กระจาบ (สังข์) ทอง

โดย...ปริญญา ผดุงถิ่น

นกที่มีสีสันสะดุดตาที่สุดในทุ่งนาภาคกลาง ต้องยกให้นกกระจาบทอง (Asian Golden Weaver) เนื้อตัวเหลืองอร่ามดั่งทองสมชื่อ

แต่หากกะเทาะเปลือกชีวิตสวยๆ ของนกกระจาบทองเข้าไป มันยังมีอะไรที่คล้ายพระถังซัมจั๋ง เอ๊ย พระสังข์ทอง อยู่ด้วย กล่าวคือนอกฤดูผสมพันธุ์ หมู่มวลกระจาบทองจะพากันเป็นนกที่หาความน่าดูไม่ได้เลย ไม่ว่าตัวผู้หรือตัวเมีย ล้วนแต่มีสีน้ำตาลอ่อนซีดเซียว

การส่องนกกระจาบนอกฤดูแห่งความรัก จะมีบรรยากาศการจำแนกชนิดอันน่าสนุกปนน่าปวดหัว เพราะยามนั้นนกกระจาบทั้ง 3 สายพันธุ์ ต่างเป็นนกสีตุ่นเหมือนกันไปหมด พวกนักดูนกก็ไม่ย่อท้อ มุ่งส่องดู
ที่จะงอยปาก ถ้าปากอ้วนหนาก็จำแนกง่ายหน่อย นกกระจาบทองแน่นอน

เรื่องนี้นักปักษีวิทยาแต่โบราณกาล เขาจับนกกระจาบมาใช้เวอร์เนียวัดความหนาของปากจนปรุโปร่งแล้ว จึงเขียนเป็นแนวทางให้พวกมือสมัครเล่น จับกล้องไล่ส่องกันตาแทบถลน 555

แต่พอเข้าสู่ฤดูฝน นกกระจาบทองรัญจวนป่วนใจ ชวนกันทำรังวางไข่เบียดเสียดใกล้ๆ กันเป็นอาณาจักร ตัวผู้จะเปลี่ยนเครื่องทรงจากสีซีดๆ ไม่เจริญตา กลายเป็นสีทองงดงาม เฉกเช่นเจ้าเงาะป่าถอดรูปเป็นพระสังข์ทองเลยทีเดียว ทิ้งให้เหล่าตัวเมียยังคงมีสีซีดต่อไป

นกกระจาบมีชื่อเสียงโดดเด่นในด้านการสานรังได้วิจิตรบรรจง แต่คุณสมบัตินี้ไม่ได้มีในตัวนกกระจาบทอง ดูจากรูปที่มีนกตัวเมียเฝ้าข้างๆ รังนั้น จะเห็นว่ามันใช้วัสดุเป็นเส้นหญ้าหยาบๆ สานกันก็แบบหยาบๆ จนเป็นรังทรงกลมที่มีรูเข้าออกด้านข้าง ขณะที่ด้านในกรุไว้ด้วยดอกหญ้า อ่อนโยนต่อผิวพรรณทารกนก แหะๆ

หากวัดความสวยความสามารถกันในหมู่นกกระจาบละก็ นกกระจาบทองคว้ามงกุฎความงามไปครองอย่างแน่นอน สวนทางกับความสามารถในการสร้างรัง ช่างดูไม่สมศักดิ์ศรีนกกระจาบ ออกแนวรุงรังยุ่งเหยิงอย่างนกกระจอกซะมากกว่า

เฉกเช่นคนเรานั่นแหละ ยากจะหาใครเลิศเลอเพอร์เฟกต์ไปซะทุกอย่าง