่าง ๆ ทั้งในและต่างประเทศ ซึ่งจะช่วยผลักดันให้ประเทศไทยก้าวทันการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีโลก

 

ผศ.ดร.สลิลพร กิตติวัฒนากูล หัวหน้าศูนย์สยามควอนตัมสแควร์ กล่าวสรุปเป้าหมายความร่วมมือในครั้งนี้ 4 ประการ ได้แก่

1. การพัฒนาจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยให้เป็นศูนย์ความเป็นเลิศด้านควอนตัมของประเทศไทย
2. การเสริมสร้างทักษะการเขียนโปรแกรมควอนตัมและเส้นทางการรับรองผ่าน Qiskit
3. การขับเคลื่อนโครงการในปี 2569 ให้เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรม
4. การยกระดับบทบาทของประเทศไทยในเวทีควอนตัมระดับภูมิภาค โดยศูนย์สยามควอนตัมสแควร์ (SQ²) 

 

ทั้งนี้  ศูนย์สยามควอนตัมสแควร์ (Siam Quantum Square: SQ²) เปิดตัวอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 26 มกราคม 2569 เป็นหน่วยงานภายใต้จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ที่ทำหน้าที่เป็น ศูนย์กลางด้านเทคโนโลยีควอนตัมของประเทศไทย ครอบคลุมทั้ง 3 มิติ ได้แก่ การวิจัย, การพัฒนาบุคลากร และการสร้างเครือข่ายกับทุกภาคส่วนทั้งในและต่างประเทศ 

ศูนย์นี้รวมคณาจารย์และนักวิจัยจาก 3 คณะ ได้แก่ คณะวิทยาศาสตร์ คณะวิศวกรรมศาสตร์ และคณะพาณิชยศาสตร์และการบัญชี เพื่อให้ครอบคลุมทั้งด้านฮาร์ดแวร์และซอฟต์แวร์ควอนตัม พร้อมทั้งมองโจทย์การประยุกต์ใช้ในเชิงธุรกิจและเศรษฐกิจควบคู่กัน

เป้าหมายระยะยาวของ SQ² คือการเป็นแพลตฟอร์มที่ช่วยให้นักวิจัยและนักพัฒนาไทยสามารถแก้ปัญหาซับซ้อนที่คอมพิวเตอร์แบบดั้งเดิมยังทำได้จำกัด เช่น การพัฒนายาใหม่ การจัดการพลังงาน และการวิเคราะห์ข้อมูลขนาดใหญ่ด้วยพลังประมวลผลระดับควอนตัม