บิดาของประเทศ

วันนี้ได้ยินข่าวที่ท่านอดีตนายกรัฐมนตรีและผู้ก่อตั้งประเทศสิงคโปร์ ลีกวนยิว ถึงแก่อสัญกรรมด้วยอายุ 91 ปี ด้วยความรู้สึกเคารพในผลงานที่ท่านได้ทำให้ประเทศของท่าน จากการเป็นรัฐเล็กๆ ในสหพันธรัฐมาเลเซีย ไม่มีทรัพยากรอะไรเลย แม้แต่น้ำที่จะใช้เพื่อการอุปโภคและบริโภคอย่างเพียงพอ ต้องต่อท่อน้ำจืดจากประเทศเพื่อนบ้านมาใช้ ผืนแผ่นดินที่มีจำกัดจนต้องถมทะเลทำท่าอากาศยานและทำนิคมอุตสาหกรรม ตลอดจนศูนย์การค้าที่เป็นอยู่รอบเกาะ มาจนเป็นประเทศที่เจริญก้าวหน้า มีรายได้ต่อหัวสูงสุดประเทศหนึ่งในโลก

ที่สำคัญการบริหารปกครองประเทศต้องใจซื่อ มือสะอาด มุ่งประโยชน์ต่อประเทศชาติ ทำให้ประเทศนี้เป็นประเทศที่ปลอดการคอร์รัปชั่น โกงบ้าน กินเมือง เหมือนประเทศอื่น จนเป็นที่ยอมรับของนานาประเทศ

บางคนบอกว่า การบริหารประเทศให้เจริญก้าวหน้า  ประชากรมีการศึกษาสูง มีรายได้ต่อหัวสูงสุดในภูมิภาคนี้ หรือแม้แต่เมื่อเปรียบเทียบกับรายได้ต่อหัวของประเทศที่พัฒนาแล้วทำไม่ยาก เพราะสิงคโปร์เป็นเกาะเล็กๆ ประชากรน้อย ไม่กี่ล้านคน ไม่มีปัญหาสลับซับซ้อนให้แก้ปัญหาเหมือนประเทศใหญ่ พลเมืองมากมายหลายสิบล้านคน

แต่คนพูดลืมไปว่า การที่เป็นประเทศเล็กๆ มีประชากรน้อยและมีคน 3 เชื้อชาติหลักๆ อาศัยอยู่ด้วยกัน พูดกันคนละภาษา มีค่านิยมทางสังคมต่างกันดุจฟ้ากับดินนั้น ไม่ใช่ง่ายเลยที่จะทำการพัฒนาให้กลายเป็นประเทศที่เจริญมั่งคั่งอย่างทุกวันนี้ โดยเฉพาะการที่ประเทศนี้ไม่มีทรัพยากรธรรมชาติอะไรที่จะขุดขึ้นมาขายกินเหมือนเพื่อนบ้าน

ความสำเร็จของท่านจึงเป็นแบบอย่างที่น่าศึกษามากกว่าน่าริษยา

สำหรับผม ความสำเร็จในการพัฒนาประเทศนี้เกิดจากน้ำมือ มันสมอง และการมีวิสัยทัศน์ของท่านที่นำมาใช้สร้างคน ประเทศนี้สร้างระบบการศึกษาและค่านิยมของการศึกษาให้คนฉลาดมาก่อนหน้านี้หลายสิบปี จนกระทั่งในปัจจุบันกล่าวได้ว่า เด็กสิงคโปร์นั้นเรียนหนังสือหนักมาก เน้นการเรียนทางคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยของประเทศนี้หลายแห่งได้รับการจัดอันดับ 1 ใน 10 ของมหาวิทยาลัยที่ดีที่สุดของเอเชียหรือของโลก

นอกจากส่งเสริมให้ประชาชนเห็นคุณค่าของการศึกษา เขายังส่งเสริมให้คนของเขาเห็นคุณค่าของการทำงาน ไม่งอมืองอเท้า หวังรวยจากการเล่นหวย เปิดจุดหวังรวยเหมือนผู้คนในประเทศเพื่อนบ้านบางแห่ง คนที่นี่พูดเร็ว ทำงานเร็ว และที่สำคัญคือรักษาคำพูดและคำมั่นสัญญาที่เป็นรากฐานสำคัญในการพัฒนาประเทศ ให้กลายเป็นศูนย์กลางการเงินอันดับ 2 ของภูมิภาคถัดจากฮ่องกง

ประเทศนี้ให้ความสำคัญกับการพัฒนาเทคโนโลยี จนมีระบบโครงสร้างพื้นฐานทางไอทีที่ดีที่สุดในโลกประเทศหนึ่ง ใครที่มีธุรกิจต้องไปประชุมหรือสัมมนาในประเทศนี้ จะรู้จักได้ทันทีว่าการเชื่อมต่อสัญญาณโทรศัพท์ เทเล็กซ์ (สมัยก่อน) หรืออินเทอร์เน็ตในประเทศนี้รวดเร็วอย่างไม่น่าเชื่อ ใครอยากทราบว่าเจ้าดิจิทัล อีโคโนมี เป็นอย่างไร ลองไปศึกษาสังเกตสังกาเอาที่ประเทศนี้ก็จะทราบได้ เพราะเขาทำมาก่อนหน้านี้หลายสิบปีแล้ว

ผลงานที่ผมคิดว่าเป็นงานชิ้นโบแดงของท่านผู้นี้คือ การทำให้ประเทศปลอดคอร์รัปชั่น อันดับ 1 ของโลก ขับเคี่ยวกับประเทศสวิตเซอร์แลนด์ ความจริงเมื่อ 40-50 ปีก่อน ประเทศนี้ก็มีเหมือนทุกประเทศที่มีคนจีนอาศัยอยู่ คือ การใช้เงินเป็นใบเบิกทางในการทำธุรกิจ แต่การที่หัวไม่ส่าย หางจึงกระดิกไม่ได้ ของผู้นำประเทศอย่างท่านลีกวนยิว ในที่สุดประเทศนี้จึงปลอดจากการคอร์รัปชั่น

ก็เช่นกันครับ บางคนบอกว่าที่ประเทศนี้ปลอดคอร์รัปชั่นได้ เพราะเขาจ่ายเงินเดือนข้าราชการสูงกว่าที่เอกชนจ่ายให้ผู้บริหาร และถ้าประเทศใดทำอย่างนี้ได้ ประเทศนั้นก็จะปลอดจากการคอร์รัปชั่น

ผมไม่เชื่อแนวคิดนี้เลย เพราะข้าราชการหรือนักการเมืองที่คอร์รัปชั่น ส่วนใหญ่ไม่ได้ขัดสนเรื่องเงินทอง ไม่พอกันจึงต้องคอร์รัปชั่น แต่ทุกคนล้วนแล้วแต่ร่ำรวยมหาศาล แต่ดูเหมือนว่ายิ่งรวยยิ่งคอร์รัปชั่น ส่วนการคอร์รัปชั่นระดับริมถนนนั้น ว่าไปแล้วไม่ได้ทำให้ประเทศเสียหายทางเศรษฐกิจอย่างมีนัยสำคัญเหมือนการคอร์รัปชั่นระดับนโยบายหรือระดับสูง และถ้าจะนำแนวความคิดว่าจ่ายเงินเดือนให้ข้าราชการสูงๆ แล้วจะไม่คอร์รัปชั่น ก็น่าจะนำมาใช้กับข้าราชการระดับนี้ และทำได้แน่นอนถ้าข้าราชการและนักการเมืองระดับบนเลิกการคอร์รัปชั่น ประเทศชาติก็จะสามารถพัฒนาก้าวหน้าและมีรายได้จากภาษีอากรพอที่จะจ่ายให้ข้าราชการที่ตากแดดตากฝนและกับเงินเดือนน้อยนิดเหล่านี้ได้

หลายคนไม่ชอบท่านลีกวนยิว เพราะท่านผู้นี้มักจะทำโครงการอะไรสำเร็จก่อนประเทศเพื่อนบ้านที่มักจะประกาศออกตัวก่อน เช่น  สนามบินหรือท่าเรือที่เขาไม่โฆษณามาก พอเสร็จก็เสร็จ แม้แต่ประเทศนี้จะตั้งอยู่ลงมาใต้สุดของแหลมทองก็ยังกล้าประกาศ และทำได้จนเป็นศูนย์กลางการบินหลักแห่งหนึ่งของเอเชียนอกเหนือจากการเป็นศูนย์การเดินเรือที่ใหญ่และสำคัญแห่งหนึ่งของโลก

นี่ก็เป็นข้อพิสูจน์ของการมีวิสัยทัศน์โดยไม่ต้องโฆษณาของท่านลีกวนยิว อีกอย่างหนึ่งที่ควรศึกษามากกว่าการมองเชิงลบเพราะมองในมุมกลับ ถ้าประเทศใดเห็นท่านเป็นคู่แข่งและพยายามแข่งกับท่าน ประเทศนั้นก็น่าจะเจริญก้าวหน้าไม่แพ้ประเทศเล็กๆ อย่างสิงคโปร์ของท่านลีกวนยิวใช่ไหมครับ

ขนาดประเทศนี้ไม่มีน้ำมันให้ใครขุดแม้แต่บ่อเดียว แต่กลับเป็นศูนย์กลางการค้าน้ำมันของโลกและราคาน้ำมันที่กำหนดในประเทศนี้กลายมาเป็นราคาที่ใช้อ้างอิงของประเทศเพื่อนบ้าน อย่างนี้ไม่น่าให้เครดิตผู้นำประเทศของเขาหรือ

สิ่งแรกที่ผมนึกถึงเมื่อทราบข่าวการอสัญกรรมของท่านลีกวนยิว คือพระพิพนธ์ของสมเด็จฯ กรมพระปรมานุชิตชิโนรส ว่า

“พฤษภกาสร  อีกกุญชรอันปลดปลง

โททนต์เสน่งคง   สำคัญหมายในกายมี

นรชาติวางวาย   มลายสิ้นทั้งอินทรีย์

สถิตทั่วแต่ชั่วดี   ประดับไว้ในโลกา”

ท่านผู้นี้ได้ทำหน้าที่ให้ประเทศชาติของท่านสมบูรณ์แล้ว

ถ้าท่านไม่ได้ทำงานเพื่อประเทศ แต่ทำงานเพื่อสะสมเงินทองและความมั่งคั่งให้ตัวเองและครอบครัวแล้ว ผมยังสงสัยอยู่ว่าท่านจะได้รับการยอมรับว่าเป็นบิดาของประเทศเหมือนวันนี้หรือไม่

ว่าแล้วก็นึกเสียดายแทนผู้นำบางคนหรือหลายคนที่มีโอกาสสร้างผลงานอย่างท่านลีกวนยิว แต่ได้ทิ้งโอกาสนั้นไปเพราะความโลภในทรัพย์สินเงินทอง

ทั้งๆ ที่เท่าที่สะสมไว้ ใช้ไปชั่วลูกชั่วหลานก็ใช้ไม่หมด ลองคิดดูเป็นมรณานุสติครับ