น้ำมันถูกไม่กระตุ้น คนซื้อรถยนต์

เป็นที่คาดกันว่าอีกไม่นานเกินรอราคาน้ำมันในตลาดโลกจะต้องปรับตัวลดลงอีก หลังจากที่ประเทศมหาอำนาจทั้งหลายได้ปลดล็อกการคว่ำบาตรทางเศรษฐกิจกับอิหร่าน ส่งผลให้อิหร่านสามารถกลับมาส่งออกน้ำมันได้อย่างเต็มตัวและย่อมส่งผลให้ราคาน้ำมันโลกต่ำไปอีกนาน ไม่พ้นแม้แต่ในไทยที่ปัจจุบันราคาน้ำมันดีเซลแตะอยู่ที่ระดับ 19 บาท/ลิตร และเบนซินแก๊สโซฮอล์ 91 อยู่ที่ 23 บาท/ลิตร เทียบกับอดีตที่ผ่านมาต่างกันลิบลับ เมื่อราคาน้ำมันในไทยสูงสุดเคยเกือบแตะระดับ 50 บาท/ลิตรมาแล้ว

ผลพวงราคาน้ำมันในตลาดโลก จึงย่อมส่งผลให้คนไทยได้รับอานิสงส์ลดภาระค่าใช้จ่ายด้านราคาน้ำมันที่ในการเดินทางลงตามไปด้วยไม่มากก็น้อย และอาจจะทำให้การซื้อขายรถที่เคยซบเซาเมื่อช่วงที่ราคาน้ำมันสูงกลับมาดีขึ้น

แม้จะถือเป็นข่าวดีสำหรับผู้บริโภคที่มีค่าใช้จ่ายต่อเดือนลดลง แต่สำหรับธุรกิจเช่าซื้อรถกลับไม่ได้ส่งผลดีจนทำให้ผู้ประกอบการเช่าซื้อต้องนำมาเป็นปัจจัยหลักในการพิจารณาให้สินเชื่อ

แต่ปัจจัยหลักที่ผู้ประกอบการเช่าซื้อให้น้ำหนักมากที่สุด ก็หนีไม่พ้น “ภาระหนี้รายเดือนต่อรายได้” มากกว่า ในเมื่อหนี้ภาคครัวเรือนในไทยแตะขึ้นไปถึงระดับ 80% แล้ว หากไม่ดูเรื่องหนี้สินที่มีอยู่ของลูกค้าเป็นสำคัญ ก็มีความเสี่ยงสูงที่จะเกิดหนี้เสียตามมาในอนาคต

สุรัตน์ ลีลาทวีวัฒน์ กรรมการผู้จัดการ บริษัท ลีสซิ่งกสิกรไทย กล่าวว่า เรื่องราคาน้ำมันเป็นเพียงส่วนประกอบเล็กน้อยในการพิจารณาให้สินเชื่อเท่านั้น แต่ผู้ประกอบการเช่าซื้อส่วนใหญ่จะดูว่าลูกค้ามีเงินเหลือจริงๆ ที่จะพอจ่ายค่างวดต่อเดือนได้หรือไม่มากกว่า

เช่น ถ้าลูกค้ามีรายได้ 2 หมื่นบาท กำหนดเพดานหนี้ไว้ไม่เกิน 50% หรือไม่เกิน 1 หมื่นบาท ยังไม่รวมค่าใช้จ่ายต่อเดือนอีก หากจะผ่อนค่างวดรถเดือนละ 1 หมื่นบาท ก็ไม่พอแล้ว แม้ค่าใช้จ่ายด้านน้ำมันจะลดลง แต่ก็มีค่าใช้จ่ายอื่นที่เพิ่มขึ้น  ซึ่งลูกค้าแต่ละคนก็มีค่าใช้จ่ายไม่เท่ากัน บางคนขับรถน้อยบางคนก็ขับรถมาก บางคนมีค่าเช่าบ้าน จึงไม่ได้นำเรื่องนี้มาคิดให้ลูกค้ามากนัก  ผู้ประกอบการเช่าซื้อจะดูข้อมูลจากเครดิตบูโรที่มีตัวเลขที่แน่นอนเป็นหลัก โดยพิจารณาจากภาระหนี้สินรายเดือนต่อรายได้เป็นหลัก

อย่างไรก็ตาม หากดูข้อมูลของศูนย์วิจัยกสิกรไทย ที่คาดว่าในปี 2559 ตลาดสินเชื่อเช่าซื้อรถยนต์คงมีพัฒนาการเชิงบวกมากขึ้น ผ่านอัตราการหดตัวที่ลดน้อยลงในแต่ละไตรมาส แต่ภาพรวมทั้งปียังมีโอกาสติดอยู่ในแดนลบประมาณลบ 2.0-0

โดยอัตราการเติบโตที่ยังคงติดลบนั้น สะท้อนผลกระทบจากควันหลงของเงื่อนไขรถคันแรกที่จะต้องถือครองรถไม่ต่ำกว่า 5 ปี ซึ่งทยอยครบสิทธิปลายปีนี้ ปัญหาหนี้ครัวเรือนสะสม ปัญหาราคาสินค้าเกษตรที่อยู่ในระดับต่ำ อันจำกัดความต้องการและความสามารถในการซื้อรถใหม่ของลูกค้าบางกลุ่มอยู่

ขณะเดียวกันภาวะเศรษฐกิจไทยที่ยังไม่มีทิศทางการฟื้นตัวที่ชัดเจน ซึ่งมีส่วนทำให้ผู้บริโภคยืดระยะเวลาการถือครองรถให้นานขึ้นกว่าเดิม ล้วนแต่เป็นปัจจัยที่ส่งผลต่อการเติบโตของสินเชื่อเช่าซื้อรถยนต์ตามไปด้วย

อย่างไรก็ตาม ยังมีปัจจัยหนุนสำคัญที่น่าจะช่วยให้สินเชื่อเช่าซื้อรถยนต์ไม่ไปติดลบมากขึ้นกว่าปี 2558 ไม่ว่าจะเป็นด้านราคารถยนต์มือสองที่คาดว่าราคาจะเริ่มนิ่งมากขึ้นในปีนี้ รวมถึงอัตราดอกเบี้ยเช่าซื้อรถยนต์น่าจะยังทรงตัวในระดับต่ำ ซึ่งเป็นผลบวกต่อการตัดสินใจซื้อรถของผู้บริโภค

ดังนั้น เพื่อการประคองการเติบโตของยอดสินเชื่อและผลการดำเนินงาน ตลอดจนลดความเสี่ยงต่อการเพิ่มขึ้นของปัญหาหนี้เสียแล้ว จึงคาดว่าผู้ประกอบการมีแนวโน้มให้น้ำหนักกับตลาดสินเชื่อรถยนต์ประเภทอื่นๆ ที่ไม่ใช่ตลาดรถยนต์ใหม่อย่างต่อเนื่อง เพราะสร้างส่วนต่างอัตราดอกเบี้ยที่ค่อนข้างดี ซึ่งประกอบด้วย ตลาดจำนำทะเบียนรถและตลาดรีไฟแนนซ์ ตลาดสินเชื่อเช่าซื้อสำหรับภาคธุรกิจ ตลาดบิ๊กไบค์และตลาดในกลุ่มประเทศลุ่มน้ำโขง (CLMV) เพื่อกระจายความเสี่ยง ลดการกระจุกตัวของพอร์ตสินเชื่อรถยนต์ ตลอดจนเพื่อขยายธุรกิจในจังหวะที่ตลาดรถยนต์ใหม่ในประเทศยังซบเซา

ทั้งนี้ หากดูภาวะเศรษฐกิจในปีนี้แล้ว จะพบว่ายังไม่เห็นสัญญาณฟื้นตัวอะไรชัดเจน ที่จะทำให้ยอดขายรถเติบโตแบบก้าวกระโดดและมีแนวโน้มสูงที่จะติดลบด้วยซ้ำเมื่อเทียบกับปีก่อน โดยมีหลายฝ่ายคาดกันว่า ยอดขายรถยนต์ปีนี้น่าจะอยู่ที่ 7.1 แสนคัน เทียบกับปีก่อนอยู่ที่ 7.9 แสนคัน เนื่องจากช่วง 2 เดือนสุดท้ายของปีก่อน มียอดขายพิเศษเข้ามาถึง 4 หมื่นคัน เนื่องจากผู้บริโภคกังวลเรื่องการขึ้นภาษีรถในปีนี้ จึงรีบตัดสินใจซื้อรถใหม่เพื่อให้ได้ราคาเดิมไปก่อนในช่วงปลายปีที่ผ่านมา ยอดขายรถใหม่จึงน่าจะซบเซาไปอีกอย่างน้อย 1-2 ไตรมาสนี้

ยกเว้นในช่วงครึ่งปีหลัง หากนโยบายกระตุ้นเศรษฐกิจของรัฐบาลได้ผลและเศรษฐกิจโลกเริ่มฟื้นตัว กำลังซื้อของผู้บริโภคเริ่มกลับมา ก็อาจเห็นยอดขายรถใหม่เติบโตกว่าที่คาดการณ์ได้

จึงเห็นได้ว่าจากปัจจัยทั้งหมดนี้ เรื่องราคาน้ำมันที่ลดลงแทบจะไม่ได้มีผลอะไรที่จะทำให้ผู้ประกอบการเช่าซื้อ ยอมเสี่ยงตัวเองที่จะนำมาใช้เป็นตัวคำนวณผลบวกให้กับลูกค้า เพราะเรื่องของค่าใช้จ่ายแต่ละคนนั้นมีความไม่แน่นอนสูง สู้นำตัวเลขที่แน่นอนมาคิดกับลูกค้าดีกว่า แม้จะปล่อยกู้ได้น้อยลง ดอกเบี้ยก็ยังขยับขึ้นไม่ได้ แต่ความเสี่ยงเรื่องหนี้เสียก็ลดลงตามไปด้วย และในอนาคตยังมีปัจจัยลบจากภัยแล้งที่จะตามเข้ามาสมทบอีก ใครที่ปล่อยกู้ไม่ระวังตัว ไม่ดูอะไรให้รอบคอบ ก็มีสิทธิแบกหนี้เสียได้หลังแอ่นทีเดียว