คุมเหล้าอย่าล้ำสิทธิ

แม้สถิติจะยืนยันว่าอุบัติเหตุการคมนาคมขนส่งที่ส่งผลให้มีผู้บาดเจ็บและเสียชีวิตส่วนใหญ่เกิดจากผู้ขับขี่ ซึ่งดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ตลอดจนเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ได้ก่อให้เกิดปัญหาด้านสุขภาพ ครอบครัว อุบัติเหตุ และอาชญากรรม ทำให้ทุกฝ่ายตื่นตัวกระทั่งมีการประกาศใช้พระราชบัญญัติควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ พ.ศ. 2551

นอกจากนี้ บทบัญญัติในกฎหมายดังกล่าวยังกำหนดมาตรการบำบัดฟื้นฟูผู้ติดเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ การสร้างเสริมสุขภาพ ให้ประชาชนตระหนักถึงพิษภัยของเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ตลอดจนช่วยป้องกันเด็กและเยาวชนมิให้เข้าถึงเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ได้โดยง่าย ซึ่งถือเป็นเรื่องที่ดี

ที่ผ่านมาการรณรงค์เพื่อให้ประชาชนลด ละ เลิก เครื่องดื่มแอลกอฮอล์ แม้จะมีผลสร้างจิตสำนึกต่อการเมาไม่ขับ ซึ่งทำให้สถิติอุบัติเหตุการจราจรที่มีสาเหตุจากการดื่มแอลกอฮอล์ลดลงบ้าง แต่ก็ไม่ส่งผลต่อยอดขายเครื่องดื่มแอลกอฮอล์และจำนวนนักดื่มแต่อย่างใด ซึ่งอาจเป็นข้อพิสูจน์ว่าผู้ดื่มส่วนใหญ่เริ่มตระหนักต่อผลเสียดังกล่าว และเพิ่มความระมัดระวังในการดื่มมากขึ้น

แม้เจตนารมณ์ของกฎหมายมุ่งจะรักษาสิทธิของประชาชนส่วนใหญ่ มิให้ถูกล่วงละเมิดจากผู้ดื่มที่ขาดความรับผิดชอบ การรณรงค์จึงควรเป็นไปเพื่อให้ทั้งผู้นิยมการดื่มและผู้ไม่ดื่มเคารพสิทธิซึ่งกันและกัน

ก่อนจะมีการประกาศใช้พระราชบัญญัติควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ สังคมก็มีกติกาควบคุมอยู่แล้ว เช่น ดื่มสุราแล้วก่อความวุ่นวาย ก็ถูกดำเนินคดีอาญาข้อหาก่อความเดือดร้อนรำคาญ รวมทั้งมีกฎหมายห้ามขับรถขณะเมาสุรา มาตรการเหล่านี้ก็เพื่อจำกัดการดื่มมิให้ออกนอกกรอบจนเป็นการละเมิดหรือก่อความเสียหายแก่สังคม

การรณรงค์จึงควรกระตุ้นและสร้างสำนึกของการอยู่ร่วมกันโดยเคารพกติกา มิใช่การโหมสโลแกน ให้เหล้าเท่ากับแช่ง ซึ่งถือเป็นการละเมิดสิทธิของผู้ดื่ม

ปฏิเสธไม่ได้ว่าการดื่มเป็นวัฒนธรรมของโลกมาอย่างยาวนาน ในโอกาสของการร่วมอวยพร แสดงความยินดี มิใช่การตีความเชิงลบ อย่างการใช้สโลแกนทำลายคุณค่าของวัฒนธรรมดังกล่าว ด้วยการพยายามสร้างค่านิยมใหม่

ขณะเดียวกัน มาตรการห้ามบรรจุเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในกระเช้าอวยพรปีใหม่ ก็หาใช่สิ่งที่เกิดประโยชน์เป็นมรรคผลในการควบคุมแต่อย่างใด เพราะหากผู้ซื้อต้องการก็สามารถขอให้ผู้ขายเพิ่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในกระเช้าได้

จะเห็นได้ว่า มาตรการเหล่านี้มิได้เกิดผลอย่างแท้จริง การรณรงค์เพื่อสร้างจิตสำนึกนั้นอาจเป็นเรื่องยาก แต่ก็ไม่ควรคิดวิธีการง่ายๆ ด้วยการทำลายคุณค่าของสิ่งที่ต่อต้าน

ความท้าทายของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับการรณรงค์ หรือแม้แต่ควบคุมแอลกอฮอล์ก็คือ การรณรงค์ที่เหมาะสมให้บริโภคจะตัดสินได้เองว่า สิ่งใดเหมาะและควร มิใช่การยัดเยียดความคิด ซึ่งไม่ต่างกับการโฆษณาชวนเชื่อ