ชนชั้นกลาง

มีข้อมูลน่าสนใจจากสหรัฐอเมริกา ว่า ในระหว่างปี 2000-2013 นั้น ปริมาณชนชั้นกลางสหรัฐนั้นปรับตัวลดลง โดยมีอัตราการลดลงถึง 5.6% มาอยู่ที่ 48.9% ชนชั้นกลางในสหรัฐนั้นหายไปไหน?

รัฐบาลสหรัฐให้คำจำกัดความของคำว่าชนชั้นกลาง คือ บุคคลที่มีรายได้ระหว่าง 67-200% ของรายได้เฉลี่ยของประชากรทั้งหมด ซึ่งพบว่าในทุกรัฐนั้นชนชั้นกลางในสหรัฐมีจำนวนลดลงทั้งสิ้นในช่วงระหว่างปี 2000-2003

แต่ที่น่าสนใจก็คือ ชนชั้นกลางเหล่านั้นหายไปไหน ทางหนึ่งก็คือ มีรายได้ไม่ถึงเกณฑ์ชนชั้นกลาง และตกลงไปอยู่ในกลุ่มชนชั้นล่างไป หรือไม่ก็มีฐานะดีขึ้นขยับฐานะขึ้นไปเป็นชนชั้นสูง

ระหว่างปี 2000-2013 นั้น ถือว่าเป็นช่วงที่เศรษฐกิจสหรัฐค่อนข้างจะรุ่งโรจน์ เพิ่งจะมาสะดุดเอาเมื่อระหว่างปี 2008-2012 นี้เอง จากปัญหาวิกฤตเศรษฐกิจการเงินครั้งใหญ่ที่สุดครั้งหนึ่ง

กระนั้น แม้ว่าจำนวนชนชั้นกลางจะลดลง แต่ไม่ถือว่าเป็นปัญหาครับ เพราะว่าจริงๆ แล้วจากการสำรวจของสำนักวิจัยพิวรีเสิร์จ พบว่าชนชั้นกลางส่วนใหญ่ที่หายไป มีฐานะดีขึ้น เขยิบฐานะไปเป็นชนชั้นสูงกัน

โดยจากสถิติพบว่าปริมาณชนชั้นรายได้สูงในสหรัฐในช่วงปีดังกล่าวนั้น ได้เพิ่มขึ้นจาก 14% เป็นไป 20% ขณะที่ชนชั้นล่างมีปริมาณลดลงจากเดิม 29% ไปอยู่ที่ 25%

ที่นำเรื่องนี้มารายงานให้ท่านผู้อ่านทราบ ก็เพื่อที่จะให้เห็นตัวอย่างของประเทศพัฒนาแล้ว ที่ประชากรส่วนใหญ่เป็นชนชั้นกลาง และสังคมได้เปิดโอกาสให้สร้างความมั่งคั่งพัฒนาสู่การเป็นชนชั้นรายได้สูง ซึ่งสหรัฐเป็นตัวอย่างที่ดีอย่างยิ่ง

โดยเฉพาะนับตั้งแต่หลังปี 2000 เป็นต้นมา เป็นยุคที่ตลาดทุน ตลาดหุ้นของสหรัฐเฟื่องฟูอย่างยิ่ง และภาคเศรษฐกิจนี้นี่เองที่ทำให้ชาวสหรัฐเข้าถึงความมั่งคั่งได้ยิ่งขึ้น

จึงจะเห็นได้ว่า เพราะเหตุใดนโยบายความช่วยเหลือของรัฐบาลสหรัฐในช่วงวิกฤตเศรษฐกิจที่ผ่านมา ที่แม้จะถูกก่นด่าว่ามุ่งแต่ให้ความช่วยเหลือตลาดทุน ก็เพราะว่าสหรัฐยุคใหม่ประชาชนหันไปลงทุนในตลาดเหล่านี้มากขึ้นนั่นเอง ขณะที่เศรษฐกิจภาคจริงกำลังมีบทบาทรองลงไปอย่างเห็นได้ชัด

แต่สำหรับเมืองไทยนั้น แน่นอนว่ายังไม่ใช่สังคมของชนชั้นกลาง ชนชั้นของประเทศส่วนใหญ่คือชนชั้นรายได้น้อย ขณะที่ชนชั้นสูงซึ่งมีปริมาณน้อยที่สุดกลับมีโอกาสในทางเศรษฐกิจมากที่สุด ซึ่งไทยน่าจะเป็นประเทศหนึ่งที่มีช่องว่างของรายได้ระหว่างชนชั้นมากที่สุด

การบ้านสำคัญของรัฐไทยคือ จะทำอย่างไรให้ชนชั้นล่างสามารถขยับฐานะขึ้นมาเป็นชนชั้นกลางได้ ไม่ต้องถึงกับให้ชนชั้นกลางขยับไปเป็นชนชั้นสูงแบบสหรัฐ แค่นี้ก็พอใจแล้วครับ