จับตาภัยเสี่ยงฮังการี อีกหนึ่งโดมิโนวิกฤตหนี้

8...ทีมข่าวต่างประเทศ

ขณะที่ภัยร้ายจากวิกฤตหนี้สาธารณะกำลังแพร่พิษอย่างรวดเร็วไปทั่วยุโรปตอนใต้ และยังแสดงทีท่าจะระบาดไปถึงยุโรปตอนเหนือ ขณะที่หลายประเทศกำลังสาละวนงัดมาตรการรัดเข็มขัดงบประมาณมาใช้บนความสุ่มเสี่ยงที่เศรษฐกิจอาจชะลอฝีจักรอย่างฉับพลัน

อีกฟากหนึ่งของยุโรป ทุกสายตากำลังจับจ้องไปที่ฮังการี ซึ่งแม้ในขณะนี้จะยังอยู่ภายนอกกลุ่มประเทศที่ใช้สกุลเงินยูโรหรือยูโรโซน แต่ฮังการีมีความพยายามมาตลอดหลายปีที่ผ่านมา ที่จะนำเงินยูโรมาใช้แทนสกุลเงินฟอรินต์ เพื่อสร้างเสถียรภาพทางการเงินการคลังให้กับประเทศ

อย่างไรก็ตาม สำหรับความหวังที่จะพึ่งพาความแข็งแกร่งของเงินยูโร ดูท่าว่าฮังการีจะต้องยอมรับความจริงที่เจ็บปวดว่าเงินยูโรไม่ได้แข็งแกร่งเหมือนเมื่อ 34 ปีที่แล้ว นอกจากนี้ ฮังการีเองก็ยังมีปัญหาหนักหน่วงไม่ยิ่งหย่อนไปกว่าประเทศอื่นๆ ที่เผชิญกับวิกฤตหนี้สาธารณะ

หมายความว่า หากฮังการีได้เข้าเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มยูโรโซน ทั้งๆ ที่ภาวะด้านการเงินการคลังย่ำแย่ ยุโรปก็จะพลอยทรุดหนัก ไม่ต่างอะไรกับเกิดอาการแทรกซ้อน ทั้งๆ ที่รู้ตัวว่าจะเกิดอาการที่ว่า แต่ยังดันทุรังรับเชื้อร้ายอีกเชื้อเข้ามาผสมโรง

ทว่ามีเสียงคัดค้านจากหลายสายที่ชี้ว่า ฮังการีไม่ได้ตกอยู่ในสถานการณ์ที่เลวร้ายถึงเพียงนั้น และเห็นสมควรอย่างยิ่งที่จะเปิดโอกาสให้ฮังการีได้มีบทบาทเสริมในกลุ่มยูโรโซนที่กำลังต้องการแรงหนุนอย่างหนัก

เมื่อเกิดทัศนะที่ขัดแย้งถึงเพียงนี้ คำถามก็คือ ฮังการีจะเป็นโดมิโนตัวต่อไปที่รอวันล้มระเนระนาดเหมือนกับประเทศอื่นๆ หรือไม่?

คำตอบของคำถามนี้ต้องย้อนกลับไปถึงความเกี่ยวโยงของฮังการีและระบบการเงินของยุโรป และผลกระทบต่อระบบการเงินโลก

ที่จริงแล้วความพยายามของฮังการีที่จะเข้าเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มยูโรโซนต้องพบกับความผิดหวังครั้งแล้วครั้งเล่า เนื่องจากสถานภาพทางการเงินการคลังไม่ได้มาตรฐานที่อียูกำหนดไว้ เนื่องจากภาวะงบประมาณขาดดุลของประเทศนี้อยู่ในระดับที่น่ากังวล หากรับเข้ามาอยู่ในกลุ่มสกุลเงินร่วมที่เรียกร้องวินัยทางการเงินสูงแล้ว อาจกลายเป็นบั่นทอนฐานะของสกุลเงินได้

จากความหวังของฮังการีที่จะน้อมรับสกุลเงินยูโรภายในวันที่ 1 ม.ค.ปีนี้ กลายเป็นต้องเลื่อนออกไปอย่างเร็วที่สุด อาจเป็นปี 25542555 จากการคำนวณของ สแตนดาร์ด แอนด์ พัวร์ และฟิทช์ เรทติ้งส์ บริษัทจัดอันดับความน่าเชื่อถือทางการเงินชั้นนำ

แต่หากวิกฤตหนี้สินยังลากยาวไปตลอดทั้งปี โอกาสที่ฮังการีจะเข้าเป็นส่วนหนึ่งของยูโรโซนยิ่งย่ำแย่ลง หรืออาจเป็นไปตามการวิเคราะห์ของกูรูการเงินบางราย ที่ชี้ว่ากว่าที่ฮังการีจะสามารถเข้าร่วมยูโรโซนได้อาจต้องรอจนถึงปี 2557 ซึ่งประจวบเหมาะกับการเลือกครั้งใหม่พอดี

อย่างไรก็ตาม การคาดการณ์เป็นสิ่งที่เปลี่ยนแปลงได้ นอกจากนี้ รัฐบาลฮังการีชุดปัจจุบันยังไม่แสดงท่าทีจะรามือง่ายๆ เพราะการผลักดันตัวเองเข้าสู่กลุ่มยูโรโซน คือความสำเร็จทางการเมืองที่ไม่อาจปฏิเสธได้

ด้วยเหตุนี้ความกังวลถึงภัยจากฮังการีต่อสถานการณ์ในยุโรปบังเกิดขึ้น และยิ่งทวีความรุนแรงหนักข้อขึ้นเมื่อรัฐบาลฮังการีกลับเป็นฝ่ายแบออกมาเองว่า สถานการณ์ของฮังการีอาจเลวร้ายไม่แพ้วิกฤตหนี้ของกรีซ!

ถ้อยแถลงเช่นนี้ติดตามมาด้วยความโกลาหลครั้งใหญ่ในตลาดหุ้นและฉุดรั้งให้เงินยูโรอ่อนค่าลงต่ำที่สุดในรอบ 4 ปี จนกระทั่งรัฐบาลฮังการีต้องออกสวนกลับคำพูดเดิมว่า ประเทศแห่งนี้ยังไม่เสี่ยงที่จะล้มละลายจากภาระหนี้สินเหมือนกรีซ

โชคดีที่อย่างน้อยมีผู้ที่ยังเห็นด้วยกับคำยืนยันเชิงแก้ต่างของรัฐบาลฮังการี ทั้งยังช่วยโต้แย้งความเห็นในเชิงลบต่อแนวโน้มของฮังการี

นักเศรษฐศาสตร์กลุ่มนี้ชี้ว่า ระดับหนี้สินต่อสัดส่วนผลิตภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศ (GDP) ของฮังการียังไม่สูงเท่ากับกรีซ โดยในส่วนของฮังการีอยู่ที่ 80% เมื่อปีที่แล้ว ต่อ GDP ขณะที่กรีซคาดว่าจะสูงถึง 133% ในปีนี้

ฮังการียังไม่เผชิญกับแรงกดดันมหาศาลด้านฐานะทางการเงินการคลังของประเทศ พิจารณาจากพันธบัตรที่จะหมดอายุในปีนี้ จะมีกำหนดหมดอายุลงในระยะเวลาที่ยังพอประคับประคองได้

ไม่ว่าจะเป็นพันธบัตรหลักมูลค่า 3 หมื่นล้านเยน ที่จะหมดอายุลงในเดือน ก.ค.นี้ และพันธบัตร 1,000 ล้านยูโร จะหมดอายุในเดือน ก.ย. นอกจากนี้ยังมีพันธบัตรสกุลเงินฟอรินต์อีก 2 ชุด ที่จะหมดอายุในเดือน ส.ค. และ ต.ค.

ไม่เพียงเท่านั้น ฮังการียังมีทุนหนุนหลังมากพอ อย่างน้อยสามารถนำมาหนุนสถานการณ์ฉุกเฉินได้อย่างน้อยถึงสิ้นปีนี้ ไม่นับทุนสำรองของธนาคารอีก 3.4 หมื่นล้านยูโร รวมถึงพันธบัตรอายุ 2 สัปดาห์ มูลค่า 4.2 ล้านล้านฟอรินต์ ที่ธนาคารกลางสามารถนำมาผันเพื่อหนุนภาวะหนี้ของภาครัฐ

เครื่องรับประกันเหล่านี้ถือเป็นคำยืนยันได้อย่างดีว่า ฮังการีจะไม่ชักพายุโรปให้ถลำลึกสู่วิกฤตการณ์อย่างแน่นอน

แต่ความจริงเพียงด้านเดียวย่อมไม่ใช่ความจริงที่น่าเชื่อถือ

เพราะยังมีความจริงจากอีกฝ่ายที่เชื่อในคำกล่าวแรกที่หลุดมาจากคนในรัฐบาล ที่ว่าสถานการณ์ของฮังการีนั้นไม่ยิ่งหย่อนไปกว่ากรีซ

ความจริงที่ว่านี้ก็คือ ฮังการีมีความเสี่ยงด้านอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ เนื่องจากภาคครัวเรือนและภาคธุรกิจกู้ยืมเงินในสกุลฟรังก์สวิสและยูโรในระดับที่สูงมาก ซึ่งอาจกลายเป็นภัยพิบัติต่อระบบการเงินการธนาคาร หากสกุลเงินฟอรินต์อ่อนค่าลงอย่างรุนแรง

ที่ต้องตระหนักก็คือ แม้ฮังการีจะยังไม่เข้าร่วมยูโรโซน หรือฮังการีจะยังนับว่ามีสภาพการณ์ที่ดีกว่ากรีซ แต่ด้วยความเสี่ยงจากการกู้ยืมของภาคเอกชน บวกกับช่องทางการกู้ยืมเงินจาก IMF EU และ World Bank จะหมดอายุลงในเดือน ต.ค.นี้ ชาวโลกจึงไม่อาจไว้ใจกับชะตากรรมในอนาคตของฮังการีได้

ที่สำคัญก็คือ แนวทางในการรับมือกับปัญหาที่ยังคลุมเครือ เพราะจนกระทั่งทุกวันนี้รัฐบาลนิยมฝ่ายขวาของฮังการีก็ยังไม่เสนอนโยบายเศรษฐกิจที่ชัดเจน นับตั้งแต่คว้าชัยในการเลือกตั้งเมื่อเดือน เม.ย. นอกเหนือจากการสร้างงาน ลดภาษี และกระตุ้นการขยายตัวทางเศรษฐกิจ

ที่ชวนให้กังวลยิ่งกว่าคือ รัฐบาลฮังการีได้สั่นสะเทือนความเชื่อมั่นของนักลงทุนลงอย่างรุนแรง แม้ความเชื่อมั่นจะกลับมาอีกครั้ง แต่การหลุดปากเปรียบเทียบสถานการณ์ทางการเงินของประเทศที่คล้ายคลึงกับกรีซ จะเป็นประเด็นที่นักลงทุนจะนำมาชั่งใจตลอด เมื่อคำนึงถึงแนวโน้มอันตรายในยุโรป

แม้ฮังการีจะพยายามอย่างหนักที่จะไม่ให้ตัวเองกลายเป็นโดมิโนชิ้นต่อไปในวิกฤตหนี้ แต่หากรัฐบาลยังสับสนในตัวเอง ปราศจากแผนการรองรับที่ชัดเจน อีกทั้งยังมีปัญหาร้ายแรงซ่อนไว้ ก็คงไม่นานนักที่ชาวโลกจะต้องอกสั่นขวัญแขวน เมื่อในวันหนึ่งได้รับทราบว่า ฮังการีได้กลายเป็นอีกหนึ่งประเทศที่โหมวิกฤตยุโรปให้สาหัสกว่าที่ชาวโลกจะนิ่งนอนใจได้อีกต่อไป