แก้ปัญหาด้วยอะไร?

หลายๆ ครั้งที่อุปสรรคและปัญหานำมาซึ่งแนวความคิดดีๆ นี่เป็นอีกหนึ่งในตัวอย่างของการแก้ปัญหา ด้วยการใช้ความคิดสร้างสรรค์ โดยการใส่สีสันความสนุกลงไป ทำให้การแก้ปัญหากลายเป็นความบันเทิง        

เรื่องราวนี้เกิดขึ้นที่กรุงลอนดอน ประเทศอังกฤษ ซึ่งก็เหมือนกับเมืองใหญ่ๆ ทั่วโลกที่ผู้คนไม่มีระเบียบ มีปัญหาของการทิ้งขยะเกลื่อนกลาดไม่ลงถัง จนทำให้เกิดความสกปรก กลายเป็นปัญหาขยะบนถนนสายสำคัญ

จากการสำรวจโดยทีมงานรณรงค์ที่ชื่อว่า Hubbub เขาพบว่า กว่า 86% ของผู้ที่ตอบแบบสอบถาม มีความรู้สึกว่าการทิ้งขยะไม่เป็นที่เป็นทาง หรือการทิ้งเศษขยะลงบนพื้นที่สาธารณะนั้นเป็นสิ่งที่น่ารังเกียจ และมีคนเพียงแค่ 15% เท่านั้น ที่จะกล้าเดินเข้าไปบอกให้คนเหล่านั้นทิ้งขยะให้ลงถัง

เรียกว่า รู้ทั้งรู้ว่าไม่ดี แต่ก็ไม่มีใครกล้าเข้าไปตักเตือน

ในอดีตที่ผ่านๆ มานั้น การแก้ปัญหาเรื่องการทิ้งขยะก็มักจะหนีไม่พ้นเรื่องของการรณรงค์ให้รักษาสิ่งแวดล้อม การเล่าเรื่องภาวะโลกร้อน หรือเน้นไปในเรื่องของการไม่ย่อยสลายของพลาสติก ที่ต้องใช้เวลานานถึง450 ปีจึงจะย่อยสลายได้ ก่อปัญหามลภาวะในแม่น้ำ ลำคลอง แต่ส่วนใหญ่ก็มักจะเล่าสื่อสารออกมาเป็นเรื่องราวทางวิชาการ ที่เข้าใจยากและซับซ้อนเกินไป ซึ่งมีผลตามมา นั่นก็คือไม่เกิดการแก้ปัญหาใดๆ อย่างเป็นรูปธรรม

สำหรับการแก้ไขปัญหาขยะล้นในเมืองใหญ่ๆ ทั่วโลกแล้ว นี่ถือว่าเป็นปัญหาซ้ำๆ เดิมๆ ที่ละม้ายคล้ายพายเรืออยู่ในอ่าง จากการวิเคราะห์เห็นปัญหาข้างต้น ทีมงาน Hubbub ได้เกิดแนวคิดใหม่ ที่จะขอลองเปลี่ยนพฤติกรรมการทิ้งขยะของคนเมืองในรูปแบบใหม่ แทนที่การรณรงค์ด้วยข้อมูลเชิงวิชาการที่ดูเคร่งเครียดเข้าใจยาก และฟังดูน่าเบื่อ

ทีมงานเขาใช้ความคิดสร้างสรรค์ทำให้การทิ้งขยะกลายเป็นเรื่องสนุก เป็นการหาวิธีทิ้งขยะที่สอดรับกับพฤติกรรมการใช้ชีวิตคนเมือง โดยทำให้มันสนุกสนานมากขึ้น โดยเริ่มต้นทดลองโครงการบนถนน Villiers Street Westminster กลางกรุงลอนดอน และนี่คือตัวอย่างไอเดียความสนุกที่เขาสร้างสรรค์ขึ้น จนกลายเป็นโครงการต่างๆ

ตัวอย่างแรก

แทนที่จะทำที่ทิ้งบุหรี่แบบเดิมๆ ซึ่งคนก็ไม่ค่อยมายอมทิ้งให้ลงถังกันสักเท่าไหร่ ทีมงานได้ลองจัดสร้างแผงโหวตแบบสร้างสรรค์ โดยใส่ไอเดียลงไป ด้วยการตั้งหัวข้อที่คนสนใจ เป็นการตั้งป้ายคำถามสนุกๆ อาทิระหว่างโรนัลโด หรือเมสซี? นักบอลคนไหนเก่งกว่ากัน   

ใครจะชนะศึกแดงเดือด ลิเวอร์พูล หรือแมนยู? ซึ่งวิธีการโหวตนั้นก็สุดแสนง่าย เพียงแค่เดินไปทิ้งก้นบุหรี่ลงในช่องที่คุณชื่นชอบโดยในทุกสุดสัปดาห์ ทีมงานก็จะมาเก็บก้นบุหรี่ที่ร่วมโหวต ทำความสะอาดแผง และพร้อมๆ กับมีการเปลี่ยนคำถามใหม่ไปเรื่อยๆ ตามหัวข้อที่ผู้คนกำลังสนใจ

เพียงเท่านี้ก็สามารถจัดการกับก้นบุหรี่ได้มากมายอย่างเป็นระบบจนกลายเป็นแคมเปญ Vote With Your Butt! ซึ่งลองแปลเป็นไทยได้ว่า “ออกเสียงโหวตด้วยก้นบุหรี่ซะ”

หรือการแก้ปัญหาการคายหมากฝรั่งทิ้งลงบนพื้น ซึ่งมันสร้างความสกปรกและเป็นปัญหากับผู้ใช้ทางเท้า ทีมงานก็ลองใช้ความคิดสร้างสรรค์ จนเป็นแคมเปญที่ชื่อว่า Chew is it? ออกมา ลองแปลเป็นไทยก็มีความหมายว่า “เคี้ยวอะรายยยเอ่ย...?”

ทีมงานเขาสร้างสรรค์บอร์ดเพื่อให้เป็นเป้าหมายสำหรับนักเคี้ยว โดยคุณจะสามารถเห็นคำเฉลย หรือรูปภาพคำตอบได้ ด้วยการนำหมากฝรั่งที่เคี้ยวแล้วไปติดลงบนบอร์ดตามจุดต่างๆ ที่กำหนดไว้ และเมื่อติดครบก็จะทราบคำตอบ ว่าภาพเฉลยคำตอบนั้นคือภาพอะไร มันอาจเป็นภาพบุคคลสำคัญ หรือเป็นตัวอักษรข้อมูลที่เป็นประโยชน์ต่างๆ

เรียกว่า ย้ายหมากฝรั่งจากพื้นถนน มาแปะไว้บนบอร์ดแทน

เรื่องที่ทำได้ง่ายๆ ทำให้การทิ้งขยะแล้วสนุก นับเป็นไอเดียหลักของแนวคิดต่างๆ

อีกโครงการที่ดูน่ารัก และเป็นการส่งเสริมการทำดี นั่นก็คือ

เขาจะจัดเตรียมทีมงานไว้เซอร์ไพรส์ เมื่อมีใครสักคนก้มลงเก็บขยะที่อยู่บนพื้น แล้วนำไปทิ้งที่ถังขยะ โดยทีมนักดนตรีจะออกมาเป่าแตร บรรเลงเพลงสรรเสริญความดีของคนคนนั้น แล้วบันทึกภาพการปรบมือชื่นชม เพื่อนำไปป่าวประกาศในสื่อโซเชียลมีเดีย นับเป็นการมอบรางวัลให้กับคนที่มีจิตใจรักความสะอาด จนกลายเป็นโครงการน่ารักๆ ที่ชื่อว่า Message Bin a Bottle และอีกไอเดียที่สุดเก๋และทำได้ง่ายๆ

นั่นก็คือเขาสร้างถังขยะ Talking Rubbish ที่เมื่อเราทิ้งขยะลงไปในถัง ก็จะมีเสียงที่ฟังดูสนุกๆ ดังออกมา เช่น เสียงผิวปาก เสียงเรอ เสียงวีดวิ่ว เสียงปรบมือ เพื่อทำให้คนทิ้งขยะรู้สึกสนุกสนานไปกับการทิ้งขยะให้ลงถัง

นอกจากนี้ เขายังเน้นให้ชุมชนเป็นผู้ดูแลรักษาความสะอาดให้กับถนนของตัวเอง ด้วยการสร้างคอมมูนิตี้ สร้างกลุ่มคนในย่านนั้นๆ โดยมีโครงการกระตุ้นให้ผู้คนเข้ามาเสนอไอเดียที่จะปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการทิ้งขยะในสื่อโซเชียลต่างๆ

โดย 4 แนวคิดสำคัญ ซึ่งทีมงานได้เรียนรู้จากการทำงานสร้างสรรค์โครงการนี้จนประสบความสำเร็จ และได้รับการตอบรับ นั่นก็คือ Makeit Bold ทำให้มันโดดเด่น Keep It Simple ทำมันด้วยวิธีง่ายๆ The More The Merrier คนยิ่งเยอะก็ยิ่งครึกครื้น ยิ่่งสนุก Tap Into People‘s Passion เข้าถึงใจกลุ่มเป้าหมาย

และโครงการนี้ของทีมงาน Hubbub เป็นอีกหนึ่งตัวอย่าง ที่ทำให้เราเห็นว่า

เมื่อมีปัญหาขบไม่แตกความคิดสร้างสรรค์นี่แหละ ที่จะช่วยท่านได้