รื้อราคาเอทานอล

สถานการณ์ราคาน้ำมันโลกที่ยังดำดิ่งอยู่ในกรอบ 40-45 เหรียญสหรัฐ/บาร์เรล กำลังท้าทายต่อการดำเนินนโยบายทางด้านพลังงานของประเทศไทย ว่า จะมีแผนยุทธศาสตร์อย่างไรในการทำให้ผู้ใช้พลังงานได้รับประโยชน์จากราคาที่ลดลง

ทางหนึ่ง รัฐบาลโดยเฉพาะกระทรวงพลังงานจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องหาทางที่จะทำให้บรรดาโรงกลั่น ผู้ค้าตามมาตรา 5 ที่เป็นรายใหญ่กำหนดราคาขายปลีกที่สะท้อนต้นทุนที่เกิดขึ้นจริง หลังจากที่รัฐบาลได้ผ่อนคลายข้อกำหนดในเรื่องการสำรองน้ำมันลงมาเพื่อลดต้นทุนให้ผู้ประกอบการ แต่ดูเหมือนราคาขายปลีกยังไม่สะท้อนต้นทุนที่แท้จริง

บรรดาผู้ประกอบการรายใหญ่ยังทำกำไรจากการกำหนดราคาขายปลีกอย่างเป็นกอบเป็นกำ เหมือนดั่งเช่นภาวะปกติที่มีข้อกำหนดในเรื่องการสำรองตามกฎหมาย ภาระต้นทุนในการสต๊อกไม่ได้ลดลงแม้แต่น้อย ผู้ที่ทำหน้าที่กำกับดูแลด้านราคาพลังงานควรที่จะเข้าไปพิจารณาต้นทุนราคาที่แท้จริงให้เข้มข้นมากกว่านี้

เนื่องจากราคาน้ำมันโลกได้ลดลงกว่าปกติร่วม 50% แต่ทำไมราคาขายปลีกที่บวกภาษี บวกค่าการตลาด และบวกอัตราแลกเปลี่ยนจึงลดลงไม่ถึง 30-35% เมื่อเทียบเคียงจากราคาน้ำมันโลกที่พุ่งไปยืนในระดับ 90-100 เหรียญสหรัฐ/บาร์เรล นี่คือความท้าทายอันดับแรก

ความท้าทายอันดับสองในทางนโยบาย คือ ยุทธศาสตร์ของแผนพัฒนาพลังงานทดแทนและพลังงานทางเลือก 21 ปี (2558-2579) หรือแผนเออีดีพี 2015 ที่กรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์พลังงาน (พพ.) กำลังจะปรับเพิ่มสัดส่วนการใช้พลังงานทดแทนจากเดิม 25% ขึ้นเป็น 30% ของการใช้พลังงานในปี 2579 นั้น ทำอย่างไรจึงจะทำให้กลไกราคาใกล้เคียงกับน้ำมันดิบ

ถ้ายุทธศาสตร์การส่งเสริมการใช้เอทานอล จากปัจจุบันอยู่ที่ 3.21 ล้านลิตร/วัน ให้เพิ่มเป็น 11.3 ล้านลิตร/วัน ไบโอดีเซล จาก 2.89 ล้านลิตร/วัน เพิ่มเป็น 14 ล้านลิตร/วัน ฯลฯ ในปี 2579 แต่ราคาพลังงานทดแทนเหล่านี้ยังสูงลิ่วกว่าราคาน้ำมันดิบเช่นปัจจุบันอยู่เกือบเท่าตัว จะมีประโยชน์อันใดที่รัฐบาลจะสนับสนุนพลังงานทดแทน แล้วโยนภาระไปให้ประชาชนผู้บริโภค

ประเด็นนี้เป็นเรื่องสำคัญที่รัฐบาลและกระทรวงพลังงานจะต้องหาทางแก้ไขอย่างรวดเร็ว เพื่อป้องกันมิให้บรรดาผู้ผลิตพลังงานทดแทน เช่น โรงงานอ้อย น้ำตาล สมาคมผู้ผลิตเอทานอลแสวงหาประโยชน์จากมาตรการของรัฐที่ด้อยประสิทธิภาพ แต่ประชาชนกลับแบกรับค่าใช้จ่ายในชีวิตประจำวันที่สูงขึ้น

การตั้งธงในเรื่องการทบทวนเป้าหมายการใช้เอทานอล 9 ล้านลิตร/วัน ที่กำหนดไว้ในปี 2564 ใหม่ หลังจากราคาเอทานอลแพงกว่าเนื้อเบนซิน การปรับราคาหรือการลดส่วนผสมของแก๊สโซฮอล์โดยเฉพาะ อี85 ลงมา รวมถึงการกำหนดเงื่อนไขราคาที่นำมากำหนดราคากลาง เพื่อทำให้ราคาน้ำมันในกลุ่มนี้ลดลง จึงเป็นเรื่องจำเป็นเร่งด่วนที่รัฐบาลต้องสะสาง

อย่าปล่อยให้กลไกราคาและการใช้เงินกองทุนน้ำมันฯ มาโอบอุ้มผู้ผลิตที่อ้างว่าต้องช่วยเหลือเกษตรกรผู้ปลูกอ้อยมันสำปะหลัง แต่ควรใช้เงินจากกองทุนน้ำมันฯ มาดูแลประชาชนผู้บริโภคในยามวิกฤตราคาน้ำมันจะดีกว่า