ระเบียบโลกใหม่

ภาวะเศรษฐกิจ การค้าโลกในรูปแบบใหม่ กำลังจะเปลี่ยนโฉมแบบที่จะต้องจับตากันครับ แนวความคิดของความร่วมมือในแบบ “พหุนิยม” หรือ Economic Block กำลังจะกลับคืนมาอีกครั้ง และต้องจับตาว่าการแข่งขันระหว่างกลุ่มความร่วมมือทางเศรษฐกิจต่างๆ ของโลกนั้นจะดุเดือดกันมากแค่ไหนหลังจากนี้

ที่นำเรื่องนี้ขึ้นมากล่าวเพราะว่าในขณะนี้หลายประเทศกำลังตื่นตัวอย่างยิ่งกับความร่วมมือข้อตกลงหุ้นส่วนยุทธศาสตร์เศรษฐกิจเอเชีย-แปซิฟิก หรือที่เรียกกันว่า ทีพีพี ซึ่งนำโดยมหาอำนาจยักษ์ใหญ่อย่างสหรัฐและอีก 11 ประเทศทั่วโลก

เป้าหมายตามเนื้อหาของทีพีพีก็คือการสร้างเขตการค้าเสรี แต่เป้าหมายจริงของสหรัฐก็คือการรักษาเอาไว้ซึ่งสถานะของการเป็นผู้คุมกฎการค้าโลก ใครรวมพรรคพวกให้ใช้กฎเกณฑ์การค้าในแบบเดียวกันก็จะได้เปรียบในการสร้างแรงต่อรองการค้ากับประเทศอื่นมากขึ้น

ในขณะนี้ทีพีพีมีชาติจากอาเซียนเข้าเป็นสมาชิกอยู่ 4 ประเทศ คือ สิงคโปร์ บรูไน เวียดนาม และมาเลเซีย ชาติเหล่านี้แม้ว่าจะได้รับประโยชน์จากการเป็นแหล่งลงทุนจากกลุ่มสมาชิกทีพีพี แต่ขณะเดียวกันก็ต้องยอมรับในกฎเกณฑ์ที่สหรัฐเขียนขึ้นเช่นกันครับ

ล่าสุด อินโดนีเซียก็แสดงเจตจำนงที่จะเข้าร่วมแล้วเช่นกัน นอกเหนือจากนั้นก็มีอินเดียและเกาหลีใต้ด้วย

แน่นอนว่า ทีพีพีกำลังถูกจับตามองในฐานะที่จะเป็นการรวมกลุ่มเศรษฐกิจที่เป็นแรงต่อรอง และขัดขวางจีนที่จะขึ้นมาเป็นมหาอำนาจการค้าโลก ดังที่ประธานาธิบดี บารัก โอบามา เคยแถลงเอาไว้ ว่าจะไม่ยอมให้จีนเป็นผู้เขียนระเบียบการค้าโลกใหม่อย่างแน่นอน

นอกเหนือจากทีพีพี ก็ยังมีความตกลงหุ้นส่วนทางเศรษฐกิจระดับภูมิภาค ซึ่งย่อมาจาก Regional Comprehensive Economic Partnership หรืออาร์เซ็ป แน่นอนว่าอาเซียนเป็นโต้โผใหญ่ที่ผนึกเอาจีน เกาหลีใต้ ญี่ปุ่น อินเดีย และออสเตรเลีย เข้าไว้ด้วยกัน แน่นอนว่าอาร์เซ็ปมีจีน และทีพีพีไม่มีจีน

จะเห็นได้ว่าบางชาตินั้นอยู่ในทั้งทีพีพีและอาร์เซ็ป ดังเช่น ญี่ปุ่นและออสเตรเลีย รวมไปถึง 4 ชาติอาเซียน คือ มาเลเซีย บรูไน เวียดนาม และสิงคโปร์ ครับ ประเทศเหล่านี้ต้องการที่จะสร้างสมดุลทางอำนาจทางการค้าของสองฝั่งอย่างชัดเจน

ในขณะนี้ทีพีพีได้บรรลุข้อตกลงไปแล้ว ขณะที่อาร์เซ็ปยังอยู่ในระหว่างการดำเนินงาน มีการพูดกันอย่างกว้างขวางว่าจีนควรจะเข้าร่วมกับทีพีพีด้วย แต่ทว่าเรื่องนี้ถือว่าเป็นเรื่องยาก

เพราะดังที่เรียนเอาไว้ โลกกำลังแบ่งฝ่ายกันชัดเจนขึ้น สหรัฐมีทีพีพี จีนก็มีอาร์เซ็ป สหรัฐมีเวิลด์แบงก์และไอเอ็มเอฟ จีนก็มีธนาคารเพื่อการลงทุนโครงสร้างพื้นฐานแห่งเอเชีย (เอไอไอบี) และยังมีธนาคารของกลุ่มบริคส์อีก

โลกกำลังต่อสู้กันอย่างดุเดือดอยู่ที่ว่าใครจะหาพรรคพวกกันได้มากกว่ากัน และใครจะชิงสถานะการเป็นผู้คุมกฎระเบียบการค้าเศรษฐกิจโลกกันได้ครับ งานนี้ต้องดูกันยาวๆ