มติศาลรธน.เลือกสัตวแพทย์ชั้นหนึ่ง นั่งกรรมการไม่ขัดหลักเสมอภาค

เมื่อวันที่ 24 กันยายน 2568 สำนักงานศาลรัฐธรรมนูญ เผยแพร่มติตุลาการศาลรัฐธรมนูญคดีที่สำคัญและเป็นที่สนใจ  เรื่อง ผู้ตรวจการแผ่นดินเสนอเรื่องขอให้ศาลรัฐธรรมนูญพิจารณาวินิจฉัยตามรัฐธรรมนูญ มาตรา 231 (1) ว่า พระราชบัญญัติวิชาชีพการสัตวแพทย์ พ.ศ. 2545  มาตรา 20 (1) มีปัญหาเกี่ยวกับความชอบด้วยรัฐธรรมนูญ มาตรา 27วรรรรศหนึ่งและวรรคสาม หรือไม่ (เรื่องพิจารณาที่ 5/2568)

ผู้ตรวจการแผ่นดิน (ผู้ร้อง) ขอให้ศาลรัฐธรรมนูญพิจารณาวินิจฉัยตามรัฐธรรมนูญ มาตรา 231 (3) ว่า พระราชบัญญัติวิชาชีพการสัตวแพทย์ พ.ศ.2545 มาตรา 20ที่บัญญัติว่า "กรรมการตามมาตรา 16 (2)และ (3) ต้องมีคุณสมบัติและไม่มีลักษณะต้องห้ามดังต่อไปนี้ (1) เป็นผู้ประกอบวิชาชีพการสัตวแพทย์ชั้นหนึ่ง .." มีปัญหาเกี่ยวกับความชอบด้วยรัฐธรรมนูญ มาตรา 27 วรรคหนึ่งและวรคสาม หรือไม่

ผลการพิจารณา

ศาลรัฐธรรมนูญมีมติโดยเสียงข้างมาก (7 ต่อ 1) วินิจฉัยว่า พระราชบัญญัติวิชาชีพการสัตวแพทย์ พ.ศ. 2545มาตรา 60 (1) ไม่ขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ จึงไม่มีปัญหาเกี่ยวกับความชอบด้วยรัฐธรรมนูญ มาตรา 27 วรรคหนึ่งและวรรคสาม ตุลาการศาลรัฐธรรมนูญเสียงข้างมาก จำนวน7 คน คือ นายนครินทร์ เมฆไตรรัตน์ นายอุดม สิทธิวิรัชธรรม นายวิรุฬห์ แสงเทียน นายจิรนิติ หะวานท์ นายนภดล เทพพิทักษ์ นายบรรจงศักดิ์ วงศ์ปราชญ์ และนายสุเมธ รอยกุลเจริญ

ตุลาการศาลรัฐธรรมนูญเสียงข้างน้อย จำนวน 1 คน คือ นายอุดม รัฐอมฤต เห็นว่า ผู้ประกอบ วิชาชีพการสัตวแพทย์ชั้นหนึ่งและชั้นสองมิได้มีคุณสมสมบัติแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญสำหรับการเป็นกรรมการสัตวแพทยศภา ดังนั้น พระราชบัญญัติวิชาชีพการสัตวแพทย์ พ.ศ.2545มาตรา 20 (1) เป็นบทบัญญัญญัติที่เป็นการเลือกปฏิบัติโดยไม่เป็นธรรม จึงขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ มีปัญหาเกี่ยวกับความชอบด้วยรัฐธรรมนูญ มาตรา 27 วรรคหนึ่งและวรรคสาม

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า มาตรา 20(1) แห่งพระราชบัญญัติวิชาชีพการสัตวแพทย์ พ.ศ. 2545 กำหนดให้ผู้ที่จะดำรงตำแหน่งกรรมการสัตวแพทยสภาต้องเป็น “สัตวแพทย์ชั้นหนึ่ง” เท่านั้น ข้อกำหนดดังกล่าวก่อให้เกิดข้อสงสัยว่าอาจเป็นการกีดกันสัตวแพทย์ชั้นสอง ทั้งที่รัฐธรรมนูญมาตรา 27 รับรองหลักความเสมอภาคและห้ามการเลือกปฏิบัติด้วยเหตุแห่งสถานะ 

อย่างไรก็ตาม ศาลรัฐธรรมนูญมีมติ 7 ต่อ 1 วินิจฉัยว่า บทบัญญัตินี้มิได้ขัดต่อรัฐธรรมนูญ เนื่องจากเป็นการกำหนดคุณสมบัติที่สมเหตุสมผลเพื่อรักษามาตรฐานขององค์กรวิชาชีพ ไม่ถือเป็นการเลือกปฏิบัติ แม้จะมีเสียงข้างน้อยเห็นแย้งว่ามีลักษณะกีดกันสัตวแพทย์ชั้นสองอยู่ก็ตาม