รวมคดีผิดก่อนโหวตรับไม่รับรธน.

โดย...ชัยรัตน์ พัชรไตรรัตน์

ภายหลังมีประกาศใช้ พ.ร.บ.ว่าด้วยการออกเสียงประชามติร่างรัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2559 เพื่อควบคุมการเคลื่อนไหวกลุ่มต่างๆ ไม่ให้สร้างความวุ่นวาย ก่อนถึงวันที่ 7 ส.ค. พร้อมทั้งกำหนดโทษต่อผู้กระทำความผิดชนิด “ยาแรง” ถึงคุก

หากรวบรวมเหตุการณ์ความผิดช่วงก่อนถึงวันลงประชามติ ไล่จาก “สมชัย ศรีสุทธิยากร” กรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) เข้าแจ้งความ สน.ทุ่งสองห้อง เมื่อวันที่ 27 เม.ย. กรณีมีผู้โพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊กจากกลุ่มกองทุนหนึ่ง ซึ่งตั้งอยู่ใน จ.ขอนแก่น โดยมีเนื้อหาลักษณะก้าวร้าว หยาบคาย และนำไปสู่เจตนาในการชักจูงประชาชนไปในทิศทางใดทิศทางหนึ่งเกี่ยวกับการรับหรือไม่รับร่างรัฐธรรมนูญ ซึ่งความผิดดังกล่าวมีโทษจำคุกไม่เกิน 10 ปี ปรับไม่เกิน 2 แสนบาท หรืออาจถูกเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งเป็นเวลา 5 ปี

คล้อยหลังค่ำวันเดียวกัน เจ้าหน้าที่ตำรวจจับกุม “จีรพันธุ์ ตันมณี” ประธานกองทุนรัฐวัฒน์ตันมณีเพื่อสิทธิคนออทิสติก ผู้โพสต์ข้อความดังกล่าวสารภาพว่า ทำไปเพราะไม่รู้กฎหมาย และคิดว่ากฎหมายใหม่ยังไม่มีผลบังคับใช้ก่อนถึงวันลงประชามติ จึงนับเป็นรายแรกถูกจับดำเนินคดีตามกฎหมายประชามติ

ทว่า ที่เป็นประเด็นใหญ่คือ กรณีพบจดหมายบิดเบือนร่างรัฐธรรมนูญแพร่กระจายใน จ.เชียงใหม่ ลำปาง และลำพูน รวมกว่า 11,181 ฉบับ ในช่วงระหว่างวันที่ 12-15 ก.ค.ที่ผ่านมา โดยเจ้าหน้าที่ตำรวจสามารถควบคุมตัวผู้เกี่ยวข้องได้นับสิบคน

ที่สำคัญมีนักการเมืองท้องถิ่นรวมอยู่ด้วย คือ บุญเลิศ บูรณุปกรณ์ นายกองค์การบริหารส่วนจังหวัด (อบจ.) เชียงใหม่ ทัศนีย์ บูรณุปกรณ์ รองนายก อบจ.เชียงใหม่ พร้อมด้วยผู้ต้องหารวม 11 คน ไว้ที่กองบังคับการสืบสวนสอบสวนตำรวจภูธรภาค 5 โดยปัจจุบันผู้ต้องหาทั้งหมดอยู่ในเรือนจำจังหวัดเชียงใหม่หลังศาลมณฑลทหารบกที่ 33 ไม่ให้ประกันตัวด้วยข้อหาความผิด ปลุกปั่นก่อให้เกิดความไม่สงบในบ้านเมือง อั้งยี่ ซ่องโจร รวมถึง พ.ร.บ.ประชามติ 

อีกด้าน “ดุษฎี พรสุขสวัสดิ์” รองเลขาธิการด้านสืบสวนสอบสวนและวินิจฉัย สำนักงาน กกต. ระบุว่า ขณะนี้มีการแจ้งเบาะแสเข้ามาทั้งผ่านแอพพลิเคชั่นตาสับปะรดและแจ้งมายัง กกต.ตรง รวมแล้วประมาณ 80 เรื่อง ไม่รวมกับที่ประชาชนไปแจ้งความโดยตรงกับเจ้าหน้าที่ ส่วนใหญ่เข้าข่ายความผิดตามมาตรา 61 วรรคสอง

ทั้งนี้ ความผิดที่เกิดขึ้นพบทั้งในพื้นที่กรุงเทพฯ และต่างจังหวัด ซึ่ง กกต.ได้ส่งดำเนินคดีไปแล้ว 3 เรื่อง แต่ไม่สามารถเปิดเผยรายละเอียดได้ เพราะอาจกระทบกับการพิจารณา สำหรับความผิดยังมีการแจ้งเข้ามาเรื่อยๆ ถ้าเป็นเรื่องที่เกิดขึ้นในต่างจังหวัดและแจ้งเข้ามายัง กกต.ส่วนกลาง ก็มีเพียงหน้าที่รวบรวมข้อมูล และส่งเรื่องกลับไปยัง กกต.จังหวัดที่เป็นพื้นที่เกิดเหตุ

ด้านสำนักงานตำรวจแห่งชาติ (สตช.) ได้รวบรวมสถิติผู้กระทำความผิดเกี่ยวกับการประชามติ พบว่า จนถึงขณะนี้ยังไม่มีกลุ่มการเมืองใด หรือพรรคการเมืองใดก่อกวน หรือฝ่าฝืน พ.ร.บ.ว่าด้วยการออกเสียงประชามติร่างรัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2559 จะมีเพียงการจับกุมและดำเนินคดี “ส่วนบุคคล” รวม 58 คดี และทั้งหมดยังไม่มีการเชื่อมโยงไปในทางการเมือง

ในส่วน 58 คดี เป็นการกระทำผิดตาม พ.ร.บ.ว่าด้วยการออกเสียงประชามติฯ และประมวลกฎหมายอาญาแบ่งเป็น 40 คดี เป็นการดำเนินคดีอาญา เช่น ลักทรัพย์ และอีก 18 คดี เป็นกรณีทำลายป้าย ซึ่งบางคดีก็ผิดหลายกรรม ทั้งทางอาญาและ พ.ร.บ.