เป้าหมายที่ดี

มีข้อมูลหลายๆ อย่างที่ทำให้เห็นว่าการตั้งเป้าหมายของกระทรวงพาณิชย์ที่จะให้การส่งออกปีหน้าขยายตัว 3% อาจจะทำให้กระทรวงพาณิชย์ต้องทำงานอย่างหนัก เพื่อให้การส่งออกเป็นไปตามเป้าหมาย ไม่ซ้ำรอยปีนี้ที่ตั้งเป้าผลักดันการส่งออกให้เติบโตถึง 5% แต่สุดท้ายก็ยอมรับว่าไม่สามารถทำได้ตามเป้าหมาย และสุดท้ายส่งออกปีนี้อาจจะหดตัวต่อเนื่องเป็นปีที่ 4 ตามการคาดการณ์ของภาคเอกชนได้

ข้อมูลที่ว่าเกี่ยวเนื่องกับปัจจัยเศรษฐกิจโลกเป็นหลักที่ฟื้นตัวช้ากว่าที่คาดไว้มาก โดยกองทุนการเงินระหว่างประเทศ (ไอเอ็มเอฟ) นอกจากจะปรับลดคาดการณ์เศรษฐกิจโลกเหลือเติบโต 3.1% จากเดิม 3.2% แล้ว ยังประเมินว่าเศรษฐกิจโลกยังมีความอ่อนแอ และมีความเสี่ยงในช่วงขาลง รวมทั้งคัดค้านการปกป้องทางการค้าและการลงทุนในทุกรูปแบบ ซึ่งสะท้อนว่าการปกป้องทางการค้าจะสูงขึ้นในระยะต่อไป ซึ่งจะส่งผลกระทบต่อการส่งออกทั่วโลก รวมถึงไทย

นอกจากนี้ ยังมีผลกระทบจากการลงประชามติของอังกฤษที่จะออกจากการเป็นสมาชิกสหภาพยุโรป (เบร็กซิต) ที่หลายฝ่ายคาดการณ์ว่าจะกระทบต่อภาวะเศรษฐกิจทั้งของอังกฤษเองและเศรษฐกิจโดยรวมของสหภาพยุโรป รวมทั้งค่าเงินปอนด์ที่อ่อนค่าลงประมาณ 10% ส่งผลให้สินค้านำเข้าในอังกฤษราคาสูงขึ้นทันที กระทบต่อความสามารถในการส่งออกของสินค้าไทย

ขณะที่ตลาดสหรัฐ ที่กระทรวงพาณิชย์คิดว่าจะฟื้นตัวในปีนี้เป็นต้น ก็ไม่เป็นอย่างที่คาด แม้แต่การเลือกตั้งสหรัฐในปลายปีนี้ก็ไม่ช่วยให้เกิดการใช้จ่ายที่คึกคักขึ้น ส่งผลให้ต้องปรับลดเป้าส่งออกไปสหรัฐจากเดิมจะขยายตัว 5% เหลือขยายตัวไม่ถึง 1% ขณะที่ปีหน้ากระทรวงพาณิชย์ตั้งเป้าว่าจะขยายตัวได้ 3% ยังไม่นับรวมตลาดส่งออกหลักอย่างกลุ่มประเทศซีแอลเอ็มวี (กัมพูชา ลาว เมียนมา และเวียดนาม) หรือญี่ปุ่น รวมทั้งจีนที่ยังมีความอ่อนไหวกับเศรษฐกิจโลกที่เปราะบางมากในขณะนี้

ยังไม่นับปัจจัยในประเทศที่อุตสาหกรรมต่างๆ ที่ยังมีความคืบหน้าน้อยมากในการปรับโครงสร้างการผลิตเพื่อผลิตสินค้าที่ตอบสนองกับตลาดโลก และส่งผลให้สินค้าส่งออกของไทยไม่เป็นที่ต้องการ และมูลค่าลดลงเป็นลำดับมา 2-3 ปีแล้ว สะท้อนได้จากการใช้อัตรากำลังการผลิตของอุตสาหกรรม โดยรวมที่เหลือเพียง 62% ในไตรมาส 2 ของปีนี้

อย่างไรก็ตาม ก็ยังพอมีปัจจัยบวกที่จะช่วยให้การส่งออกของไทยเติบโตได้ ทั้งเรื่องของราคาน้ำมันในตลาดโลกที่คงอยู่ในระดับที่พอจะรับได้ คือ เคลื่อนไหวไปมาระหว่าง 45-50 เหรียญสหรัฐ/บาร์เรล ขณะที่ค่าเงินบาทของไทย ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ก็มีการดูแลไม่ให้ผันผวนมากนัก รวมทั้งอัตราดอกเบี้ยที่ยังอยู่ในระดับต่ำ สภาพคล่องของระบบธนาคารพาณิชย์ที่สูงเอื้ออำนวยต่อการขอสินเชื่อเพื่อการผลิต

ทั้งนี้ การตั้งเป้าการส่งออกปีหน้าโต 3% กระทรวงพาณิชย์และรัฐบาลก็ยังต้องทำงานกันอย่างหนัก ผ่านการส่งเสริมการค้า การเปิดตลาดใหม่ๆ และกำจัดข้อกำหนดที่เป็นอุปสรรคทางการค้าโดยไม่จำเป็น ควบคู่ไปกับการเร่งกระตุ้นให้เอกชนมีการปรับโครงสร้างการผลิตให้รวดเร็วขึ้นกว่าในปัจจุบัน เพราะโครงสร้างการผลิตเดิมๆ จะยิ่งทำให้ไทยสูญเสียตลาดการส่งออกไปเรื่อยๆ และยากที่ต่อสู้เพื่อให้ตลาดเดิมกลับคืนมา

การตั้งเป้าหมายที่สมเหตุสมผลขึ้น ไม่สวนกับความรู้สึกของประชาชนและภาคเอกชนทั่วไป ยังจะทำให้ผู้ประกอบการสามารถคาดการณ์และวางแผนการผลิตได้ใกล้เคียงกับข้อเท็จจริงมากที่สุด และจะช่วยประคับประคองการส่งออกของไทยในช่วงเปลี่ยนผ่านไปสู่การผลิตสินค้าที่ใช้นวัตกรรมหรือเทคโนโลยีที่สูงขึ้นได้