โตอย่างมีคุณภาพ

โดย...ธนพล ไชยภาษี [email protected]

หนึ่งในเหตุผลสำคัญที่ทำให้เศรษฐกิจจีนตกอยู่ในภาวะชะลอตัวที่ค่อนข้างยาวนาน และมีความสุ่มเสี่ยงว่าจะมีความรุนแรงพอสมควรก็คือ นโยบายการปรับโครงสร้างทางเศรษฐกิจของทั้งประเทศจีนครับ โดยเปลี่ยนจากเน้นพึ่งพาการลงทุนเป็นเน้นพึ่งพาการเติบโตจากการบริโภคภสยในประเทศ

ต้องยอมรับว่า จีนเป็นประเทศใหญ่ครับ การปรับเปลี่ยนโครงสร้าง ตลอดจนการแก้ปัญหาต่างๆ ก็ต้องยิ่งใหญ่ตาม เพราะด้วยขนาดประเทศที่ใหญ่ ขนาดเศรษฐกิจที่ใหญ่ ปัญหาก็มีอยู่เกลื่อน ไม่ว่าจะเป็นปัญหาสิ่งแวดล้อม หรือปัญหาการคอร์รัปชั่น ดังจะเห็นได้ว่ารัฐบาลจีนเอาจริงเอาจังกับเรื่องเหล่านี้อย่างมาก แม้ว่าจะต้องแลกมาด้วยความเชื่องช้าทางเศรษฐกิจบ้างก็ตาม

ประเด็นสำคัญที่ผู้นำจีนให้ความสำคัญกับการปรับเปลี่ยนโครงสร้างเศรษฐกิจของประเทศก็คือ จีนจะต้องเติบโตอย่างมีคุณภาพ มากกว่าที่จะโตแบบฉาบฉวยเน้นแต่ตัวเลขการเติบโตของจีดีพีที่ร้อนแรง แต่หมกเม็ดไว้ด้วยปัญหาต่างๆ มากมายเหมือนกับในอดีตที่ผ่านมา

ไม่ว่าจะเป็นปัญหาสิ่งแวดล้อม ที่การเร่งพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศโดยเฉพาะในภาคอุตสาหกรรมนั้นได้ทำให้เกิดการทำลายสิ่งแวดล้อม และปัญหามลพิษทั่วประเทศ ปัญหาหมอกควันในกรุงปักกิ่งที่เลวร้ายลงเรื่อยๆ ในแต่ละปีก็เป็นผลพวงมาจากการเร่งพัฒนาอุตสาหกรรมที่ทำให้รอบๆ เมืองมีแต่โรงงานอุตสาหกรรมที่พร้อมใจปล่อยควันพิษออกมานั่นล่ะครับ

ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมานี้ เรายังได้ยินถึงข่าวคราวการเล่นงาน และลงโทษเจ้าหน้าที่รัฐทั้งระดับสูงและในท้องถิ่นที่มีพฤติกรรมคอร์รัปชั่น ซึ่งจีนสามารถกวาดล้างและลงโทษเจ้าหน้าที่ได้เป็นจำนวนมากครับ

หนึ่งในประเด็นหลักที่สำคัญอีกอย่างหนึ่งของการปฏิรูปจีนก็คือ การเปลี่ยนถ่ายจากระบบเศรษฐกิจที่พึ่งพาการส่งออก และการผลิต ที่ในแต่ละปีนั้นมีการผลิตที่เกินความจำเป็นมากมาย และยังทำให้เศรษฐกิจไม่มีความมั่นคงนัก เนื่องจากต้องพึ่งพาตลาดส่งออกในต่างประเทศเป็นหลัก ดังที่เห็นในปัจจุบันนั้น ส่วนหนึ่งที่ทำให้การส่งออกของจีนตกต่ำลงเป็นระยะๆ ก็เป็นเพราะว่าตลาดยุโรปที่ฟุบตัวลงเนื่องมาจากปัญหากรีซนั่นเอง

เป้าหมายใหม่ของจีนก็คือการเป็นเศรษฐกิจที่พึ่งพาการบริโภคภายใน และกลุ่มชนชั้นกลางก็คือเป้าหมายหลักของจีน จีนเป็นประเทศใหญ่มีประชากรมากถึง 1,400 ล้านคนครับ มีชนชั้นกลางอยู่ราวๆ 24-25% นั่นหมายความว่าประชากรชนชั้นกลางของจีนมีมากถึง 280 ล้านคนทีเดียว

จำนวนนี้คืออนาคตของจีนครับ คือพลังซื้อที่เทียบเท่าปริมาณประชากรทั้งหมดของสหรัฐคนเดียว และจะยังเป็นตลาดส่งออกที่สำคัญของบรรดาเพื่อนบ้านในเอเชียด้วยครับ