โค้งสุดท้ายต้องปล่อยอิสระ

เหลือเวลาอีกเพียง 12 วัน ก็จะมีการลงประชามติร่างรัฐธรรมนูญ ในวันอาทิตย์ที่ 7 ส.ค. 2559 ซึ่งถือเป็นวันสำคัญยิ่งของประชาชนคนไทย ที่จะร่วมกันออกเสียงเห็นชอบ หรือไม่เห็นชอบ ร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยฉบับนี้ ไว้เป็นกฎหมายสูงสุดเพื่อจัดระเบียบการปกครองของประเทศหรือไม่

ทั้งนี้ เมื่อดูสถานการณ์โดยรวมในระยะนี้ คงไม่มีอะไรจะมาขวางกั้นเพื่อล้มการลงประชามติร่างรัฐธรรมนูญครั้งนี้ได้ เพราะ พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรีและหัวหน้าคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) และ พล.อ.ประวิตร วงษ์สุวรรณ รองนายกรัฐมนตรีฝ่ายความมั่นคงและ รมว.กลาโหม ซึ่งเป็นผู้ทรงอำนาจ ต่างออกมายืนยันว่า สถานการณ์ขณะนี้เป็นไปด้วยดี ไม่มีอะไรน่าวิตก แม้จะมีการฉีก ขโมย เผา บัญชีผู้มีสิทธิลงประชามติบ้าง แต่ไม่ใช่ขบวนการสร้างความปั่นป่วน ซึ่งจะไม่กระทบต่อการลงประชามติ

อย่างไรก็ตาม แม้จะไม่มีสถานการณ์อะไรที่รุนแรง แต่แทบไม่น่าเชื่อเลยว่าจนถึงขณะนี้ยังมีเสียงเรียกร้องของฝ่ายต่างๆ ให้มีการเปิดพื้นที่ในการแสดงความคิดเห็นต่อร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ทั้งที่เหลือเวลาอีกไม่มาก รวมถึงเสียงสะท้อนว่า มีประชาชนจำนวนมากที่ยังไม่ได้อ่านและไม่รู้เกี่ยวกับเนื้อหาสาระแก่นแท้ของรัฐธรรมนูญ โดยเฉพาะในพื้นที่ต่างจังหวัด

แม้ในช่วงเวลาที่ผ่านมา ทางคณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ (กรธ.) จะได้เดินสายชี้แจง รวมถึงการให้อาสาสมัครลงพื้นที่ไปทำความเข้าใจกับประชาชนถึงข้อดีของร่างรัฐธรรมนูญ รวมถึงคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ได้เผยแพร่ร่างรัฐธรรมนูญผ่านแอพพลิเคชั่น ผ่านเว็บไซต์ แต่ก็ยังไม่ทั่วถึง

ทั้งนี้ เนื่องจากการชี้แจงรูปแบบดังกล่าวยังมีข้อจำกัดถึงการเข้าถึงของประชาชน โดยเฉพาะชาวบ้านที่ยังขาดความรู้ความเข้าใจเรื่องเทคโนโลยี หรือแม้กระทั่งการเดินทางมาฟังการอธิบายของวิทยากรตามสถานที่ต่างๆ ที่ถูกจัดขึ้นก็ยังเป็นไปอย่างจำกัด

ขณะที่การจัดส่งจุลสารออกเสียงประชามติ ซึ่งมีสาระสำคัญของร่างรัฐธรรมนูญที่ กกต.ต้องจัดส่งให้กับทุกครัวเรือน ก็ยังดำเนินการได้ล่าช้า และจนถึงขณะนี้ยังไม่มีการรายงานว่าได้จัดส่งไปได้แค่ไหนอย่างไร

สภาพปัญหาดังกล่าวข้างต้นนับว่าเป็นเรื่องใหญ่และน่าวิตกมาก เพราะการลงประชามติร่างรัฐธรรมนูญในครั้งนี้มีความสำคัญยิ่ง เนื่องจากมีผลกระทบต่อประโยชน์ได้เสียของประเทศชาติ รวมถึงกระทบต่อสิทธิและเสรีภาพของประชาชนโดยตรง และถ้าคนไทยยังไม่รู้เนื้อหา จะลงคะแนนเพื่อตัดสินอนาคตประเทศกันได้อย่างไร

เหนือกว่าสิ่งอื่นใด คือถ้าชาวบ้านได้รับข้อมูลล่าช้าไม่ครบถ้วน หรือไม่ได้รับข้อมูลที่ถูกต้อง อาจเป็นช่องทางให้ถูกชักจูงให้เข้าใจในข้อมูลที่บิดเบือนจากฝ่ายที่ต้องการหาผลประโยชน์ ก็ยิ่งส่งผลให้การทำประชามติครั้งนี้มีมลทินไปด้วย

ฉะนั้น ช่วงเวลาโค้งสุดท้ายนี้ ทางรัฐบาล คสช. หรือผู้ที่เกี่ยวข้องกับการทำประชามติ ต้องเปิดกว้าง เปิดพื้นที่ ให้มีการแสดงความคิดเห็นต่อร่างรัฐธรรมนูญอย่างเต็มที่และอิสระ เพื่อให้ประชาชนได้รับรู้ถึงข้อดีข้อเสียของร่างรัฐธรรมนูญให้มากที่สุด ในการที่จะได้นำข้อมูลมาพินิจพิจารณา ก่อนลงประชามติให้เป็นไปด้วยความบริสุทธิ์ยุติธรรม

ถึงเวลาควรเลิกพูดจาทำนองข่มขู่ หรือจ้องจับผิด หรือจำกัดสิทธิประชาชน ที่จะแสดงความเห็นต่อเนื้อหาสาระในร่างรัฐธรรมนูญ อย่าคิดเพียงแต่เอาชนะคะคาน หรือแสวงหาความได้เปรียบเล็กๆ น้อยๆ เพราะถ้ามัวแต่ไปคิดว่า การถกเถียงคือความขัดแย้ง การเห็นต่างคือพวกบิดเบือน ยิ่งทำให้ความอึดอัด ความตึงเครียดเพิ่มขึ้น และท้ายที่สุด กลุ่มคนเหล่านี้อาจหันไปใช้กลยุทธ์ใต้ดินมาต่อสู้ ยิ่งจะทำให้เกิดความวุ่นวาย ปั่นป่วนหนักเข้าไปอีก

หลักของการทำประชามติโดยทั่วไป ต้องให้ฝ่ายที่เห็นด้วยและไม่เห็นด้วยแสดงออก รณรงค์แสดงความเห็นกันอย่างเต็มที่ เท่าเทียมกัน ไม่ใช่ออกกฎหมายมาควบคุมกันจนกระดิกตัวแทบไม่ได้ โดยเฉพาะฝ่ายเห็นต่างแทบไม่มีโอกาสได้อธิบายต่อสาธารณะเลย ในขณะที่ฝ่ายสนับสนุนมีการจัดเวทีให้อธิบายกันอย่างหลากหลาย ซึ่งความไม่เท่าเทียมกันดังกล่าว หรือความรู้สึกว่ามีการเลือกปฏิบัติ มีแต่จะรั้งให้ประเทศติดหล่มมากขึ้นไปอีก

ทั้งนี้ ขอสนับสนุนแนวคิดของ พล.อ.ประวิตร ที่สั่งให้ผู้ว่าราชการจังหวัด และ กกต. ให้เปิดเวทีทุกพื้นที่และทุกจังหวัดดีเบตพูดคุยเรื่องร่างรัฐธรรมนูญเพื่อให้เกิดความชัดเจน ซึ่งถ้าทำได้จริง จะเพิ่มความตื่นตัวให้ประชาชนได้เห็นถึงความสำคัญในการลงประชามติอีกมาก เพราะช่วงนี้ความกระหายใคร่รู้ในเนื้อหาร่างรัฐธรรมนูญอยู่ในช่วงไพรม์ไทม์

งานนี้หวังว่าฝ่ายที่เกี่ยวข้องต้องเร่งทำโดยเร็ว เพราะเวลาเหลือกระชั้นชิดมาก และในการจัดเวทีดีเบตนั้นควรเป็นไปแบบเปิดกว้าง โดยให้ผู้สนับสนุนและฝ่ายที่เห็นต่างได้แสดงความเห็นกันหลากหลาย อย่าไปตั้งเงื่อนไขจุกจิกกันขึ้นมาอีก หรือทำเพื่อลดกระแสเรียกร้องเท่านั้น เพราะจะไม่เกิดประโยชน์อะไร มีแต่จะเพิ่มความขัดแย้งแถมยังสิ้นเปลืองงบประมาณประเทศอีก

ท้ายสุดนี้ขอให้ประชาชนคนไทย โดยเฉพาะผู้มีสิทธิลงคะแนนประชามติร่างรัฐธรรมนูญครั้งนี้ ได้ศึกษาทำความเข้าใจเนื้อหาสาระร่างรัฐธรรมนูญและข้อมูลจากทุกฝ่าย มาพิจารณาใคร่ครวญอย่างละเอียดรอบคอบก่อนตัดสินใจ อย่าได้ลงคะแนนด้วยเพราะแรงจูงใจอื่นใดที่เป็นผลประโยชน์ หรือคำชักจูงของใคร เพื่อผลของประชามติครั้งนี้ จะได้เป็นตัวกำหนดทิศทางประเทศไทยอย่างแท้จริง