เขตเศรษฐกิจพิเศษ มิใช่แค่ค้าชายแดน

อาคม เติมพิทยาไพสิฐ รมช.คมนาคม และเลขาธิการคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) กล่าวว่า การพัฒนาพื้นที่เขตเศรษฐกิจพิเศษ 5 แห่ง ที่รัฐบาลประกาศสนับสนุนการลงทุนเป็นกรณีพิเศษ เพื่อกระตุ้นการลงทุน การค้าชายแดนนั้น ล่าสุดสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุนได้ประกาศสิทธิประโยชน์สำหรับเอกชนที่เข้าไปลงทุนในเขตเศรษฐกิจพิเศษอย่างเต็มที่แล้ว แต่การลงทุนในเขตเศรษฐกิจยังเกิดช้าอยู่

เอกชนกำลังรอดูความชัดเจนว่าจะไปรูปแบบไหนดี หากเป็นการค้าจะเริ่มได้เลย แต่ถ้าให้ไปลงทุนผลิตจะต้องดูก่อนว่าจะอยู่ฝั่งไหนดีกว่า เพราะหากอยู่ฝั่งไทยใช้วัตถุดิบจากฝั่งเพื่อนบ้านก็อาจจะไม่ได้สิทธิประโยชน์จีเอสพี แต่หากข้ามไปตั้งฐานผลิตในเพื่อนบ้านก็อาจหาแรงงานยาก เพราะฝั่งไทยได้ค่าแรงสูงกว่า และเอกชนยังรอความชัดเจนเรื่องโครงสร้างพื้นฐานด้วย

อาคม กล่าวว่า รถไฟความเร็วปานกลางระหว่างไทย-จีน ที่ได้มีการลงนามในบันทึกความร่วมมือไปแล้ว และจะมีการเจรจาในรายละเอียดการลงทุนรอบแรกในปลายเดือน ม.ค.นี้ ได้แก่ เส้นทาง จ.หนองคาย-กรุงเทพฯ และแก่งคอย-ท่าเรือมาบตาพุด

นอกจากนี้ จะมีการหารือกับญี่ปุ่นที่แสดงความสนใจลงทุนในเส้นทางจาก จ.กาญจนบุรี ลงมากรุงเทพฯ และต่อไปยังพื้นที่อีสเทิร์นซีบอร์ด ทั้งหมดจะเป็นโครงสร้างพื้นฐานเชื่อมพื้นที่เขตเศรษฐกิจพิเศษแต่ละพื้นที่ และเชื่อมระเบียงเศรษฐกิจเข้าด้วยกัน ซึ่งจะทำให้ทั้งไทย สปป.ลาว เวียดนาม พม่า ได้ประโยชน์

อย่างไรก็ตาม ประมวล เขียวขำ เลขาธิการหอการค้าจังหวัดสระแก้ว กล่าวว่า การดึงบริษัทขนาดใหญ่เข้าไปดำเนินการในพื้นที่เขตเศรษฐกิจเป็นเรื่องที่ดี เพราะปัจจุบันยังไม่มีบริษัทใหญ่เข้ามาลงทุนใน จ.สระแก้ว  หากบริษัทรายใหญ่เข้ามาลงทุนก็จะเป็นเรื่องที่ดี จะมีการจ้างงานในพื้นที่ และรายใหญ่จะช่วยเหลือผู้ประกอบการรายเล็กในพื้นที่ ไม่ว่าจะลงทุนในภาคการผลิต ลงทุนทำการค้า

อย่างไรก็ตาม การจัดตั้งเขตเศรษฐกิจพิเศษขณะนี้ ยังไม่มีความชัดเจนในด้านการดำเนินการ ทำให้นักลงทุนรายใหญ่ยังไม่กล้าเข้ามาลงทุน และยังติดปัญหาเรื่องกฎอัยการศึกอยู่ ดังนั้นหากดึง
รายใหญ่เข้ามาได้จะเป็นเรื่องที่ดี

นอกจากนี้ รัฐบาลจะต้องคิดให้มากขึ้น หากทำให้เขตเศรษฐกิจพิเศษเป็นเพียงแค่การค้าชายแดนเท่านั้น ก็ไม่ใช่เขตเศรษฐกิจพิเศษอย่างที่เอกชนคาดหวัง เพราะเขตเศรษฐกิจพิเศษจะต้องมีมากกว่านั้น จึงจะดึงการลงทุน การพัฒนาพื้นที่ยุทธศาสตร์ได้

วิชัย อัศรัสกร รองประธานกรรมการหอการค้าไทย กล่าวว่า การที่รัฐบาลพยายามดึงผู้ผลิตรายใหญ่ไปลงทุน ต้องดูว่าแนวคิดดังกล่าวอยู่ในบริบทอย่างไร หากต้องการนำร่องการลงทุนในพื้นที่ ก็น่าจะเป็นแนวคิดที่ถูก เพราะลำพังการลงทุนของทุนท้องถิ่นอย่างเดียว อาจมีศักยภาพไม่เพียงพอที่จะผลักดันให้เขตเศรษฐกิจพิเศษชายแดนเกิดขึ้นได้เร็วตามที่ตั้งเป้าไว้

“เชื่อว่านักลงทุนใหญ่ที่จะเข้าไปลงทุนคงต้องดึงซัพพลายเชนที่เป็นทุนหรือบริษัทขนาดเล็กตามเข้าไปด้วย เพราะหากบริษัทขนาดใหญ่ทำเองทั้งหมดคงไม่ได้ เพราะช่วยลดความเสี่ยงในการบริหารจัดการได้ดีกว่า” วิชัย กล่าว

อย่างไรก็ดี ควรมีการวางโรดแมปแนวทางการลงทุนในพื้นที่เขตเศรษฐกิจพิเศษชายแดนให้ดีด้วย เพื่อเป็นการปูรากฐานของการลงทุนและธุรกิจที่จะเข้ามาในแต่ละพื้นที่

สมศักดิ์ คะวีรัตน์ ประธานหอการค้าจังหวัดตาก กล่าวว่า ขณะที่การดึงบริษัทขนาดใหญ่เข้าไปทำธุรกิจในพื้นที่ก่อนนั้น ไม่น่าส่งผลกระทบอะไร เนื่องจากบริษัทขนาดใหญ่มีการทำธุรกิจในบริเวณชายแดนอยู่แล้ว แต่การจะดึงธุรกิจอะไรเข้ามาทำในเขตเศรษฐกิจพิเศษจะต้องพิจารณาด้วยว่าเป็นธุรกิจประเภทไหน เพราะบางธุรกิจอาจไม่ได้ประโยชน์หากย้ายมาอยู่ชายแดน

อย่างไรก็ตาม การจัดทำ พ.ร.บ.ระเบียบบริหารนครแม่สอด ควรจะรอให้การจัดทำผังเมือง และเรื่องบุคลากรมีความพร้อมก่อน เนื่องจากเรื่องดังกล่าวมีความเกี่ยวข้องกับการเมืองท้องถิ่น ซึ่งเมื่อเศรษฐกิจภายในพื้นที่มีการพัฒนา การบริหารงานก็ต้องมีการเปลี่ยนแปลงด้วย