Ocean Conference สิ่งที่เราสัญญากับชาวโลก

โดย...ผศ.ดร.ธรณ์ ธำรงนาวาสวัสดิ์

เมื่อต้นเดือน มิ.ย.ที่ผ่านมา องค์การสหประชาชาติจัดงานประชุม Ocean Conference ที่นิวยอร์ก ท่าน พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ได้มอบหมายให้ท่านรัฐมนตรีและคณะจากกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมไปร่วมงานเพื่อดำเนินตามแผนการพัฒนาอย่างยั่งยืน (SDGs) ที่สหประชาชาติตั้งเป้าว่าจะสำเร็จในปี 2030 หรือใน 13 ปีต่อจากนี้

หัวข้อสำคัญที่เน้นสุดๆ คือ SDG14-Life Below Water

ผลจากการประชุมเกิดเป็น Call for Action ที่ทุกประเทศเห็นพ้องต้องกัน สรุปความว่าโลกจะส่งเสริมการพัฒนาและระบบเศรษฐกิจที่คิดถึง “มหาสมุทรที่ยั่งยืน” เพราะมหาสมุทรผลิตออกซิเจน 1 ใน 2 ของที่เราใช้หายใจ ดูดซับก๊าซคาร์บอนมอนอกไซด์ถึง 1 ใน 3 แต่ปัจจุบันผลกระทบมีมากมาย เช่น อุณหภูมิน้ำที่เปลี่ยนแปลงส่งผลต่อระบบนิเวศ ภาวะโลกร้อนกับน้ำแข็งที่ละลายในขั้วโลก ภาวะทะเลกรดจากการดูดซับคาร์บอนไดออกไซด์ที่พวกเราก่อขึ้น ฯลฯ

ที่ประชุมตกลงกันว่าเป้าหมายใน SDG14 จะต้องมีอยู่ในแผนยุทธศาสตร์ประเทศ และต้องเปิดโอกาสให้ทุกฝ่ายมีส่วนร่วมในการจัดทำ ด้วยการเร่งดำเนินการในเรื่องต่างๆ ดังนี้

1) เข้าใจและตั้งเป้าหมาย SDG14 ให้ชัดเจน

2) หาแนวร่วมตั้งแต่ระดับโลกจนถึงระดับท้องถิ่น

3) กำหนดยุทธศาสตร์ร่วมกัน ให้ครอบคลุมความสำคัญของธรรมชาติทางทะเลและศิลปวัฒนธรรม

4) จัดทำแผนงานด้านการศึกษาเพื่อให้ความรู้กับเยาวชน

5) ทุ่มเททรัพยากรและงบประมาณในการศึกษาวิจัยด้านวิทยาศาสตร์ทางทะเลให้มากขึ้น

6) เร่งดำเนินการเพื่อปกป้องและลดปัญหาจากมลพิษทางทะเล โดยเฉพาะขยะทะเลกับไมโครพลาสติก

7) ดำเนินการระยะสั้นและระยะยาวเพื่อลดพลาสติกและไมโครพลาสติก

8) ติดตามและดูแลระบบนิเวศชายฝั่งทะเลอย่างเข้มงวด

9) ยุติการทำประมงอย่างทำลายล้าง

10) เพิ่มความพยายามในการระดมความคิดและแนวทางเพื่อกิจกรรมต่างๆ อย่างต่อเนื่อง

ในส่วนของประเทศไทย ท่าน พล.อ.สุรศักดิ์ กาญจนรัตน์ รมว.ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ได้กล่าวแถลงในนามของประเทศ (ตามที่คณะรัฐมนตรีเห็นชอบแล้ว)

1) เรากำลังจัดการกับ IUU Fishing เพื่อหยุดยั้งการทำประมงแบบทำลายล้างและไร้การควบคุม

2) เราให้ความสำคัญอย่างมากต่อปัญหาของมลพิษและขยะทะเล เรากำลังทำหลายโครงการเพื่อจัดการขยะทะเล(Marine Debris) และจะเป็นเจ้าภาพการประชุมขยะทะเลในภูมิภาค ASEAN+3 ภายในปีนี้

3) เรากำลังเร่งประกาศพื้นที่คุ้มครองทางทะเลให้ครบ 10% ของพื้นที่ทะเลทั้งประเทศ (ปัจจุบันเรามีพื้นที่คุ้มครองทางทะเล 5.6%)

ผมคิดว่าทั้ง 3 ข้อ จะเป็นหัวใจสำหรับโครงการต่างๆ ไม่ว่าภาครัฐหรือภาคเอกชนจะใช้อ้างอิงต่อไป เพื่อกำหนดแผนการดำเนินการให้สอดคล้อง และเป็นแนวทางที่ต้องระบุให้ชัดเจนในแผนยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี และแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคม ฉบับที่ 12 เพราะเราสัญญากับชาวโลกไว้แล้วครับ