สส.พรรคประชาชน แฉ "บ้านเพื่อคนไทย" ไร้ความชัดเจน เปิดทางเอกชนหาประโยชน์

ในการประชุมสภาผู้แทนราษฎร นายณัฐพงศ์ เปรมพูลสวัสดิ์ สส.กรุงเทพฯ เขต 21  (ประเวศ-สะพานสูง) พรรคประชาชน ตั้งกระทู้ถามสดต่อรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม โดย รมว.คมนาคม มอบหมาย สุรพงษ์ ปิยะโชติ รมช.คมนาคม เป็นผู้ตอบกระทู้แทน
.


 

นายณัฐพงศ์ กล่าวว่า ปัจจุบันการรถไฟแห่งประเทศไทย (รฟท.) มีโครงการสร้างที่อยู่อาศัยที่ได้รับความสนใจจากประชาชนอย่างมาก นั่นคือโครงการบ้านเพื่อคนไทย ในวันที่มีการเปิดตัว 17 ม.ค.

 

ที่มีทั้งนายกฯ และรัฐมนตรีเข้าไปแถลงข่าวอย่างยิ่งใหญ่ ภาพบ้านตัวอย่างสวยงาม มีการเปิดเว็บไซต์ให้ประชาชนเข้าไปจองสิทธิ์เต็มที่ ขณะนั้นรัฐบาลให้ข่าวว่าเว็บไซต์บ้านเพื่อคนไทยมีประชาชนเข้าไปหลายสิบล้านคน ซึ่งเยอะมากแม้ว่าจะมีการตั้งคำถามว่าตัวเลขนี้จริงหรือไม่


 

คำถามข้อแรกคือโครงการบ้านเพื่อคนไทย ปัจจุบันรายละเอียดเป็นอย่างไร ดำเนินการถึงขั้นตอนไหน และคาดว่าประชาชนจะเข้าอยู่ได้ภายในปีไหน
.
รมช.คมนาคม กล่าวว่า โครงการบ้านเพื่อคนไทยเป็นโครงการกระตุ้นเศรษฐกิจของรัฐบาล พุ่งเป้าไปที่ผู้มีรายได้น้อย กลุ่มวัยทำงาน หรือ First Jobber เพื่อให้มีรายได้เพิ่มขึ้น จะได้มีกำลังในการพัฒนาประเทศและกระตุ้นเศรษฐกิจ

 

โดยเลือกสถานที่ตั้งโครงการติดกับระบบรางเพื่อลดค่าใช้จ่ายในการเดินทางของผู้อยู่อาศัย ผู้พัฒนาโครงการคือ รฟท. และบริษัทลูกคือบริษัท เอสอาร์ที แอสเสท จำกัด (SRTA) ซึ่งถือหุ้นโดย รฟท. 100% เป็นบริษัทที่ตั้งขึ้นตามมติ ครม. เมื่อปี 2563 ตามข้อมูลวันที่ 26 ก.พ. มีผู้เข้าชมเว็บไซต์ 78 ล้านครั้ง และมีผู้ลงทะเบียนขอใช้สิทธิ์ 259,258 คน

มีการเปิดห้องตัวอย่างของโครงการซึ่งนำร่องใน 4 พื้นที่ เปิดให้ประชาชนที่คิดว่าตัวเองมีคุณสมบัติเข้ามาจอง เป็นการหาความต้องการหรือดีมานด์ล่วงหน้า จากนั้นเราจะส่งให้ธนาคารอาคารสงเคราะห์ (ธอส.) เพื่อตรวจสอบคุณสมบัติ ปัจจุบันพบว่ามีผู้ผ่านคุณสมบัติประมาณ 137,000 คน วิธีการนี้จะใช้สำหรับโครงการบ้านเพื่อคนไทยตามหัวเมืองใหญ่ๆ หลังจากนี้ด้วย

 

คำถามที่สอง ก่อนหน้านี้ เพื่อน สส. ของตน จรยุทธ จตุรพรประสิทธิ์ สส.กรุงเทพฯ เขต 3 พรรคประชาชน เป็นประธานคณะอนุกรรมาธิการกิจการศาล องค์กรอิสระ องค์กรอัยการ รัฐวิสาหกิจ องค์การมหาชน และกองทุน ได้พยายามบรรจุวาระเพื่อพิจารณาโครงการบ้านเพื่อคนไทยตั้งแต่ช่วงปีใหม่ ซึ่งขณะนั้นหน่วยงานอย่าง รฟท. ก็ขอเลื่อนมาตลอด เนื่องจากอยากให้ข้อมูลภายหลังการแถลงข่าวเปิดตัวโครงการแล้ว


 

เมื่อเลื่อนมาเรื่อยๆ จึงเพิ่งได้พิจารณาเมื่อวันที่ 20 ก.พ. ที่ผ่านมา ทั้งที่หน่วยงานมีเวลาเตรียมตัวเตรียมข้อมูลมากขนาดนี้ แต่ปัญหาที่เกิดขึ้นในการประชุมวันนั้น กลายเป็นว่าหน่วยงานไม่ได้มีข้อมูลที่แน่ชัดให้คณะอนุฯ พิจารณา ทั้ง รฟท. และบริษัท SRTA บอกเองว่าขณะนี้เรื่องการออกแบบโครงการยังไม่แล้วเสร็จ เช่นโครงการที่ กม. 11 ที่บอกว่ามี 8 ชั้น จริงๆ อาจจะมี 5 ชั้นก็ได้

 

ข้อมูลตัวเลขก็ยังไม่ได้พิจารณาอย่างจริงจัง ส่วนแบบห้องที่มีการโฆษณาในเว็บไซต์ก็อาจมีความคลาดเคลื่อนไปจากนี้ได้เพราะยังไม่ได้ลงรายละเอียด กลายเป็นความกังวลของพี่น้องประชาชนที่จองโครงการว่าห้องที่ออกมาอาจไม่ตรงปก ไม่เป็นไปตามความต้องการและอาจเพิ่มค่าใช้จ่ายแก่ผู้จอง

 

บรรยากาศการชี้แจงในวันนั้น ทำให้พวกตนงงว่าทำไมโครงการที่เล่นใหญ่โฆษณามากขนาดนี้ กลับไม่ได้มีการศึกษาออกแบบอย่างจริงจังชัดเจน

เรื่องเดียวที่น่าจะชัดเจน คือพื้นที่นำร่องทั้ง 4 แห่ง แต่ตนก็สงสัยอีกเช่นกันว่าจะดำเนินการได้อย่างไร เนื่องจากในพื้นที่ เช่น ธนบุรี ตัวที่ตั้งโครงการไปทับบ้านพักคนรถไฟ เช่นนี้บ้านพักคนรถไฟจะถูกรื้อหรือไม่

เช่นเดียวกับที่ กม. 11 เป็นพื้นที่ของชุมชนที่กำลังมีการออมทรัพย์เพื่อเตรียมเข้าร่วมโครงการบ้านมั่นคง แต่หากมีโครงการบ้านเพื่อคนไทยไปพัฒนาตรงนั้น จะกลายเป็น “โครงการบ้านไล่คนไทย” หรือไม่ เพราะค่าใช้จ่าย 4,000 บาทต่อเดือนนั้น พวกเขาจ่ายไม่ไหว นี่เป็นอีกเรื่องที่รัฐบาลคิดไม่จบ คิดไปทำไป

 

นอกจากนี้ ช่วงเดือนธันวาคมปีที่แล้ว มีการของบกลางเพื่อออกแบบศึกษาด้านสถาปัตยกรรมและวิศวกรรมของโครงการนำร่อง ซึ่งรัฐบาลได้อนุมัติ 166 ล้านบาท ตนจึงสงสัยว่าเข้าเกณฑ์การเป็นงบฉุกเฉินเร่งด่วนอย่างไร ดังนั้นคำถามที่สอง ขอถามอย่างตรงไปตรงมาว่าสุดท้ายโครงการบ้านเพื่อคนไทยจะออกมาตรงปกหรือไม่ และที่มีการอนุมัติงบกลางเพื่อออกแบบอาคาร เป็นการออกแบบเรื่องใดบ้าง


 

รมช.คมนาคม ยืนยันว่าห้องที่พี่น้องประชาชนจะได้รับ ตรงกับห้องตัวอย่างที่เปิดตัวที่สถานีกรุงเทพอภิวัฒน์ร้อยเปอร์เซ็นต์ ไม่มีขาดจากนั้น มีแต่จะเกินปก โครงการนี้ใช้การหาดีมานด์นำร่อง เราจะสร้างตามดีมานด์ แต่จำนวนชนิดของห้องในแต่ละยูนิตจะผันแปรตามความต้องการที่แท้จริงของประชาชนที่เข้ามาจอง สิ่งที่เรามีกับสิ่งที่ประชาชนต้องการจะมีสัดส่วนประมาณ 1:10 หรือ 1:20 


 

คำถามที่ว่าทำไมต้องใช้งบกลางนั้น เพราะรัฐบาลเห็นว่าเป็นมาตรการเร่งด่วนที่จะกระตุ้นเศรษฐกิจทั้งทางตรง คือให้กลุ่มวัยทำงานมีที่อยู่อาศัยและค่าใช้จ่ายลดลง มีเงินทุนสะสมในการสร้างตัว และทางอ้อมคือการก่อสร้างจะทำให้เกิดห่วงโซ่อุปทาน ส่วนบ้านของการรถไฟถือว่าหมดอายุการใช้งานไปแล้ว การรถไฟฯ ได้ตั้งงบประมาณที่จะจัดที่อยู่อาศัยใหม่ให้พนักงาน เจ้าหน้าที่ของ รฟท. จะได้รับสิทธิพิเศษในการเข้าร่วมโครงการบ้านเพื่อคนไทย ดังนั้นเรื่องนี้ตรงไปตรงมาและมีความยินยอมพร้อมใจของพนักงาน 


 

คำถามสุดท้าย ตนยังสงสัยว่าหากโครงการจะออกมาเหมือนบ้านตัวอย่าง แล้วการของบกลางในส่วนของโครงการออกแบบอาคาร จะมีมาเพื่ออะไร งบประมาณที่กระทรวงคมนาคมได้รับอนุมัติ 166 ล้านบาท แต่จริงๆ ตัวเลขที่กระทรวงขอไปวงเงินเกือบ 500 ล้านบาท โดยงบก้อนแรกที่ SRTA นำไปศึกษาความเป็นไปได้ของโครงการ (Feasibility Study) เมื่อปลายปี 2567 ใช้งบประมาณ 10 ล้านบาทยังต้องของบจากรัฐบาลมาโปะด้วยซ้ำ ทั้งที่อาจไม่ได้เป็นวาระเร่งด่วนฉุกเฉิน


 

เช่นนี้งบประมาณก่อสร้างที่เราคาดว่าน่าจะใช้เงินหลายพันล้านบาทจะทำอย่างไร จะเอาเงินมาจากไหน เห็นว่ามีทางเลือกไม่กี่ทาง หนึ่งคือใช้งบกลางซึ่งอาจถูกตั้งคำถามเรื่องความโปร่งใส สองคือการใช้งบประมาณประจำปี แต่ก่อนหน้านี้รัฐบาลเคยให้ข่าวว่าพี่น้องประชาชนอาจเข้าไปอยู่ได้ปลายปี 2568 หรือปี 2569 ซึ่งถ้าใช้งบประมาณประจำปีจริง คงไม่สามารถดำเนินการได้ทันตามกรอบเวลานี้ และอาจเป็นอีกโครงการที่ขายฝันภายใต้รัฐบาลเพื่อไทย


 

สุดท้ายได้ยินมาว่าโครงการนี้อาจเป็นการออกแบบมาให้ล่มลงอย่างจงใจ หากว่า รฟท. หรือ SRTA ไม่สามารถดำเนินโครงการได้เองเพราะมีเงินไม่เพียงพอ อาจต้องเปิดทางให้เอกชนเข้ามามีส่วนร่วม มาแสวงหาผลประโยชน์บนที่ดินของรัฐ จึงอยากให้รัฐมนตรีตอบว่าโครงการศึกษาออกแบบที่ใช้งบกลาง แล้วในส่วนงบก่อสร้างจะเอาเงินจากไหน หรือจะปล่อยให้โครงการนี้ตายไป


 

รมช.คมนาคม กล่าวว่า บริษัท SRTA เป็นบริษัทลูกของ รฟท. มีทุนจดทะเบียน 200 ล้านบาท ที่ผ่านมาถือว่ายังไม่มีรายได้ งบประมาณในการก่อสร้างโครงการบ้านเพื่อคนไทย ฝั่งผู้พัฒนาหรือ SRTA จะหาดีมานด์ หาลูกค้า ส่วนผู้รับเหมาจะมาพร้อมทุนเพื่อก่อสร้างบ้านให้เสร็จ เสร็จแล้วจะไฟแนนซ์กับผู้ได้รับสิทธิ์และธนาคารอาคารสงเคราะห์ เนื่องจากอุปสงค์และอุปทานไม่เท่ากัน ผู้รับสิทธิ์ต้องจับสลากผู้โชคดี ยืนยันเรื่องการก่อสร้างแต่ละโครงการจะไม่กระทบกับงบประมาณของรัฐบาล