มิติใหม่ในทวีปแอฟริกา หลังคราบเลือดและหยาดน้ำตา

โดย...ทีมงาน โลก 360 องศา Facebook / Youtube : โลก 360 องศา

ตามธรรมชาติผลไม้ที่ร่วงลงสู่พื้นดิน หลังการย่อยสลายเน่าเปื่อย ในเมล็ดจะเป็นจุดกำเนิดของกล้าไม้ต้นใหม่ที่พร้อมจะเติบใหญ่แข็งแรงหากได้รับการดูแล และมีสิ่งแวดล้อมที่ดี เช่นเดียวกับวิถีของมนุษยชาติ ที่บางประเทศต้องผ่านร้อนผ่านหนาว รบราฆ่าฟัน เกิดสงครามกลางเมือง มีความวุ่นวายเดือดร้อนไปทุกหย่อมหญ้า เมื่อผ่านเหตุการณ์เหล่านั้นไป ต้นกล้าใหม่ของความเจริญรุ่งเรืองก็มักจะงอกงามขึ้นมา

ทีมงานโลก 360 องศาได้ไปเยือนประเทศที่เคยขึ้นชื่อว่าดินแดนที่โลกเมิน ที่ใครอาจจะไม่อยากไปเยือนเท่าใดนักจากภาพที่เคยได้รับรู้ผ่านช่องทางต่างๆ แต่หลังจากเข้าไปสัมผัสแล้วมีหลายประเทศที่มีมิติแห่งการเกิดใหม่ที่จะมองข้ามไปไม่ได้เลย โดยเฉพาะประเทศในทวีปแอฟริกา

พืชผักที่อุดมสมบูรณ์หาได้ทั่วไปในโมซัมบิก

 

แอฟริกาเป็นทวีปที่มีขนาดใหญ่เป็นอันดับ 2 ของโลก มีประชากรกว่า 1,100 ล้านคน เป็นทวีปที่สวยงามและมีความหลากหลายที่สุดของโลก อุดมไปด้วยทรัพยากรธรรมชาติมากที่สุด แต่ในทางตรงกันข้ามก็ยังเป็นทวีปที่มีการพัฒนาทางเศรษฐกิจน้อยที่สุด และมีทั้งปัญหาโรคระบาด ปัญหาความขัดแย้งระหว่างชนเผ่า ปัญหาคอร์รัปชั่น ระดับการรู้หนังสือที่ต่ำ และการละเมิดสิทธิมนุษยชน  

อย่างไรก็ตาม ในสายตาของนักธุรกิจและนักลงทุนแล้ว แอฟริกาคือตลาดใหม่ที่มีความน่าสนใจมาก ด้วยปัจจัยของจำนวนประชากร และการแข่งขันที่ไม่สูงมาก โดยเฉพาะในตลาดของเรื่องเทคโนโลยี ยารักษาโรค และผลิตภัณฑ์อาหาร

ย่านช็อปปิ้ง กรุงกาโบโรเน่ บอตสวานา

 

ในเดือน ส.ค. 2553 ทีมงานโลก 360 องศา ได้เดินทางไปประเทศบอตสวานา ประเทศที่เคยเกิดสงครามระหว่างชนพื้นเมืองในช่วงทศวรรษที่ 19 และติดอันดับยากจนที่สุดในโลก แต่สามารถผันตัวเองเป็นหนึ่งในประเทศที่มีอัตราการเติบโตของรายได้เฉลี่ยต่อหัวสูงติดอันดับโลก โดยมีประชากรจำนวน 2.18 ล้านคนในปี 2558 กองทุนการเงินระหว่างประเทศ หรือไอเอ็มเอฟ ระบุว่า บอตสวานามีอัตราการเติบโตทางเศรษฐกิจเฉลี่ยร้อยละ 9 ตั้งแต่ปี 2509-2542 นับเป็นอัตราที่สูงมาก และยังเป็นประเทศที่ได้รับการจัดอันดับความน่าเชื่อถือสูงที่สุดในแอฟริกา รายได้หลักของประเทศมาจากทรัพย์ในดินนั่นเอง

การทำเหมืองเพชรเป็นอุตสาหกรรมหลักของบอตสวานา จึงไม่ต้องสงสัยว่าทำไมประเทศนี้ถึงมีการเติบโตทางเศรษฐกิจที่รวดเร็ว แต่การเติบโตทางเศรษฐกิจนั้นไม่ได้ช่วยให้ลดความเหลื่อมล้ำทางรายได้ระหว่างคนมีฐานะกับคนระดับล่างลงไปแม้แต่น้อย ประเทศนี้ยังมีอัตราการว่างงานที่สูง คนที่ได้ประโยชน์หรือเกี่ยวข้องกับอุตสาหกรรมเพชรจริงๆ มีไม่ถึงร้อยละ 5 ของประชากรทั้งหมด โดยคนส่วนใหญ่ยังประกอบอาชีพเกษตรกรรมกันอยู่

เรดดูน ทะเลทรายนามิบ

 

จนในปี 2552 รัฐบาลบอตสวานา ประกาศว่าจะพยายามลดการพึ่งพาอุตสาหกรรมเพชรให้น้อยลง เนื่องจากหวั่นวิตกว่าเพชรจะหมดไปนั่นเอง

สำหรับผู้ที่ชื่นชอบการท่องเที่ยวหากได้มีโอกาสไปเยือนบอตสวานา ขอแนะนำให้ไปชม ดินแดนสามเหลี่ยมปากแม่น้ำที่ใหญ่ที่สุดในโลก ที่ชื่อว่า “โอคาวังโก้ เดลต้า” (Okavango Delta) และทะเลสาบเกลือที่ใหญ่ที่สุดในโลก “มัคกาดิคกาดี (Makgadikgadi Pan) ซึ่งปากแม่น้ำโอคาวังโก้ ถูกจัดให้เป็นหนึ่งในสิ่งมหัศจรรย์ทางธรรมชาติของโลกเลยทีเดียว อีกหนึ่งเสน่ห์ของการท่องเที่ยวในประเทศแถบทวีปแอฟริกาที่บอตสวานาก็มีเช่นกันคือ การท่องป่าซาฟารี ไปส่องสัตว์ ที่อุทยานแห่งชาติโมเรมิ (Moremi Game Reserve)ตั้งอยู่ในทะเลทรายการาฮารี (Kalahari Desert) ทางทิศตะวันออกของบอตสวานา

อุทยานแห่งชาติโมเรมิเป็นสวรรค์สำหรับผู้ที่ชื่นชอบการส่องสัตว์ เนื่องจากมีสัตว์ป่ามากมาย ทั้ง เสือชีตาห์ ช้าง สิงโต ยีราฟ หมาใน เสือดาว โดยเฉพาะสุนัขป่าแอฟริกันกลุ่มใหญ่ที่สุดในแอฟริกาก็อยู่ที่นี่เช่นกัน

ท่องป่าซาฟารีที่นามิเบีย

 

เมื่อพูดถึงทะเลทรายก็อดที่จะคิดถึงการเดินทางไปเยือนประเทศ “นามิเบีย” ไม่ได้ เพราะประเทศนี้มีผืนทรายใหญ่กว่าผืนดิน เป็นดินแดนที่ได้ขึ้นชื่อว่า มีเนินทรายสวยที่สุดในโลก โดยเฉพาะภาพเนินทรายที่ถูกแสงแดดสาดส่องลงมาจนเหมือนเป็นสีแดง ที่เรียกว่า เรดดูน (Red Dune) ยังบันทึกเป็นประสบการณ์ที่น่าจดจำไม่รู้ลืม

ทะเลทรายนามิบ (Namib Desert) เป็นที่มาของชื่อ ประเทศนามิเบีย ซึ่งเป็นภาษาพื้นเมืองที่แปลว่า พื้นที่อันกว้างใหญ่ (Vast place) ด้วยความกว้างใหญ่และความแห้งแล้งของทะเลทราย ทำให้นามิเบียเป็นหนึ่งในประเทศที่มีประชากรต่อพื้นที่เบาบางเป็นอันดับต้นๆ ของโลก อยู่ที่อัตรา 2.5 คน/ตารางกิโลเมตร (ตร.กม.) โดยมีประชากรทั้งประเทศเพียง 2 ล้านกว่าคนเท่านั้น ขณะที่พื้นที่ของประเทศมีถึง 825,418 ตร.กม. ใหญ่กว่าประเทศไทยถึง 1.6 เท่า

ประวัติศาสตร์ของนามิเบียไม่แตกต่างจากประเทศส่วนใหญ่ในแอฟริกาที่เคยตกเป็นอาณานิคมของชาติตะวันตก และหลังได้รับเอกราช ก็มักจะสู้รบชิงอำนาจกันระหว่างชนเผ่ากันเอง จนกระทั่งสงบศึก และค่อยๆ ฟื้นตัวขึ้นมา ประชากรของนามิเบียราวครึ่งหนึ่งเป็นชนเผ่า “โอวัมบู” (Ovambo) ซึ่งเป็นชนเผ่าดั้งเดิมของดินแดนแถบนี้ ส่วนที่เหลือเป็นชนเผ่าอื่นๆ เช่น คาวันโก้ (Kavango) และ เฮอ-เร-โร (Herero) และชาวตะวันตกที่เข้ามาตั้งรกรากตั้งแต่ยุคอาณานิคม ซึ่งนามิเบียเคยเป็นอาณานิคมของเยอรมนี และบางส่วนเป็นของอังกฤษ

อีกประสบการณ์ที่สร้างความประทับใจสำหรับการเดินทางไปนามิเบีย คือไปสัมผัสรสชาติในร้านอาหารพื้นเมือง กับเมนูที่เรียกว่า “สไมลี” (Smiley) เมนูหัวแพะตุ๋น ที่ถือว่าเป็นของดี ของอร่อย และหารับประทานยาก มักจะถูกจัดเตรียมไว้ต้อนรับแขกพิเศษเท่านั้น อิ่มท้องแล้วก็ต่อด้วยการแสดงพื้นเมือง ที่ถ่ายทอดเรื่องราวของนามิเบียให้เราได้รับทราบ ก่อนที่วันถัดมาจะมีกิจกรรมท่องป่าซาฟารีที่ทะเลทรายนามิบ 

บรรยากาศยามเย็น กรุงมาปูโต โมซัมบิก

 

ปิดท้ายกันกับประเทศโมซัมบิก ซึ่งอยู่ในภูมิภาคแอฟริกาตะวันออก เป็นประเทศที่อยู่ภายใต้การปกครองของโปรตุเกสกว่า 400 ปี นั่นเป็นเหตุผลที่ทำให้กรุงมาปูโต (Maputo) เมืองหลวงของโมซัมบิก มีบรรยากาศคล้ายกับกรุงลิสบอน ของโปรตุเกสอยู่ไม่น้อย และเป็นเมืองที่มีชีวิตชีวา เต็มไปด้วยสีสันและรอยยิ้ม เป็นเมืองที่มีความหลากหลายทางวัฒนธรรม

โมซัมบิกเป็นอีกหนึ่งประเทศในแอฟริกาที่มีการสู้รบกันเองกว่าทศวรรษ ภายหลังได้รับเอกราช บ้านเมืองจึงมีความเสียหายเป็นอย่างมาก ก่อนที่ภายหลังจะฟื้นตัวขึ้นมา กลายเป็นประเทศที่มีอัตราการเติบโตทางเศรษฐกิจที่ค่อนข้างเร็ว ด้วยต้นทุนทรัพยากรธรรมชาติที่อุดมสมบูรณ์จากท้องทะเลทั้งกุ้ง หอย ปู ปลา รวมทั้งล็อบสเตอร์ ซึ่งกว่าร้อยละ 80 ของอาหารทะเลที่นี่จะส่งออกไปขายยังต่างประเทศ ขณะเดียวกันจากนโยบายทางเศรษฐกิจของโมซัมบิกที่เปิดประเทศมากขึ้น ทำให้มีผู้คนเข้ามาแสวงหาโอกาสใหม่ๆ ทางธุรกิจมากมาย ที่นี่จึงจะพบเจอคนหลายเชื้อชาติ ทั้งจีน อินเดีย ฟิลิปปินส์ และไทย

คุณผู้อ่านสามารถติดตามรับชมเรื่องราวเพิ่มเติมได้ในรายการโลก 360 องศา ได้ทาง ททบ.5 ทุกวันเสาร์