เส้นทาง 25 ปี กว่าจะเป็น MGM Osaka คาสิโนรีสอร์ตแรกในประวัติศาสตร์ญี่ปุ่น

MGM Osaka คือโครงการที่เปรียบได้กับการเดิมพันครั้งใหญ่ของญี่ปุ่น ไม่ใช่แค่ในแง่การเงิน แต่คือการเปิดรับวัฒนธรรมใหม่ ๆ เข้ามาในประเทศที่มีแนวคิดอนุรักษ์นิยมอย่างลึกซึ้ง

 

ความสำเร็จหรือความล้มเหลวของโปรเจกต์นี้จะเป็น “บทเรียนสำคัญ” สำหรับการวางยุทธศาสตร์เศรษฐกิจในระยะยาว และการสร้างสมดุลระหว่างการพัฒนาและความยั่งยืนทางสังคมในศตวรรษที่ 21

 

 

ในขณะที่เอเชียกำลังแย่งชิงความเป็นผู้นำด้านการท่องเที่ยวและการลงทุน ญี่ปุ่นอาจไม่ได้เลือกวิธีที่ปลอดภัยที่สุด แต่เลือกทางที่กล้าหาญที่สุด

การมาถึงของ MGM Osaka ในวันนี้ไม่ใช่เรื่องที่เกิดขึ้นเพียงข้ามคืน แต่เป็นผลลัพธ์ของ กระบวนการทางนโยบายที่ยืดเยื้อยาวนานกว่า 20 ปี ที่ญี่ปุ่นต้องต่อสู้กับทั้งแรงต้านในประเทศและความกังวลด้านจริยธรรม ก่อนจะเปิดทางให้คาสิโนถูกกฎหมายเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์

 

 

จุดเริ่มต้นของแนวคิด Integrated Resort (IR) ที่รวมรีสอร์ท โรงแรม ศูนย์ประชุม และคาสิโน เริ่มถูกพูดถึงในญี่ปุ่นตั้งแต่ช่วงต้นทศวรรษ 2000 หรือเมื่อ 25 ปีก่อน เหตุผลสำคัญไม่ต่างจากประเทศไทย คือมาจากความต้องการกระตุ้นเศรษฐกิจ การท่องเที่ยว และการลงทุนในประเทศที่เข้าสู่สังคมผู้สูงวัยอย่างรวดเร็ว

 

ต่างกันแค่เพียงนิยามความหมายในการเข้าถึงการรับรู้ของประชาชนไทยในนาม "เอ็นเตอร์เทนเมนต์ คอมเพล็กซ์" หรือ "สถานบันเทิงครบวงจร" ที่มีคาสิโนอยู่ภายในโครงการไม่ต่างกัน

 

และแน่นอนว่า ญี่ปุ่นก็ต้องพบกับกระแสต่อต้านจากประชาชนและนักการเมืองสายอนุรักษ์นิยมยังคงแข็งแกร่ง ทำให้แนวคิดนี้ไม่สามารถเดินหน้าได้เต็มที่ แต่ในที่สุดมันก็ผ่านออกมาได้และกำลังจะเป็นรูปเป็นร่าง

 

น่าสงสัยว่า โครงการนี้ต้องผ่านอะไรมาบ้างก่อนจะทำให้ประเทศที่อนุรักษ์นิยมสุดๆ ประเทศหนึ่งในโลกอย่างญี่ปุ่นผุดโครงการนี้ขึ้นมาได้จนสำเร็จ!

 

จุดเปลี่ยนสำคัญ การออกกฎหมาย IR ปี 2016 และ 2018

• ปี 2016: รัฐสภาญี่ปุ่นผ่าน “กฎหมายส่งเสริมรีสอร์ทแบบบูรณาการ” (IR Promotion Law) ซึ่งเป็นกฎหมายเบื้องต้นที่ยอมรับว่า IR เป็นแนวทางที่สามารถพิจารณาได้

• ปี 2018: รัฐสภาผ่าน “กฎหมายการดำเนินการ IR” (IR Implementation Law) ซึ่งอนุญาตให้มีการเปิด IR ได้สูงสุด 3 แห่งทั่วประเทศ โดยมีเงื่อนไขเข้มงวด เช่น

• คนญี่ปุ่นต้องเสียค่าธรรมเนียมเข้าเล่นคาสิโน

• จำกัดจำนวนครั้งที่เข้าเล่นได้ในแต่ละสัปดาห์

• มีระบบตรวจสอบประวัติผู้เล่นอย่างละเอียด

 

การแข่งขันของเมืองต่าง ๆ และชัยชนะของโอซาก้า

• เมืองใหญ่หลายแห่ง เช่น โยโกฮาม่า, นางาซากิ และวาคายามะ เสนอตัวเป็นเจ้าภาพโครงการ IR

• อย่างไรก็ตาม โอซาก้ามีความได้เปรียบทั้งด้านโครงสร้างพื้นฐาน ประชากร และความพร้อมของภาคธุรกิจ

• ในปี 2021 รัฐบาลท้องถิ่นโอซาก้าได้คัดเลือกกลุ่ม MGM-Orix เป็นผู้พัฒนาอย่างเป็นทางการ พร้อมส่งข้อเสนอ (IR application) ให้รัฐบาลกลาง

• เมษายน 2023 รัฐบาลญี่ปุ่นประกาศอนุมัติข้อเสนอของโอซาก้าอย่างเป็นทางการ ถือเป็น IR แห่งแรกของประเทศ

 

 

ข้อถกเถียงตลอดทาง

แม้จะได้รับอนุมัติแล้ว แต่โครงการยังต้องเผชิญกับความท้าทายหลายด้าน

• กลุ่มต่อต้านคาสิโนจัดกิจกรรมเรียกร้องให้ยกเลิกโครงการ และยื่นเรื่องขอจัดลงประชามติระดับท้องถิ่น

• การก่อสร้างบนเกาะยูเมะชิมะต้องเผชิญกับปัญหาด้านวิศวกรรม เนื่องจากเป็นพื้นที่ถมทะเลที่ยังไม่เสถียร ต้องใช้เทคโนโลยีการเสริมฐานรากขนาดใหญ่

• ความกังวลเรื่องความคุ้มค่าทางเศรษฐกิจ และศักยภาพในการฟื้นตัวของอุตสาหกรรมท่องเที่ยวหลังโควิด-19

 

ปัจจุบันและอนาคต

หลังจากใช้เวลานานกว่า 20 ปีตั้งแต่มีแนวคิด จนถึงการอนุมัติอย่างเป็นทางการ MGM Osaka จึงกลายเป็น “IR แรกของญี่ปุ่น” ที่ได้รับไฟเขียว และกำลังก่อสร้างเพื่อเปิดให้บริการในปี 2030 นับเป็นการปูทางให้ญี่ปุ่นเข้าสู่ตลาดคาสิโนอย่างเป็นระบบ ท่ามกลางความหวังและแรงกดดันที่ดำเนินไปพร้อมกัน

 

Fact:

โครงการ Integrated Resort (IR) แห่งแรกของประเทศ "MGM Osaka" ที่มีมูลค่าการลงทุนสูงถึง 1.27 ล้านล้านเยน หรือราว 311,500 ล้านบาท โดยมีเป้าหมายในการพลิกโฉมเกาะเทียมยูเมะชิมะ (Yumeshima Island) ใจกลางอ่าวโอซาก้าให้กลายเป็นแลนด์มาร์กด้านความบันเทิง การท่องเที่ยว และการประชุมขนาดยักษ์

 

ภายใต้การร่วมทุนระหว่าง MGM Resorts International (สหรัฐฯ) และ Orix Corporation (ญี่ปุ่น) โดยทั้งสองถือหุ้นคนละ 42.5% และที่เหลืออีก 15% เป็นกลุ่มพันธมิตรท้องถิ่นที่แข็งแกร่ง อาทิ Panasonic, Kansai Electric Power และ West Japan Railway

 

ภาพรวมโครงการ: อภิมหาโปรเจกต์เพื่ออนาคตโอซาก้า

MGM Osaka ถูกออกแบบให้เป็นรีสอร์ทครบวงจรที่รวมทุกองค์ประกอบของ “เมืองในเมืองเดียว” ตั้งแต่โรงแรมหรูระดับโลก พื้นที่จัดการประชุมและแสดงสินค้านานาชาติ (MICE) ศูนย์การค้า ร้านอาหาร สวนสนุก และที่เป็นไฮไลต์ที่สุดคือ คาสิโนแบบจำกัดพื้นที่ ซึ่งถือเป็นครั้งแรกที่ญี่ปุ่นอนุญาตให้ดำเนินการภายใต้กฎหมาย IR ที่เพิ่งผ่านในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา

• พื้นที่โครงการ: ประมาณ 49 เฮกตาร์ (490,000 ตารางเมตร)

• กำหนดเปิดบริการ: ฤดูใบไม้ร่วง ปี 2030

• ความสามารถรองรับนักท่องเที่ยว: คาดว่าจะมีผู้มาเยือนมากกว่า 20 ล้านคนต่อปี

• จำนวนพนักงานที่เกี่ยวข้องโดยตรง: มากกว่า 15,000 คน

 

 

จุดยุทธศาสตร์ ทำไมต้อง “ยูเมะชิมะ”

เกาะยูเมะชิมะ เป็นเกาะเทียมที่ถูกถมในอ่าวโอซาก้ามาตั้งแต่ยุค 90s โดยมีแผนเดิมจะใช้เป็นพื้นที่อุตสาหกรรมหรือแม้กระทั่งสถานที่จัดงาน World Expo (ซึ่งก็จะจัดขึ้นในปี 2025 ที่โอซาก้า) การเลือกเกาะแห่งนี้มีข้อได้เปรียบหลายประการ ได้แก่:

• ใกล้สนามบินคันไซ และศูนย์กลางเมืองโอซาก้า

• มีพื้นที่ขนาดใหญ่ที่สามารถพัฒนาใหม่ทั้งหมด โดยไม่มีข้อจำกัดด้านโครงสร้างเดิม

• เป็นจุดเชื่อมต่อสู่การพัฒนาเมืองใหม่ และเขตเศรษฐกิจพิเศษของภูมิภาคคันไซ

 

เร่งเครื่องระบบคมนาคม โครงสร้างพื้นฐานเพื่ออนาคต

หนึ่งในผลพลอยได้สำคัญของโครงการ MGM Osaka คือ การเร่งพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานและระบบคมนาคม รอบพื้นที่เกาะยูเมะชิมะให้ทันสมัยและเชื่อมต่อกับเมืองโดยรอบได้อย่างราบรื่น ซึ่งมีรายละเอียดสำคัญดังนี้:

• สถานีรถไฟใต้ดิน Yumeshima Station ที่จะเปิดให้บริการในเดือนมกราคม 2025 โดยเป็นส่วนหนึ่งของโครงการขยายเส้นทางสาย Chuo Line ซึ่งจะเชื่อมเกาะยูเมะชิมะกับใจกลางโอซาก้าและสถานที่จัดงาน World Expo 2025

• การขยายสายรถไฟ Kintetsu Nara Line เพื่อรองรับการเดินทางจากเมืองนาราและจังหวัดใกล้เคียงเข้าสู่เกาะยูเมะชิมะ โดยไม่ต้องเปลี่ยนขบวนหลายต่อ

• โครงการก่อสร้างสะพานและทางด่วนเพิ่มเติม เพื่อรองรับการเดินทางด้วยรถยนต์และระบบขนส่งสาธารณะอื่น ๆ ที่มีปริมาณเพิ่มขึ้นอย่างมากในช่วงก่อนและหลังเปิด MGM Osaka

 

สิ่งเหล่านี้ไม่เพียงแค่เอื้อต่อโครงการ MGM เท่านั้น แต่ยังกลายเป็น “ทุนทางโครงสร้างพื้นฐาน” ให้กับเมืองโอซาก้าทั้งในแง่การท่องเที่ยว การอยู่อาศัย และการลงทุนระยะยาวในอนาคต

 

เศรษฐกิจญี่ปุ่นกับความหวังครั้งใหม่

หนึ่งในเป้าหมายหลักของรัฐบาลญี่ปุ่นในการสนับสนุน IR คือการกระตุ้นเศรษฐกิจที่ชะลอตัวและรับมือกับสังคมผู้สูงวัย โดย MGM Osaka ถูกมองว่าเป็น “เครื่องจักรเศรษฐกิจ” ที่จะ

• สร้างมูลค่าเพิ่มต่อ GDP มากกว่า 1 ล้านล้านเยนต่อปี

• ดึงดูดเม็ดเงินลงทุนและนักท่องเที่ยวจากต่างประเทศ โดยเฉพาะกลุ่มไฮเอนด์จากจีน เกาหลีใต้ และอาเซียน

• ส่งเสริมให้โอซาก้าเป็นศูนย์กลาง MICE ระดับเอเชีย เทียบเท่า ฮ่องกง สิงคโปร์ และดูไบ

 

ผลกระทบทางสังคมและข้อถกเถียงเรื่องคาสิโน

อย่างไรก็ดี โครงการนี้ไม่ได้ปราศจากเสียงคัดค้าน โดยเฉพาะจากภาคประชาชนที่มีความกังวลว่า “คาสิโน” อาจนำมาซึ่งปัญหาทางสังคม เช่น การพนันเกินตัว, หนี้สินในครัวเรือน, การฟอกเงิน หรือแม้แต่การเพิ่มขึ้นของอาชญากรรมในพื้นที่

 

รัฐบาลญี่ปุ่นจึงได้ออกแบบระบบควบคุมที่เข้มงวดมาก เช่น:

• จำกัดเฉพาะนักท่องเที่ยวต่างชาติในการเข้าเล่นคาสิโน (ชาวญี่ปุ่นต้องจ่ายค่าธรรมเนียมและจำกัดจำนวนครั้งต่อสัปดาห์)

• มีระบบตรวจสอบประวัติและสุขภาพทางการเงินก่อนอนุญาตให้เข้าเล่น

• รัฐบาลท้องถิ่นมีอำนาจร่วมในการกำกับดูแล

 

อย่างไรก็ตาม ภาพลักษณ์ของญี่ปุ่นในฐานะประเทศที่ “สะอาด” จากคาสิโนมายาวนานกว่า 70 ปี อาจทำให้การยอมรับในระดับสังคมยังต้องใช้เวลา MGM และพันธมิตรจึงพยายามสื่อสารว่ารีสอร์ทแห่งนี้จะมี “คาสิโนเพียง 3% ของพื้นที่ทั้งหมด” และเน้นความบันเทิงเชิงสร้างสรรค์เป็นหลัก

 

ความเชื่อมโยงกับ Expo 2025 และการพัฒนาเมือง

MGM Osaka ยังถูกมองว่าเป็น “โครงการคู่ขนาน” กับงาน World Expo 2025 ซึ่งจะจัดขึ้นบนเกาะยูเมะชิมะแห่งเดียวกัน โดยสองโปรเจกต์นี้จะช่วยเร่งการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน เช่น:

• ระบบขนส่งมวลชนทันสมัย รองรับผู้เข้าชมงานนับสิบล้านคน

• พื้นที่สีเขียวและโครงสร้างอาคารที่ใช้พลังงานสะอาด เพื่อเป็นต้นแบบของการพัฒนาเมืองแห่งอนาคต

• การใช้เกาะยูเมะชิมะเป็น จุดเริ่มต้นของเมืองใหม่ในแนวคิด “Smart Sustainable City”

 

 

ภาพและข้อมูลจาก IAG (Inside Asian Gambling)