การปกครองที่ดี

การออกกฎหมายสูงสุดในการปกครองประเทศจะต้องเปิดโอกาสให้ประชาชนได้มีส่วนร่วมในกระบวนการออกแบบให้มากที่สุดถึงจะเรียกได้ว่ากติกานั้นได้รับการยอมรับของคนส่วนใหญ่

ไกลเกินไปที่จะถกเถียงกันถึงความเหมาะสมว่าต้องจัดให้มีการออกเสียงประชามติรัฐธรรมนูญฉบับใหม่หรือไม่ แต่หัวใจสำคัญภายใต้ข้อจำกัดเรื่องเงื่อนเวลาของทั้งสภาปฏิรูปแห่งชาติ (สปช.) และกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ ในระหว่างนี้ควรให้ความสำคัญต่อการสร้างกระบวนการรับฟังความคิดเห็นของประชาชนแต่ละกลุ่มให้ทั่วถึงและหลากหลาย

สิ่งที่ขาดไม่ได้และเป็นเป้าหมายร่วมในการร่างรัฐธรรมนูญ นั่นก็คือต้องเป็นบทบัญญัติที่เหมาะสมสอดคล้องกับสภาพอันแท้จริงของสังคม กล่าวคือประโยชน์ต้องตกอยู่กับประชาชนเป็นส่วนรวม

กล่าวอย่างถึงที่สุดรัฐธรรมนูญที่ดีต้องไม่สร้างความกำกวม เปิดช่องให้มีการยื่นตีความจนยุ่งเหยิง ขาดการถ่วงดุลอำนาจแต่ละฝ่าย กลายเป็นเพิ่มความขัดแย้งระหว่างองค์กร จนทำลายหลักประกันในการคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพของประชาชนไม่ให้เป็นจริง

นอกจากนี้ รัฐธรรมนูญฉบับใหม่ต้องปิดช่องไม่ให้ถูกแก้ไขง่ายจนเกินไปเช่นรัฐธรรมนูญ 19 ฉบับที่แล้วมา รวมถึงต้องปิดทางไม่ให้อำนาจนอกระบบฉกฉวยสถานการณ์จากความขัดแย้งทางการเมืองล้มล้างรัฐธรรมนูญได้ เพราะเป็นสาเหตุให้กฎหมายสูงสุดของประเทศขาดความศักดิ์สิทธิ์

ดังนั้น โจทย์ใหญ่ของ สปช.และคณะยกร่างรัฐธรรมนูญจึงต้องคำนึงถึงองค์ประกอบแต่ละด้านให้ครบถ้วนไม่ให้เกิดช่องโหว่อันจะนำสังคมการเมืองไทยต้องเดินย่ำอยู่ในวังวนอดีต

จะครอบคลุมในทุกแง่มุมได้ต้องให้เจ้าของประเทศได้มีส่วนสร้างประชาธิปไตยที่สมบูรณ์ โดยการเปิดเวทีคู่ขนานให้กลุ่มต่างๆ ร่วมวาดภาพอนาคตของตัวเอง โดยมีรูปธรรมจับต้องได้

ขณะเดียวกันผู้มีส่วนได้เสียทั้งหลายก็ต้องออกแรงผลักดันวาระการปฏิรูปในแต่ละด้านให้คณะกรรมาธิการวิสามัญประจำ สปช.ทั้ง 18 คณะ ได้ประมวลและนำประเด็นหลักๆ ไปพิจารณาได้ทันเวลา

หากขาดกระบวนการทั้งหลายที่ว่ามา การออกแบบประเทศไทยคงจะไม่คมชัด ยากจะลดความขัดแย้งในอนาคต ความเหลื่อมล้ำในทุกๆ ด้านก็จะไม่ได้รับการสังคายนา

ท้ายที่สุดโอกาสสร้างความเป็นธรรมในสังคมและการพัฒนายกระดับให้ประชาธิปไตยของเราเทียบเท่าอารยประเทศก็ยากจะเป็นจริง