‘ภาษาอังกฤษ’ จุดอ่อนแรงงานไทย

ท่ามกลางปัจจัยปัญหาต่างๆ มากมายในแวดวงการศึกษาของไทย ภาษาอังกฤษ นับเป็นหนึ่งในจุดอ่อนที่สำคัญที่สุดข้อหนึ่ง ซึ่งมีแนวโน้มว่ากำลังจะกลายเป็นประเด็นปัญหาที่หนักหน่วงรุนแรงกว่าที่แล้วๆ มา เพราะการใช้ภาษาอังกฤษจะมีบทบาทมากขึ้นในฐานะภาษากลางหนึ่งเดียวสำหรับการสื่อสารภายในสมาคมประชาชาติแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (อาเซียน) ซึ่งกำลังจะเปิดประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน (เออีซี) ภายใน 31 ธ.ค.นี้

พูดให้เข้าใจง่ายขึ้นก็คือว่า ต่อไปนี้แรงงานที่มีความรู้ความสามารถในการสื่อสารด้วยภาษาอังกฤษอย่างคล่องแคล่ว คือแรงงานที่ได้เปรียบแรงงานอื่นๆ ในตลาดงาน ซึ่งจะมีอัตราการแข่งขันเพิ่มสูงขึ้นอย่างแน่นอน

ทว่า กลับมีรายงานจากสำนักข่าวดีพีเอ ระบุว่า ภาษาอังกฤษของนักเรียนไทยในวันนี้ ไม่เพียงแต่ตกต่ำย่ำแย่ หากแต่เข้าขั้นล้าหลังที่สุดในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ทีเดียว

สิรภพ ทานทอง-ไนท์ แห่งสำนักข่าวดังกล่าวรายงานอ้าง ซาราห์ วิลสัน ครูชาวอังกฤษที่สอนในโรงเรียนไทยมาเป็นเวลานานกว่า 10 ปี กล่าวว่า ปัญหาการเรียนการสอนภาษาอังกฤษของไทยก็คือ “เน้นไวยากรณ์มากจนเกินไป” และนักเรียนไทย “มุ่งเรียนเพื่อไว้ใช้สอบ มากกว่าเพื่อสนทนาและใช้ในชีวิตประจำวันจริงๆ” โดย กิตติพจน์ จิรวัฒน์ ติวเตอร์สอนภาษาอังกฤษส่วนตัว แสดงความเห็นไปในแนวทางเดียวกัน ระบุว่า นักเรียนไทยต้องการเรียนแค่เพื่อสอบผ่าน และไม่ได้มองเห็นประโยชน์ที่นอกเหนือไปจากนั้น

ขณะเดียวกัน วิชุดา มาศโอสถ ผู้จัดการโรงแรม รีเจนท์ ภูเก็ต เคป พันวา ซึ่งมีผู้ใช้บริการถึง 95% เป็นชาวต่างชาติ เปิดเผยว่า ขณะนี้ตำแหน่งพนักงานโรงแรมเปิดรับคนทุกสัญชาติ โดยความสามารถในการสื่อสารภาษาอังกฤษถือเป็นทักษะที่สำคัญที่สุดในการที่ผู้สมัครจะได้รับการพิจารณาเข้าทำงาน

ด้าน ตรีนุช ไพชยน์วิจิตร เจ้าหน้าที่สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (ทีดีอาร์ไอ) เปิดเผยว่า คะแนนเฉลี่ยของนักเรียนไทยในวิชาภาษาอังกฤษ ในการสอบทดสอบความสามารถระดับชาตินั้น น้อยกว่าครึ่งหนึ่งของคะแนนเต็มมาโดยตลอด ซึ่งนับว่าต่ำกว่าทุกมาตรฐานการวัดเท่าที่มีอยู่ และด้อยกว่าชาติอื่นๆ ในภูมิภาค ไม่ว่าจะเป็นการสอบวัดความถนัดทางภาษาอังกฤษด้วยไอเอลหรือโทเฟล ซึ่งโดยเฉลี่ยแล้ว นักเรียนไทยทำคะแนนได้ต่ำกว่านักเรียนสิงคโปร์ มาเลเซีย ฟิลิปปินส์ อินโดนีเซีย เวียดนาม และพม่า

นอกจากนี้ ดัชนีความสามารถทางภาษาอังกฤษ (อีพีไอ) ผู้จัดอันดับทักษะภาษาอังกฤษระดับโลก ยังจัดไทยอยู่ในลำดับที่ 55 จาก 60 ประเทศ โดยลำดับดังกล่าวนับว่าต่ำกว่าทุกประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

บัณฑิตสาขาการจัดการโรงแรมคนหนึ่งที่ยังคงว่างงาน แสดงความกังวลว่าจะหางานได้ยากยิ่งขึ้นหลังเปิดเออีซีแล้ว ทว่าอีกด้านหนึ่ง โบบลิน นักศึกษาฝึกงานชาวฟิลิปปินส์กำลังมองเห็นอนาคตอันสดใส

“ฉันพูดภาษาอังกฤษได้ดีกว่าคนไทย นั่นเป็นข้อได้เปรียบทางการแข่งขันของฉัน”