อานันท์แนะเร่งกระจายอำนาจสู่ประชาชน

อานันท์ ชี้ความไม่ยุติธรรมเป็นต้นเหตุของความเหลื่อมล้ำ  เร่งกระจายอำนาจสู่มือประชาชน ระบุถ้าไม่มีความยุติธรรมจะนำไปสู่ความเหลื่อมล้ำเกิดปัญหาตามมาอกีมาก

นายอานันท์ ปันยารชุน  อดีตนายกรัฐมนตรี และประธานคณะกรรมการปฎิรูป กล่าวถึงแนวทางการปฎิรูปประเทศไทย ว่า การปฎิรูปมีความสำคัญมากขึ้น  เป้าหมายปฎิรูปคือสร้างความเป็นธรรม  ยุทธศาสตร์ที่จะทำลดอำนาจของรัฐเพิ่มอำนาจประชาชน สิ่งที่ทำหรือให้อำนาจรัฐลดน้อยลง เพราะคิดว่าถ้ามีอำนาจมากก็จะมีโอกาสที่จะใช้อำนาจในทางที่มากขึ้นด้วย  ซึ่งการเพิ่มอำนาจประชาชนมีการพูดมานานหลายสิบปี เป็นหลักประชาธิปไตย ที่ผ่านมาการที่จะกระจายอำนาจสู่ท้องถิ่น แต่วิธีการที่ออกมากระจายอำนาจจากรัฐบาลกลางไม่ได้ไปที่คนท้องถิ่นไม่ได้ไปพื้นฐานโดยตรงแต่เป็นการกระจายอำนาจไปยังหน่วงานของรัฐบาลกลางไปหน่วยงานของรัฐในต่างจังหวัดมากว่า

"การปฎิรูปไม่ใช่ของใหม่มีการเปลี่ยนแปลงตลอดเวลาหลายประเทศมีการปฎิรูปซึ่งมีทั้งดีและเลว การปฎิรูปที่กระทบคน ต้องมีการปรับความรู้สึกนึกคิดว่าเมืองไทยไม่เลวร้ายอย่างที่นึกคิดเหมือนกับประเทศอื่นก็มีการปฎิรูปที่มีความเลวร้าย  ซึ่งไทยมีการปฎิรูปมาหลายครั้งแล้ว แม้ว่าคำว่า ปฎิวัติกับปฎิรูปใกล้เคียงกัน คือการเปลี่ยนแปลง แต่ปฎิวัติมการใช้กำลังทางการทหาร  สิ่งแรกที่ทำงานต้องคิดว่าเกิดปฎิวัติสักที่ไม่ใช่คำตอบ เมื่อมีปฎิวัติที่ไรไทยล้มจมมากขึ้น"นายอานันท์กล่าว

นายอานนัท์กล่าวว่า ถ้าไม่มีความยุติธรรม จะนำไปสู่ความเหลื่อมล้ำจะเกิดจะมีผลพวงตามมากเป็นลูกโซ่ ความยุติธรรมของสังคมเกิดจากโอกาส  คนยากจนมีโอกาสที่ได้รับบริการของรัฐที่เป็นบริการพื้นฐาน มีโอกาสที่บริการรับการศึกษา การแพทย์การพยาบาล ที่พักอาศัย โอกาสที่ได้รับการบริการของรัฐในเรื่องข้อมูล โอกาสที่เข้าถึงกระบวนการกฎหมายที่ยุติธรรม  และมีความด้อยเข้าถึงเงินทุน ด้อยโอกาสการเข้าถึงอีกหลายอย่าง

ทั้งนี้การปฎิรูปคือการเปลี่ยนกฎเกณฑ์ มู่งไปสู่ความเป็นธรรมและลดความเหลื่อมล้ำ สร้างความเป็นธรรม มีความศักดิ์ศรี นำไปสุขในชาติบ้านเมือง ฟังดูดีแต่ทำยาก ไม่มีประเทศไหนที่มีการปฎิรูปแล้วเสร้จเรียบร้อยดี  การปฎิรูปไม่มีกระบวนการที่สิ้นสุดไม่ได้ขึ้นอยู่กับวาระหรืออายุของคณะกรรมการ ซึ่งการปฎิรูปจะต้องดำเนินอย่างต่อเนื่องไม่มีที่สิ้นสุด และปฎิรูปไม่ใช่เรื่องใหม่  แม้การปฎิรูปไม่สำเร็จแต่มีบทเรียนทำให้พื้นฐานสังคมในประเทศมีความมั่นคงยิ่งขึ้น

อย่างไรก็ตาม การปฎิรูปให้นึกถึงความยุติธรรมในสังคม ว่าเราจะมีส่วนการปฎิรูปอย่างไงไม่ใช่ขึ้นอยู่กับคณะกรรมการนเท่านั้น  ทุกคนต้องมีส่วนรวม ถามว่าคณะกรรมการปฎิรูปมีผลงานอะไร ตอบได้ว่าไม่มีผลงานที่จะจับต้องได้ ทั้งที่ทำไปมากแต่ยังไม่ตกผลึก  สิ่งสำคัญทุกคนต้องเปลี่ยนวีธีคิดตัวเองว่าความไม่ยุติธรรมอยู่ที่ไหน แล้วแก้ไขให้ลดลงไปความเหลื่อมล้ำก็ลดน้อยเกินไป

"ผมไม่มีอำนาจหรือวิเศษพอที่จะแก้ไขปัญหาได้ ทำได้เพียงลำดับความสำคัญในการแก้ไขปัญหา ถามว่าคิดว่าจะปฎิรูปคนไทยได้อย่างไรประชากรไทยมี 64ล้านคน ก็มีความคิดแตกต่างกัน การปฎิรูปทำคนเดียวไม่ได้ และการปฎิรูปเป็นไม่ใช่ของแปลกเป็นสิ่งที่ต้องทำทุกวัน"นายอานันท์กล่าว

นายอานันท์กล่าวว่า จุดอ่อนประเทศไทยประชาชนไม่มีอำนาจต่อรอง ต่อรองกับอำนาจของรัฐ ต่อรองอำนาจท้องถิ่นหรือต่อรองนักการเมือง ไม่มีอำนาจต่อรองผู้ประกอบการ นายทุนมีอำนาจมีอิทธิพลที่มีการค้าขายผูกขาด เกษตรกรตกอยู่ในเบี้ยล่าง มีการเอารัดเอาเปรียบเสมอสิ่งเล่านี้ต้องแก้ถ้าปล่อยนานเกินไปไม่ได้รับการแก้ไขที่เหมาะสมสังคมไทยจะมีปัญหามากขึ้น

ทั้งนี้ สังคมมีการเติบโตทั้งโดยธรรมชาติหรือการเปลี่ยนแปลง การดูแลปัญหาด้านบ้านเมืองจะต้องให้ความเอาใจใส่ประเด็นความผาสุขของประชากร โครงสร้างสังคมจะต้องเชื่อมโยงทั้งเศรษฐกิจและการเมือง  โครงการสร้างนายทุน ทหาร และโครงสร้างของกลุ่มต่างๆที่มีอิทธิพลมีอำนาจที่เกิดการเปลี่ยนแปลงทั้งดีและไม่ดี เป็นตัวแปรสำคัญผู้บริหารประเทศ  

อย่างไรก็ตามเมื่อความเข้มข้นทางอิทธิพลทางการเมืองมากขึ้นขยายไป ไปถึงนายทุน ในขณะเดียวกันเมื่อมีคนทุน มีอำนาจ มีอิทธิพล มีพวกพ้องมากก็ต้องการมากยิ่งขึ้น  ถ้าไม่รู้จักคำว่าพอก็เกิดปัญหาความเหลื่อมล้ำมากขึ้น ซึ่งปัญหาความเหลื่อมล้ำเกิดจากสังคมไม่มีความยุติธรรมเพียงพอที่จะทำให้ประชาชนส่วนใหญ่สุกกายสบายใจ