ศึกซักฟอกชี้ชะตา ยุบสภาเริ่มนับ เมื่อประธานฯบรรจุวาระ

ดร.ณัฐวุฒิ วงศ์เนียม นักกฎหมายมหาชน ระบุว่า เกณฑ์ห้ามยุบสภาตามรัฐธรรมนูญมาตรา 151 ต้องเริ่มนับตั้งแต่ประธานสภาผู้แทนราษฎร “บรรจุญัตติซักฟอกเข้าระเบียบวาระ” ไม่ใช่เพียงวันที่ฝ่ายค้านยื่นญัตติ หลังเกิดความเห็นขัดแย้งระหว่างนายวันมูหะมัดนอร์ มะทา ประธานสภาฯ และ ศ.ดร.บวรศักดิ์ อุวรรณโณ รองนายกรัฐมนตรีฝ่ายกฎหมาย

ดร.ณัฐวุฒิอธิบายว่า ญัตติซักฟอกต้องผ่านการตรวจสอบตามข้อ 175–176 ของข้อบังคับประชุมสภาฯ ก่อน หากมีข้อบกพร่องต้องให้ผู้ยื่นแก้ไขภายใน 7 วัน และเมื่อประธานสภาตรวจสอบครบถ้วนแล้วจึงบรรจุเป็นวาระ พร้อมแจ้งนายกรัฐมนตรี

ตัวอย่างกรณีรัฐบาลแพทองธาร ฝ่ายค้านยื่นญัตติที่มีเนื้อหาเกี่ยวกับบุคคลภายนอก (นายทักษิณ ชินวัตร) ถูกสั่งให้แก้ไข เนื่องจากเอกสิทธิ์ไม่คุ้มครองบุคคลที่ไม่อยู่ในที่ประชุม หากไม่แก้ภายในกำหนดก็ไม่สามารถบรรจุเป็นวาระได้

ดร.ณัฐวุฒิย้ำว่า “จุดชี้ขาด” อยู่ที่การบรรจุวาระ เพราะเจตนารมณ์รัฐธรรมนูญห้ามฝ่ายบริหารชิงยุบสภาเพื่อหลีกเลี่ยงการตรวจสอบ แต่ยังเปิดทางให้ยุบได้หากฝ่ายค้าน “ถอนญัตติ” หรือ “ลงมติไม่ผ่านเสียงข้างมาก” ตามข้อยกเว้นในมาตรา 151 วรรคสอง
 

สถานการณ์นี้ทำให้เกิดข้อสงสัยในสังคมว่าจะยึดความเห็นของฝ่ายประธานสภาฯ หรือฝ่ายกฎหมายรัฐบาล แต่ตามบทบัญญัติทั้งหมด ดร.ณัฐวุฒิยืนยันว่า หากรัฐบาลเสียงข้างน้อยต้องการยุบสภา สามารถทำได้ “ก่อน” วันที่ประธานสภาฯ บรรจุญัตติซักฟอกเข้าสู่วาระประชุมเท่านั้น