โรดแมปเคลื่อน คสช.อยู่ยาก

โดย...ทีมข่าวการเมืองโพสต์ทูเดย์

เวลานี้สถานการณ์และความเคลื่อนไหวในสภาปฏิรูปแห่งชาติ (สปช.) ต่อการตัดสินใจลงมติร่างรัฐธรรมนูญ ถือได้ว่าฝุ่นคลุ้งกระจายกันพอสมควร ภายหลังเกิดกระแสข่าวออกมาว่า สปช.บางกลุ่มพยายามล็อบบี้ให้สมาชิก สปช.ล้มร่างรัฐธรรมนูญ เพื่อต่ออายุให้คณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.)

สำหรับกระบวนการร่างรัฐธรรมนูญในขณะนี้เหลือเพียงไม่กี่ขั้นตอนก็จะเสร็จสิ้นโดยสมบูรณ์ ภายในสัปดาห์นี้คณะกรรมาธิการ (กมธ.) ยกร่างรัฐธรรมนูญจะเขียนบันทึกเจตนารมณ์ของร่างรัฐธรรมนูญให้จบ

จากนั้นวันที่ 10-11 ส.ค. จะนำประเด็นที่ค้างการพิจารณารวมไปถึงประเด็นที่มี กมธ.ยกร่างฯ บางคนเสนอให้ทบทวนมาดำเนินการให้เรียบร้อย

โดยไฮไลต์อยู่ที่การตัดสินใจว่าจะทบทวนที่มาของ สว.หรือไม่ ซึ่งพบว่ามีความพยายามที่จะให้กระบวนการในการได้มาซึ่ง สว.ไปเป็นแบบสรรหาทั้งหมดจำนวน 200 คน และจะขอให้เขียนในบทเฉพาะกาลด้วยว่าให้ คสช.เป็นผู้เลือก สว.มีวาระ 3 ปี ทำให้ต้องรอดูว่าที่สุดแล้ว กมธ.เสียงส่วนใหญ่จะตัดสินใจต่อเรื่องนี้อย่างไร

ทั้งนี้ ไม่เกินวันที่ 14 ก.พ. คณะ กมธ.ยกร่างฯ จะพิจารณาเนื้อหาให้สมบูรณ์ก่อนเชิญตัวแทนของคณะรัฐมนตรี (ครม.) และ สปช.รวม 9 กลุ่มมารับฟังในสิ่งที่คณะ กมธ.ยกร่างฯ ได้แก้ไขในระหว่างวันที่ 17-19 ส.ค. ซึ่งในขั้นตอนนี้แม้ว่าทั้ง 9 กลุ่มจะไม่เห็นด้วยในประเด็นใด ทาง กมธ.จะขอสงวนสิทธิไม่ขอกลับไปทบทวนอีก ยกเว้นเป็นกรณีความผิดพลาดในเรื่องของถ้อยคำเท่านั้น และจะส่งให้ “เทียนฉาย กีระนันทน์” ประธาน สปช. ในวันที่ 21 ส.ค.

นอกเหนือไปจากความเคลื่อนไหวของ สปช.เกี่ยวกับเรื่องรัฐธรรมนูญแล้ว ยังมีอีกประเด็นน่าสนใจ คือ การออกมาตีความโรดแมปของ คสช.ด้วยท่วงทำนองแปลกๆ จาก “วิษณุ เครืองาม” รองนายกรัฐมนตรี

“เมื่อใดมีการล้มรัฐธรรมนูญ ก็สามารถอยู่ในโรดแมปได้ เพราะมีกำหนดระยะเวลาไว้หมดแล้วในรัฐธรรมนูญชั่วคราว หาก สปช.รับร่างรัฐธรรมนูญในเดือน ก.ย. และผ่านประชามติในเดือน ม.ค. จากนั้นจะใช้เวลา 2 เดือนให้ กมธ.ยกร่างฯ ร่างกฎหมายลูก แล้วส่งให้ สนช.พิจารณาอีก 3 เดือน จากนั้นส่งไปยังศาลรัฐธรรมนูญโดยใช้เวลา 1 เดือน และจัดการเลือกตั้ง ภายใน 3 เดือน หรือ 90 วัน...

นั่นแสดงว่า ในเดือน ก.ย. 2559 จะมีการเลือกตั้ง แต่ถ้ามีการคว่ำรัฐธรรมนูญ กรรมการร่างรัฐธรรมนูญที่ตั้งขึ้นใหม่ก็จะต้องร่างให้เสร็จภายใน 6 เดือน และใช้เวลาประชามติ 4 เดือน และทำกฎหมายลูกอีก 9 เดือน จึงจะมีการเลือกตั้ง” ส่วนหนึ่งจากรองนายกฯ วิษณุ เมื่อวันที่ 3 ส.ค.

จากคำพูดดังกล่าวเป็นการพยายามชี้ให้เห็นว่า “การทำตามโรดแมป” คือ การปฏิบัติตามรัฐธรรมนูญฉบับชั่วคราว ไม่ใช่ “การปักหมุดวันเลือกตั้ง”

จริงอยู่สิ่งที่วิษณุพูดดังกล่าวไม่ได้มีอะไรผิดเพี้ยน เป็นการพูดบนพื้นฐานของรัฐธรรมนูญฉบับชั่วคราว แต่การออกมาบอกกล่าวในจังหวะที่ร่างรัฐธรรมนูญกำลังคาบลูกคาบดอกว่าจะผ่านหรือไม่เช่นนี้ ทำให้มีคำถามเกี่ยวกับความเหมาะสมตามมาทันที โดยเฉพาะอย่างยิ่งข้อสงสัยที่ว่า รัฐบาลมีเจตนาจะอยู่ยาวผ่านการให้ สปช.คว่ำร่างรัฐธรรมนูญหรือไม่

สปช.บางกลุ่มอาจเอาคำพูดของรองนายกฯ ไปตีความเป็นอื่นในทำนองว่า ต่อให้ สปช.คว่ำร่างรัฐธรรมนูญก็ไม่มีผลต่อโรดแมป และมองไม่เห็นถึงความสำคัญของการเลือกตั้ง

ถ้าเป็นแบบนี้ในอนาคตย่อมไม่เป็นผลดีต่อ คสช.เอง หากเกิดกรณีที่ สปช.ลงมติไม่รับร่างรัฐธรรมนูญ เพราะจะก่อให้เกิดผลตามมาว่า สปช.กำลังเป็นเครื่องมือทางการเมืองขึ้นมาทันที และส่งผลเสียในด้านอื่นๆ ต่อประเทศด้วยอย่างที่ ม.ร.ว.ปรีดิยาธรเทวกุล รองนายกรัฐมนตรีด้านเศรษฐกิจ แสดงความคิดเห็น

“จะยึดตามโรดแมปของ คสช. เพราะสัญญาประชาชนไว้ ซึ่งไม่ใช่เฉพาะประชาชนแต่เป็นประชาคมโลกด้วย ต้องยึดตามนั้น เพราะไม่เช่นนั้นคนจะมองว่าเมืองไทยจะเอาอย่างไรกันแน่” ม.ร.ว.ปรีดิยาธร ระบุ

ทางที่ดีที่สุด ณ ตอนนี้ คสช.อาจต้องส่งสัญญาณในทางที่ดีให้กับ สปช.เห็นชอบร่างรัฐธรรมนูญ เพื่อให้การเปลี่ยนผ่านเป็นไปอย่างราบรื่น ไม่ควรปล่อยให้เกิดบางกลุ่มบางก๊วนไปหาประโยชน์กับการทำทุกอย่างเพื่อต่ออายุให้กับ คสช.

ต้องไม่ลืมว่า แม้ร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้จะมีหลายประเด็นที่ถูกวิพากษ์วิจารณ์ เช่น การกำหนดโครงสร้างสถาบันทางการเมือง แต่เนื้อหาอื่นๆ อย่างสิทธิและเสรีภาพของประชาชน ไม่ได้ลดลงไปจากที่ได้เคยได้รับจากรัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2540 และ พ.ศ. 2550 เลยแม้แต่น้อย

เท่ากับว่า หากจะมีใครมากล่าวหาได้ว่ารัฐธรรมนูญเวอร์ชั่นปฏิรูปเป็นรัฐธรรมนูญทหาร ย่อมเป็นเรื่องที่ไม่ถูกต้อง

ทั้งหมดขึ้นอยู่กับการตัดสินใจของ คสช.ภายในเดือนนี้แต่เพียงผู้เดียว