สุริยะใสมองเหตุประท้วงในสหรัฐสะท้อนวิกฤตระบอบตัวแทน

สุริยะใสชี้ประท้วงทรัมป์ สะท้อนวิกฤตประชาธิปไตยระบอบตัวแทน แนะได้เวลาสังคยานาประชาธิปไตยที่สอดคล้องกับสังคมไทยอย่างจริงจัง

นายสุริยะใส กตะศิลา รองคณบดีฯ วิทยาลัยนวัตกรรมสังคม มหาวิทยาลัยรังสิต และ ผอ.สถาบันปฏิรูปประเทศไทย กล่าวว่า วิกฤตการเมืองในสหรัฐฯ ภายหลังผลการเลือกตั้งประธานาธิบดีและมีการประท้วงใหญ่ในหลายๆเมืองและมีทีท่าจะขยายวงยื้ดเยื้อนั้น มีนัยสำคัญที่โลกและสังคมไทยต้องเรียนรู้จากปรากฎการณ์นี้หลายมิติด้วยกัน

การประท้วงของคนอเมริกันครั้งนี้เป้าหมายไม่ใช่การประท้วงการเลือกตั้งหรือกล่าวหาว่ามีการทุจริตเลือกตั้ง และผู้แพ้คือนางฮิลลารี คลินตัน ก็ออกมายอมรับผลการเลือกตั้งและไม่ได้ร้องคัดค้านผลการเลือกตั้งแต่อย่างใด เป้าหมายของกลุ่มผู้ประท้วงกลับไปอยู่ที่การไม่ยอมรับในตัวผู้ชนะเลือกตั้ง แม้ว่าที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ผู้ชนะจะออกมากล่าวว่าเขาจะเป็นประธานาธิบดีของอเมริกันชนทุกลุ่นทุกฝ่ายก็ตาม

"ผมว่านี่เป็นวิกฤตระบอบตัวแทนและสะท้อนขีดจำกัดของระบบเลือกตั้งทั่วโลกแม้แต่สหรัฐซึ่งเป็นตัวแบบและผู้ส่งออกประชาธิปไตย ก็กำลังตกที่นั่งลำบาก เมื่อผู้ชนะเลือกตั้งไม่เป็นที่ยอมรับของผู้แพ้ กรณีนี้เป็นวิกฤตที่ลึกกว่าวิกฤตเลือกตั้งในไทย เพราะประเทศไทยแม้มีเลือกตั้งในช่วงยามความแตกแยกแบ่งขั้วข้างก็ยังให้ผู้ชนะบริหารประเทศไปได้ระยะหนึ่งการประท้วงจึงเกิดขึ้น อันเนื่องจากนโยบายที่ผิดพลาด เช่น กรณีของรัฐบาล น.ส.ยิ่งลักษณ์ ชินวัตร ก็บริหารได้อยู่ 2 ปี 4 เดือน ถึงถูกขับไล่จากประชาชน เพราะเตรียมออกกฎหมายนิรโทษกรรมให้พี่ชายตัวเอง"นายสุริยะใสกล่าว

นายสุริยะใสกล่าวอีกว่า ปรากฎการประท้วงโดนัลด์ ทรัมป์ครั้งนี้ จึงบอกเราว่าระบอบประชาธิปไตยมีขีดจำกัด หากยังเอาชะตากรรมของประชาชนไปชี้แพ้ชี้ชนะกันด้วยบัตรเลือกตั้งเพียงอย่างเดียว สังคมไทยก็ควรใช้วิกฤตนี้เป็นโอกาสในการปฏิรูประบอบประชาธิปไตย สร้างกลไกเพื่อเติมเต็มหรืออุดช่องโหว่ข้อบกพร่องของประชาธิปไตยแบบตัวแทน ที่ทำให้ผู้ชนะกินรวบหรือที่เรียกว่า winner take all จนไม่มีที่ยืนให้เสียงข้างน้อย

"เอาเข้าจริงเวลาเราพูดคำว่าเปลี่ยนผ่านมันควรรวมความหมายถึงการเปลี่ยนผ่านจากประชาธิปไตยแบบตัวแทนไปสู่ประชาธิปไตยแบบมีส่วนร่วมหรือประชาธิปไตยทางตรงที่เพิ่มพื้นที่ให้กับประชาชนได้ตัดสินใจด้วยตัวเองมากขึ้น"นายสุริยะใสกล่าว