ภาษีเอสเอ็มอี

การช่วยเหลือผู้ประกอบการเอสเอ็มอีที่ พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ได้ยกปัญหาขึ้นเป็นวาระแห่งชาติ เพราะเห็นว่าเอสเอ็มอีมีความสำคัญต่อระบบเศรษฐกิจมากมีการสร้างงานให้กับคนหลายล้านคน

ปัญหาของเอสเอ็มอีขนาดเล็ก คือ การเข้าไม่ถึงแหล่งเงินทุน ขาดระบบการบริหารจัดการแบบใหม่ ขาดเทคโนโลยีและการพัฒนาต่อยอดสินค้า รวมทั้งการสร้างแบรนด์ ซึ่งเป็นปัญหามานานและยังแก้ไขปัญหาไม่ได้

ปัญหาที่แก้ไขไม่ได้ของเอสเอ็มอี คือ การบริหารแบบครอบครัว ไม่มีการจัดทำบัญชีให้ชัดเจนว่าการซื้อขาย รายได้ของธุรกิจเป็นอย่างไร ทำให้ไม่มีข้อมูลอ้างอิงเมื่อธุรกิจต้องการยกระดับให้สูงขึ้น และต้องการขอสินเชื่อจากธนาคารพาณิชย์เพื่อเป็นแหล่งทุนในการขยายงาน

เกินครึ่งของธุรกิจเอสเอ็มอีเป็นการทำธุรกิจแบบไม่มีการเสียภาษี เพราะไม่มีระบบบัญชีคำนวณรายได้รายจ่ายไม่ชัดเจน หากเสียภาษีก็จะเสียแบบเหมาจ่าย และผู้ประกอบการเองก็มักจะไม่ลงบัญชีอย่างถูกต้อง ซึ่งทางรัฐบาลเองก็พยายามจะปรับระบบบัญชีของธุรกิจเอสเอ็มอีให้เป็นมาตรฐานสากล เพื่อที่จะใช้อ้างอิงเวลาจะให้สินเชื่อ และจะวางแผนการพัฒนาธุรกิจเอสเอ็มอีของประเทศ

ความพยายามให้ผู้ประกอบการเอสเอ็มอีทำบัญชีให้ถูกต้องมีมานานแล้ว แต่ก็ยังไม่ประสบความสำเร็จ เพราะเจ้าของกิจการกลัวที่จะเสียภาษีและกลัวจะถูกตรวจสอบภาษีย้อนหลังหากเข้าสู่ระบบภาษีของรัฐ  ทำให้เป็นอุปสรรคอย่างมากต่อการวางนโยบายช่วยเหลือ

คณะกรรมการร่วม 3 สถาบันภาคเอกชน (กกร.) ก็พยายามขอร้องให้รัฐช่วยเหลือผู้ประกอบการเอสเอ็มอีในเรื่องของการเพิ่มค้ำประกันเงินกู้ให้เป็น 30% แต่ผู้ประกอบการก็ต้องแลกกับการทำบัญชีให้ถูกต้อง ซึ่งก็ทำให้มีผู้ประกอบการมาเข้าร่วมโครงการน้อยมากการแก้ไขปัญหาเอสเอ็มอีจึงไม่สามารถทำให้เบ็ดเสร็จเด็ดขาดได้

ดังนั้น จึงมีการเสนอขอให้มีการนิรโทษกรรมภาษีให้กับผู้ที่เลี่ยงการเสียภาษี เหมือนล้างไพ่แล้วเริ่มต้นใหม่ให้ถูกต้อง เพื่อให้เอสเอ็มอีเข้าระบบที่ถูกต้องเสียที โดยปรับปรุงระบบภาษีเอสเอ็มอีใหม่ให้เก็บเป็นขั้นตามรายได้ เพื่อให้เอสเอ็มอีอยู่รอด  และต้องแลกกับการอบรมการทำบัญชีที่ถูกต้อง

แต่เรื่องนี้ดูเหมือนทางกระทรวงการคลังขอใช้เวลาคิดให้รอบคอบว่าจะทำเช่นนี้ดีหรือไม่ เพราะปัจจุบันมีเอสเอ็มอีประมาณ 2.7 ล้านราย แต่เสียภาษีถูกต้องเพียง 7 แสนราย เท่านั้น และไม่แน่ว่าการนิรโทษกรรมภาษีแล้วจะทำให้กลุ่มไม่เคยทำบัญชีให้ถูกต้องเข้ามาอยู่ในระบบหรือไม่

ปัจจุบัน ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ได้ให้ธนาคารพาณิชย์ส่งข้อมูลของเอสเอ็มอีที่เป็นลูกค้าธนาคารมาให้จัดเก็บรวบรวมไว้ในฐานข้อมูลกลาง  ซึ่งใช้เวลารวบรวมข้อมูลอีกระยะ ก็สามารถพัฒนาขึ้นมาเป็นข้อมูลที่เชื่อถือได้ โดยไม่ต้องนิรโทษกรรมภาษีให้ ซึ่งอาจจะเป็นการสร้างนิสัยไม่ตระหนักถึงหน้าที่พลเมืองที่จะต้องเสียภาษีเพื่อพัฒนาชาติ