ภาษีบุหรี่ช่วยชาติฟาดซองละร้อย

จากข่าวปูด ข่าวปล่อยว่ารัฐเตรียม ขึ้นภาษีบุหรี่ สุดท้ายก็ปิดไม่มิด และกำลังจะกลายเป็นเรื่องจริง

โดย...ทีมข่าวการเงิน

 

จากข่าวปูด ข่าวปล่อยว่ารัฐเตรียม ขึ้นภาษีบุหรี่ สุดท้ายก็ปิดไม่มิด และกำลังจะกลายเป็นเรื่องจริง

เมื่อล่าสุด นายมั่น พัธโนทัย รมช.คลัง ออกมายอมรับแล้วว่า จะเข้าหารือกับ นายกรณ์จาติกวณิช รมว.คลัง และนายพงษ์ภาณุ เศวตรุนทร์ อธิบดีกรมสรรพสามิต เกี่ยวกับการปรับปรุงการจัดเก็บภาษียาสูบให้เกิดความชัดเจนก่อนเสนอคณะรัฐมนตรี (ครม.)

หลังจากที่ก่อนหน้านี้ ยึกๆ ยักๆ อ้างว่าจะยังไม่มีการขึ้นภาษีบุหรี่ในเร็วๆ นี้ หวังสยบสถานการณ์กักตุนบุหรี่ล็อตใหญ่ของพ่อค้า และนายทุนหัวใสที่จมูกไวได้กลิ่นมาก่อน

เพราะมีคนวงในมาแอบปูดข่าวว่ากระทรวงการคลัง และกรมสรรพสามิตกำลังซุ่มเตรียมประกาศขึ้นภาษีบุหรี่รอบใหม่

สมทบกับคำพูดของ นายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ นายกรัฐมนตรี ที่ออกมาย้ำชัดในช่วงก่อนสิ้นปี 2553 ว่า รัฐบาลมีแผนจะขึ้นภาษีบาป ถือเป็นอีกมาตรการภาษีที่รัฐบาลจะนำมาใช้เพื่อลดการบริโภคบุหรี่และสุรา

ยิ่งทำให้เกิดกระแสการกักตุนอย่างรุนแรงในช่วงสิ้นปี 2553 ที่ผ่านมา ขนาดอธิบดีกรมสรรพสามิตยังออกมายอมรับว่ายอดการจัดเก็บรายได้จากภาษีบุหรี่ในช่วงเดือน ธ.ค. 2553 สูงเป็นประวัติการณ์ถึง 7,200 ล้านบาท จากปกติที่เก็บได้แค่ 3,400 ล้านบาท

ขณะที่ผลการจัดเก็บรายได้ของกรมสรรพสามิตในช่วงไตรมาสแรกปีงบประมาณ 2554 (ต.ค.ธ.ค. 2553) พบว่ายอดเก็บภาษีบาปพุ่งกระฉูด!!!

โดยภาษียาสูบจัดเก็บได้ 1.59 หมื่นล้านบาท สูงกว่าประมาณการ 2,267 ล้านบาท ภาษีเบียร์จัดเก็บได้ 1.67 หมื่นล้านบาท สูงกว่าประมาณการ 1,519 ล้านบาท และภาษีสุรา 1.21 หมื่นล้านบาท สูงกว่าประมาณการ 1,718 ล้านบาท รวมภาษีบาปจัดเก็บได้ทั้งสิ้นกว่า 4.47 หมื่นล้านบาท

ด้านสถานการณ์ของโรงงานยาสูบ ขณะนี้ได้รับความยุ่งยากมาจากกระแสข่าวดังกล่าว เพราะเหล่าบรรดาพ่อค้า ยี่ปั๊ว ซาปั๊ว พยายามจะต่อรองขอโควตาบุหรี่เพิ่ม

ขณะที่บุหรี่เป็น “สินค้าพิเศษ” หากปล่อยให้ขาดตลาด ผู้บริโภคอาจเปลี่ยนไปสูบบุหรี่ยี่ห้ออื่นได้ ส่งผลให้ยอดขายจากที่เคยขายได้ 120140 ล้านมวนต่อวัน เพิ่มเป็น 200 ล้านมวนต่อวัน

เบ็ดเสร็จคำนวณแล้วอาจมีการกักตุนมากที่สุดถึง 3 ล้านซองต่อวัน ถือว่าสูงมากเมื่อเทียบจากยอดขายเฉลี่ยต่อปีอยู่ที่ 120 ล้านซอง

แม้ยอดขายจะดีขึ้น แต่ทางโรงงานยาสูบก็แอบหวั่นใจไม่ได้ เพราะเกรงปัญหาคุณภาพของบุหรี่ ซึ่งปกติจะมีอายุประมาณ 46 เดือน หากเก็บไว้นานกว่านี้รสชาติจะเปลี่ยนกระทบต่อคุณภาพได้

อีกสาเหตุสำคัญที่ทำให้รัฐบาลต้องปรับขึ้นภาษีบุหรี่ เนื่องจากต้องการหารายได้เก็บเล็กผสมน้อยเพื่อมาบรรเทาปัญหา “คลังถังแตก”

สะท้อนได้จากการจัดทำงบประมาณปี 2555 ที่เพิ่งคลอดกรอบงบประมาณใหม่ออกมา มีงบประมาณรายจ่ายสูงถึง 2.25 ล้านล้านบาท แต่มีงบรายจ่ายลงทุนเพียง 3.82 แสนล้านบาท ที่เหลืออีก 1.82 แสนล้านบาท เป็นงบรายจ่ายประจำล้วนๆ

ส่วนที่เหลืออีก 4.71 หมื่นล้านบาท กันไว้เป็นงบจ่ายต้นเงินกู้ ซึ่งยังไม่รวมรายจ่ายดอกเบี้ย และค่าธรรมเนียมที่ซุกไว้อีกบานเบอะถึง 2 แสนล้านบาท

ขณะที่แหล่งที่มาของรายได้แหล่งเดียวของรัฐบาล คือ เงินจากการจัดเก็บภาษี ซึ่งในปีงบประมาณ 2555 กระทรวงการคลังเคาะเป้าหมายการจัดเก็บรายได้ของกรมสรรพากรที่ 1.51 ล้านล้านบาท เพิ่มขึ้น 8.6%

กรมสรรพสามิตซึ่งมีหน้าที่รีดภาษีบาปและธุรกิจที่ทำลายสิ่งแวดล้อมมาเป็นอันดับที่ 2 คือ 4.44 แสนล้านบาท เพิ่มขึ้น 4.5%

กรมศุลกากร 9.99 หมื่นล้านบาท เพิ่มขึ้น 4.7% และหน่วยงานอื่น 1.95 แสนล้านบาท เพิ่มขึ้น 5.9%

จะเห็นว่ายอดจัดเก็บภาษีของกรมสรรพสามิตในปีงบ 2553 ที่ผ่านมา พบว่าสามารถจัดเก็บภาษียาสูบได้ถึง 4.39 หมื่นล้านบาท หรือคิดเป็นสัดส่วนประมาณ 10% ของยอดเก็บภาษีทั้งหมดของกรมสรรพสามิต

ปัจจุบันภาษีสรรพสามิตบุหรี่เก็บจากต้นทาง 85% ซึ่งเป็นอัตราจัดเก็บที่ยังไม่เต็มเพดาน 90% พอจะมีช่องให้รัฐบาลขยายฐานได้

โดยหากมีการขยายฐานการเก็บภาษีขึ้นอีก 1% ก็จะทำให้รายได้ของกรมสรรพสามิตขยับเพิ่มอีกหลายพันล้านบาทต่อปี แต่อาจทำให้ราคาขายปลีกขยับขึ้นถึง 100 บาทต่อซอง

อย่างไรก็ตาม แผนการขึ้นภาษีบุหรี่ยังต้องพิจารณาจากปัจจัยแวดล้อมอีกหลายเรื่องที่สำคัญ เพราะนอกจากจะทำให้เกิดปัญหาการกักตุนบุหรี่อย่างมโหฬารเช่นในปัจจุบันแล้ว

การที่บุหรี่ขึ้นราคาจะทำให้เกิดการลักลอบขนบุหรี่ราคาถูกจากต่างประเทศมาขายมากขึ้น กระทบต่อส่วนแบ่งทางการตลาดของบุหรี่ไทย ที่สุดแล้วรายได้ของรัฐบาลอาจไม่ได้มากขึ้นอย่างที่คาดหวัง

นั่นคือโจทย์ใหญ่ที่รัฐบาลนี้ต้องระวัง เพราะเชื่อว่าการขึ้นภาษีบุหรี่ไม่ได้ช่วยให้สิงห์ยาสูบลดการบริโภคลงแต่อย่างใด

สะท้อนจากยอดการจัดเก็บรายได้จากภาษียาสูบที่เป็นกราฟชี้ขึ้นอย่างต่อเนื่อง

สุดท้ายกลายเป็นการเพิ่มรายจ่ายในกระเป๋าประชาชนแทนเสียมากกว่า!!!