'เบตเตอร์เวิลด์บุ๊กส์' ช่วยผู้ไม่รู้หนังสือทั่วโลก

โดย...ชญาดา เขียนนอก

ผู้ประกอบการสมัยใหม่บางคนเริ่มหันมาทำธุรกิจเพื่อสังคมมากขึ้น คือยังเป็นธุรกิจที่ทำกำไร แต่กำไรนั้นอยู่บนพื้นฐานและเป้าหมายเพื่อพัฒนาสังคมในแง่มุมต่างๆ มากขึ้น
ซึ่งเราอาจจะเรียกอย่างสั้นๆ ว่า “ผู้ประกอบการเพื่อสังคม”

เบตเตอร์เวิลด์บุ๊กส์ เป็นหนึ่งในธุรกิจที่ประกอบการเพื่อสังคม ที่ขายหนังสือเรียนและอื่นๆ ทางออนไลน์ และนำกำไรของธุรกิจที่ได้มาช่วยเหลือเด็กที่ไม่รู้หนังสือในสหรัฐและอีกหลายประเทศทั่วโลก

ธุรกิจเบตเตอร์เวิลด์บุ๊กส์ ก่อตั้งเมื่อปี 2002 โดย ซาเวีย เฮลเจเซน คริส กรีซ ฟุ๊ชส์ และเจฟ เคิดซ์แมน ศิษย์เก่ามหาวิทยาลัยนอทเทรอ ดาม รัฐอินเดียนา สหรัฐ ซึ่งทั้ง 3 ร่วมกันหาอาชีพหลังเรียนจบ จากนั้นจึงตัดสินใจขายหนังสือที่ใช้ในสมัยเรียนทางออนไลน์ และได้รวบรวมหนังสือที่ไม่ใช้แล้วจากสถาบันการศึกษาในชุมชน โดยขายต่อได้มูลค่าถึง 2 หมื่นเหรียญสหรัฐ (ราว 7.09 แสนบาท)

แต่ด้วยความที่ทั้ง 3 คนเคยเป็นอาสาสมัครทำกิจกรรมเพื่อสังคม จึงได้ตัดสินใจบริจาคเงินดังกล่าวเกินกว่าครึ่งคืนแก่สถาบันการศึกษานั้น และบริจาคให้แก่ผู้ไม่รู้หนังสืออื่นๆ ด้วย

ภายหลังทั้ง 3 คนได้เสนอแผนธุรกิจทำเพื่อสังคมในการแข่งขันแผนธุรกิจที่มหาวิทยาลัยนอทเทรอ ดาม และชนะได้เงินรางวัลมาถึง 7,000 เหรียญสหรัฐ (ราว 2.48 แสนบาท) อีกทั้งได้รับคำปรึกษาด้านธุรกิจจาก เดวิด เมอร์ฟี ซึ่งต่อมาเป็นประธานเจ้าหน้าที่บริหาร (ซีอีโอ) ของเบตเตอร์เวิลด์บุ๊กส์ หลังจากนั้นจึงตัดสินใจทำธุรกิจขายหนังสือออนไลน์และช่วยเหลือคนไม่รู้หนังสือ

เป้าหมายหลักของธุรกิจคือการช่วยเหลือคนไม่รู้หนังสือทั่วโลก เนื่องจากมองว่าการไม่รู้หนังสือเป็นสาเหตุของความยากจน และการศึกษาที่ดีจะช่วยเด็กในหลายประเทศห่างไกลจากวัฏจักรดังกล่าวได้

รายได้ของธุรกิจจึงมาจากการขายหนังสือใหม่และที่ใช้แล้วบนเว็บไซต์ของเบตเตอร์เวิลด์บุ๊กส์ รวมทั้งคิดค่าขนส่งในหนังสือบางประเภทด้วย ซึ่งรายได้ของธุรกิจสูงถึงปีละ 65 ล้านเหรียญสหรัฐ (ราว 2,298 ล้านบาท)

เบตเตอร์เวิลด์บุ๊กส์ให้เครดิตความสำเร็จของธุรกิจแก่โมเดลทริปเปิ้ลบอททอมไลน์ คึอการสร้างความสมดุล 3 ด้าน ได้แก่เศรษฐกิจ สังคมและสิ่งแวดล้อม ซึ่งธุรกิจในปัจจุบันหากต้องการดำเนินไปได้ในอนาคต จะต้องได้รับการยอมรับจากสังคม นั่นได้สร้างแรงกดดันให้ธุรกิจต้องปรับตัวเพื่อเป็นกิจการที่ดีทั้งต่อโลกและสังคมด้วย และสร้างความสำเร็จขององค์กรไปพร้อมกับการสร้างโลกที่ดีขึ้น

ส่วนการช่วยเหลือสังคม เบตเตอร์เวิลด์บุ๊กส์นำกำไรของบริษัทรวมทั้งบริจาคหนังสือที่ใช้แล้วให้โรงเรียนและกองทุนต่างๆ เพื่อสนับสนุนเด็กไม่รู้หนังสือ นอกจากนี้ยังมีการระดมเงินทุนหลายล้านเหรียญสหรัฐแก่กองทุนผู้ไม่รู้หนังสืออีกด้วย

หนังสือที่ใช้แล้วของเบตเตอร์เวิลด์บุ๊กส์ส่วนใหญ่มาจากการบริจาคของสถาบันการศึกษา 2,300 แห่งทั่วสหรัฐ และห้องสมุดราว 3,000 แห่ง รวมถึงการรับบริจาคทางเว็บไซต์และกล่องรับบริจาคที่ทางธุรกิจได้ตั้งไว้ในหลายมหาวิทยาลัยทั่วสหรัฐ

นอกจากนี้ ยังมีการเปลี่ยนหนังสือเหล่านั้นเป็นเงินทุนด้วย โดยขายหนังสือเหล่านั้นที่มีจำนวนมากว่า 117 ล้านเล่ม เป็นมูลค่าราว 15 ล้านเหรียญสหรัฐ (ราว 530 ล้านบาท) ในการเป็นเงินทุนแก่ผู้ไม่รู้หนังสือและส่งเสริมการศึกษา

เบตเตอร์เวิลด์บุ๊กส์ยังมีเครือข่ายขององค์กรไม่แสวงผลกำไรที่เป็นพาร์ตเนอร์ของธุรกิจที่ร่วมช่วยเหลือเด็กไม่รู้หนังสือด้วย เช่น บุ๊กฟอร์แอฟริกา ศูนย์การเรียนรู้เพื่อครอบครัวแห่งชาติ (เอ็นซีเอฟ) และรูมฟอร์รีด

กล่าวได้ว่า ธุรกิจเบตเตอร์เวิลด์บุ๊กส์ นอกจากจะช่วยเหลือสังคมด้านส่งเสริมการศึกษาแก่ผู้ไม่รู้หนังสือแล้ว ยังได้ช่วยเหลือสิ่งแวดล้อมจากการขายหนังสือที่ใช้แล้วด้วย เพื่อเป็นการลดปริมาณการใช้กระดาษ อีกทั้งยังมีการรีไซเคิลหนังสือที่ไม่ใช้แล้ว ซึ่งจนถึงปัจจุบันเบตเตอร์เวิลด์บุ๊กส์รีไซเคิลหนังสือไปกว่า 2.5 แสนตันแล้ว เพื่อโลกที่ดีขึ้นผ่านการศึกษาให้ทุกคน