ยึดโยงประชาชน : คือ?

โดย...เจษฏ์ โทณะวณิก

ช่วงตั้งแต่เดือน พ.ย. 2557 จนถึงปัจจุบันนี้ มีการยกร่างรัฐธรรมนูญฉบับถาวรกันไปหนึ่งร่าง และกำลังยกร่างกันอยู่อีกหนึ่งร่าง

ร่างแรกนั้นทำขึ้นโดยคณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ (กมธ.) ซึ่งสภาปฏิรูปแห่งชาติ (สปช.) ไม่ผ่านร่าง จึงได้ตั้งคณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ (กรธ.) เมื่อยกร่างมาแล้ว บรรดานักการเมืองก็โจมตีกันอย่างหนาหูอีก

ประเด็นที่นักการเมืองมีปัญหาค่อนข้างมาก คือ เรื่องสถาบันทางการเมือง โดยเฉพาะที่มาของ สส. และ สว.ว่าควรมีที่มาอย่างไร คุณสมบัติประมาณไหน อะไรควรกำหนดเป็นข้อห้าม และที่สำคัญวลีอันเป็นวาทกรรมประจำคือ “จะต้องยึดโยงกับประชาชน”

หากวลีว่า “ยึดโยงกับประชาชน” หมายถึง การที่ประชาชนไปลงคะแนนเสียงให้ จากนั้นผู้ที่ได้รับเลือกจะไปทำอะไร อย่างไร เพื่อใคร โดยเฉพาะเพื่อประโยชน์ของตน และพวกพ้อง ในลักษณะใดก็ได้ จะเอาเงินเข้ากระเป๋ากี่มากน้อย จะประพฤติมิชอบก็ไม่ใช่เรื่องอะไรของประชาชนอีก

โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ไม่ใช่เรื่องขององค์กรอะไรก็แล้วแต่ รวมถึงศาลด้วย เนื่องจากมิได้ “ยึดโยงกับประชาชน” ถ้าวิธีคิดเป็นแบบนี้ คงไม่น่าสงสัย และไม่ต้องให้ผู้คนมาถามกันเลยว่า ทำไมประเทศถึงมุ่งสู่วิบัติกาล ไม่ใช่เรื่องแปลกเลย ด้วยวิธีคิดแบบนี้ประเทศชาติไม่เดินไปสู่ความล่มจมสิแปลก

ไส้เดือน กิ้งกือ ยังรักแผ่นดิน อาศัยหากิน แล้วตอบแทน เกิดเป็นคน ถ้าหวังเอาแต่ได้ หาแต่ลาภ ยศ สรรเสริญ เงิน ทองใส่ตน โดยเฉพาะไร้ยางอาย เอาประโยชน์คนทั้งชาติมาเป็นของตน ถ้ายังเรียกตนว่าคนได้ พื้นหินขัดกราบได้ คงอยากจะกราบงามๆ เพราะมันไม่กล้าสู้ความหยาบหนาของหน้าตา

ดังนั้น วลี “ยึดโยงกับประชาชน” ต้องมุ่งหมายไปที่การทำประโยชน์ให้กับประชาชน ไม่ว่าจะมาโดยวิธีการใด

หากจะลองดูก็ดี ให้ทุกองค์กรยึดโยงกับประชาชนแบบเลือกตั้งให้หมด อย่างสหรัฐผู้พิพากษามลรัฐยังมาจากการเลือกตั้ง คนที่อยากจะ “ยึดโยงกับประชาชน” แบบเลือกตั้งกันตะพึดจะได้รู้ว่า บ้านเมืองจะเป็นอย่างไร

แต่มองในมุมกลับจะเป็นอะไรก็ควรจะสอบผ่าน อย่างน้อยก็สามสี่ลักษณะ หนึ่ง เรื่องความรู้ จบปริญญาหรือไม่ ไม่สำคัญ สำคัญที่มีความรู้จริงที่จะทำประโยชน์ให้กับประเทศชาติ และประชาชนได้หรือไม่ สอง เรื่องทัศนคติ หรือคุณลักษณะของความคิดดีหรือไม่

สาม ความฉลาดในการเรียนรู้ หรือความถนัดทำงานให้ปวงชนจริงหรือ สี่ จริยธรรม ซึ่งแม้จะวางไว้อันดับท้าย แต่ต้องถือว่าสำคัญที่สุด