ไทยไม่ชัดเข้าร่วมทีพีพี

ก่อนหน้านี้สหรัฐมีความพยายามผลักดัน “ความตกลงหุ้นส่วนยุทธศาสตร์เศรษฐกิจเอเชียแปซิฟิก (ทีพีพี)” ซึ่งเป็นความตกลงการค้าเสรีกรอบพหุพาคีที่มีมาตรฐานสูงให้เป็นผลสำเร็จในภูมิภาคเอเชียแปซิฟิก

ทั้งนี้ ทีพีพีเป็นยุทธศาสตร์การค้าใหม่ของสหรัฐมีวัตถุประสงค์ เพื่อเปิดตลาดการค้าและการลงทุนในภูมิภาค ตลอดจนมุ่งสร้างความร่วมมือปรับกฎระเบียบทางเศรษฐกิจให้เป็นมาตรฐานเดียวกัน เช่น มาตรฐานสิ่งแวดล้อม มาตรฐานแรงงาน ทรัพย์สินทางปัญญา เป็นต้น

โดยในปัจจุบันมีประเทศในแถบภูมิภาคเอเชียแปซิฟิกเข้าร่วมความตกลงดังกล่าวแล้ว 12 ประเทศ และประกอบไปด้วยประเทศสมาชิกประชาชาติแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (อาเซียน) 4 ประเทศ ได้แก่ บรูไน มาเลเซีย สิงคโปร์ และเวียดนาม โดยมีแนวโน้มว่าในอนาคตฟิลิปปินส์จะลงนามเข้าร่วมความตกลงนี้ด้วยเช่นกัน

สำหรับประเทศไทย เมื่อครั้งอดีตนายกรัฐมนตรี ยิ่งลักษณ์ ชินวัตร ยังดำรงตำแหน่งอยู่ได้เคยประกาศเจตนารมณ์เข้าร่วมเจรจาทีพีพีกับสหรัฐ ซึ่งได้รับเสียงวิพากษ์วิจารณ์จากนักวิชาการและภาคประชาสังคมไทยเป็นอย่างมาก ส่งผลให้การพิจารณาเข้าร่วมความตกลงดังกล่าวยังยืดเยื้อมาถึงปัจจุบัน

เมื่อเดือน ส.ค.ที่ผ่านมา อภิรดี ตันตราภรณ์ รมว.พาณิชย์ เปิดเผยว่า ในขณะนี้ไทยควรให้ความสำคัญกับการเข้าร่วม “ความตกลงพันธมิตรทางเศรษฐกิจระดับภูมิภาค (อาร์ซีอีพี)” มากกว่าทีพีพี ถึงแม้ว่าทีพีพีจะเอื้อประโยชน์ต่อเศรษฐกิจของไทยก็ตาม

ด้าน สมคิด จาตุศรีพิทักษ์ รองนายกฯ ด้านเศรษฐกิจ ระบุว่า รัฐบาลไทยมีความสนใจเข้าร่วมเจรจาทีพีพี แต่ต้องพิจารณาถึงข้อดีและข้อเสียอย่างถี่ถ้วน ด้วยความที่ทีพีพีก่อให้เกิดเขตเศรษฐกิจเสรีการค้าขนาดใหญ่ และชาติที่เข้าร่วมมีผลต่อระบบเศรษฐกิจของโลกถึง 40% ดังนั้น หากไทยเข้าร่วมทีพีพีจะส่งผลให้ไทยได้รับความสนใจมากขึ้น

ในขณะเดียวกัน นายกฯ พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา กล่าวในที่ประชุมสภานักธุรกิจอาเซียน-สหรัฐ ที่จัดขึ้นเมื่อเดือน ส.ค. ว่าประเด็นดังกล่าวมีความสำคัญต่อไทยอย่างมากต้องมีการหารือกันในทุกภาคส่วน โดยเฉพาะกระทรวงสาธารณสุขต้องเข้าร่วมหารือด้วย เนื่องจากในขณะนี้ปัจจัยเรื่องสิทธิบัตรเภสัชภัณฑ์และความหลากหลายทางชีวภาพยังเป็นประเด็นหลักของประเทศไทย

ทั้งนี้ งานค้นคว้าของสถาบันปีเตอร์สันเพื่อเศรษฐกิจระหว่างประเทศคาดการณ์ว่า ไทยจะได้รับประโยชน์จากชาติที่เข้าร่วมทีพีพี ซึ่งอาจส่งผลให้ไทยมีรายได้เพิ่มขึ้น 7.6% และผู้กำหนดนโยบายของไทยเริ่มตระหนักถึงผลกระทบที่จะเกิดขึ้น หากไทยไม่เข้าร่วมทีพีพี ในขณะที่ชาติอื่นๆ ในอาเซียนต่างเข้าร่วม

ด้าน ประชันธ์ ปรเมศวรรณ คอลัมนิสต์ด้านอาเซียนของนิตยสารเดอะ ดิโพลแมท แสดงความเห็นว่า ขณะนี้ไม่สามารถระบุได้ว่าไทยจะเข้าร่วมทีพีพีหรือไม่ เนื่องจากยังขาดข้อสนับสนุนที่แน่นอน

อย่างไรก็ดี มีการวิเคราะห์ว่าความพยายามของสหรัฐในการผลักดันทีพีพีครั้งนี้ เป็นการกระทำเพื่อต้องการเข้ามามีอิทธิพล รวมถึงถ่วงดุลอำนาจจีนในภูมิภาค ในขณะที่ความตกลงอาร์ซีอีพีเป็นความตกลงระหว่างชาติอาเซียน 6 ประเทศ ซึ่งไม่มีสหรัฐแต่มีจีนเข้าร่วมและถือเป็นความตกลงที่มีความสำคัญเทียบเท่าทีพีพี