เล็งห้ามแบงก์-ลูกเป็นที่ปรึกษาไอพีโอลูกหนี้ใหญ่

ก.ล.ต.เตรียมคลอดเกณฑ์คุมแบงก์เจ้าหนี้-บล.ลูก ทำไอพีโอลูกหนี้ใหญ่ นักลงทุนร้องเยอะ

นายประกิต บุณยัษฐิติ ผู้ช่วยเลขาธิการ สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต.) เปิดเผยว่า ก.ล.ต.อยู่ระหว่างการพิจารณาออกหลักเกณฑ์เพื่อควบคุมดูแลธนาคารพาณิชย์ หรือบริษัทหลักทรัพย์ (บล.) ที่เป็นบริษัทลูกของธนาคารพาณิชย์ ในการทำหน้าที่เป็นปรึกษาทางการเงิน (FA) เสนอขายหุ้นเพิ่มทุนให้กับประชาชนทั่วไป (ไอพีโอ) ให้กับบริษัทที่เป็นลูกหนี้รายใหญ่ของธนาคารพาณิชย์ ซึ่งคาดว่าจะประกาศใช้ภายในปี 2559

สาเหตุที่ต้องออกเกณฑ์มาดูแลครั้งนี้ เนื่องจากมีผู้ร้องเรียนว่าบริษัทที่เสนอขายหุ้นไอพีโอนำเงินที่ระดมทุนจากประชาชนทั่วไป ไปชำระคืนหนี้ก้อนใหญ่กับธนาคารที่เป็นที่ปรึกษาการเงิน ซึ่งเป็นเจ้าหนี้นั้นมีเหมาะสมหรือไม่ และเป็นประเด็นความขัดแย้งทางผลประโยชน์

ปัจจุบัน ก.ล.ต.อยู่ระหว่างการศึกษาหลักเกณฑ์เทียบเคียงกับหลักเกณฑ์ในต่างประเทศที่มีการกำหนดไว้ ทั้งขนาดสัดส่วนของเงินกู้เมื่อเทียบกับมูลหนี้ทั้งหมดของกิจการแห่งนั้น หรือสัดส่วนปล่อยกู้เมื่อเทียบกับขนาดสินทรัพย์ของธนาคารพาณิชย์

“ในอดีตเคยห้ามไม่ให้แบงก์ หรือ บล.ลูกแบงก์ที่เป็นเจ้าหนี้รายใหญ่ของกิจการเป็นที่ปรึกษาในการทำไอพีโอคล้ายเกณฑ์ต่างประเทศที่ห้ามไว้ แต่เพิ่งจะอนุญาตให้ทำได้ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมานี้ เพราะแบงก์เข้ามาคุยว่ามีกำแพง หรือไชนีสวอลล์ และธุรกิจของแบงก์มีมูลค่าหลายแสนล้าน ดังนั้นลูกค้าไอพีโอที่เข้ามาจะทำแบบระมัดระวังไม่ให้เสียชื่อแบงก์ แต่ตอนนนี้เริ่มมีคนร้องเรียนว่าเริ่มเห็นแบงก์ FA ที่เป็นเจ้าหนี้ที่ทำดีลไอพีโอแล้วนำเงินไปชำระคืนหนี้จำนวนมาก” นายประกิต กล่าว

แหล่งข่าวที่ปรึกษาทางการเงิน เปิดเผยว่า ตั้งแต่ปี 2535 ก.ล.ต.เคยมีเกณฑ์ห้าม บล.ที่เป็นบริษัทลูกของธนาคารพาณิชย์ซึ่งเป็นเจ้าหนี้สัดส่วนตั้งแต่ 30% ของหนี้บริษัทที่จะทำไอพีโอห้ามทำหน้าที่เป็น FA เพราะเป็นความขัดแย้งผลประโยชน์ แต่เพิ่งมีพัฒนาการผ่อนคลายอนุญาตให้ทำได้ หลังจากธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) เสนอให้ผ่อนคลายเกณฑ์ดังกล่าว เพราะเป็นธุรกิจที่ไม่มีผลกระทบต่อฐานทุนของธนาคารพาณิชย์ที่มีขนาดใหญ่

อย่างไรก็ดี ยอมรับว่า หากหลักเกณฑ์ดังกล่าวของ ก.ล.ต.ประกาศออกมาใช้ จะมีผลให้ธนาคารพาณิชย์เสียประโยชน์ ขณะที่ บล.ที่ไม่มีแม่เป็นธนาคารพาณิชย์จะได้ประโยชน์มากขึ้น

“แบงก์และ บล.ลูกเพิ่งมารับงานทำไอพีโอได้ประมาณ 5-6 ปีที่ผ่าน หลัง ก.ล.ต.อนุญาต แต่หากมีเกณฑ์คุมเรื่องนี้ออกมา ภาพความโปร่งใสจะดีขึ้นเพราะหลักการคือ FA ต้องเป็นอิสระ” แหล่งข่าวเปิดเผย