ปรับเชิงรุก ปลุกเชิงรับจับกระแสนักท่องเที่ยวจีน

แนวโน้มนักท่องเที่ยวจีนในปี 2557 สถาบันChina Tourism Academy ของจีนคาดการณ์ว่าในปี 2557 จะมีนักท่องเที่ยวจีนเดินทางไปต่างประเทศเพิ่มขึ้นร้อยละ 16 เป็น 114 ล้านคน โดยเดินทางท่องเที่ยวด้วยตัวเองมากขึ้น และคาดการณ์ว่าจะมีการใช้จ่ายในต่างประเทศเพิ่มขึ้นร้อยละ 18 เป็น 140 พันล้านเหรียญสหรัฐ

นอกจากนี้ การท่องเที่ยวแห่งประเทศจีนยังคาดการณ์ว่าในปี 2563 จะมีนักท่องเที่ยวจีนเดินทางไปต่างประเทศถึง 200 ล้านคน

การที่ทางการจีนออกกฎหมายท่องเที่ยวฉบับใหม่ ซึ่งมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 1 ต.ค. 2556 โดยมีมาตรการเข้มงวดกับการจัดทัวร์ที่ไม่มีใบอนุญาต รวมถึงการจัด “ทัวร์ศูนย์เหรียญ” (ทัวร์ราคาถูกที่เพิ่มรายการซื้อของในโปรแกรมทัวร์มากขึ้น บังคับให้ลูกค้าต้องซื้อสินค้า หรือเปลี่ยนแปลงโปรแกรมโดยไม่แจ้งนักท่องเที่ยว) ส่งผลให้บริษัททัวร์จีนต้องปรับเพิ่มราคาแบบคณะทัวร์ตามความเป็นจริง

โดยราคาทัวร์ในเดือน ต.ค. 2556 (หลังบังคับใช้ตามกฎหมาย) เทียบกับเดือน ก.ย. 2556 เพิ่มขึ้นมาก โดยเฉพาะทัวร์กลุ่มประเทศอาเซียน ไต้หวัน ฮ่องกง ราคาปรับขึ้นสูงมาก เช่น ราคาทัวร์บาหลีเพิ่มขึ้นกว่าเท่าตัว จาก 3,200 หยวน เป็น 7,600 หยวน ราคาทัวร์กรุงเทพฯเชียงใหม่ เพิ่มขึ้นร้อยละ 36 จาก 5,000 หยวน เป็น 6,800 หยวน เป็นต้น

อย่างไรก็ตาม กฎหมายดังกล่าวซึ่งเน้นการให้ความคุ้มครองนักท่องเที่ยวแบบหมู่คณะ คาดว่าจะไม่กระทบต่อจำนวนนักท่องเที่ยวจีนที่เข้ามาท่องเที่ยวในไทยมากนัก เนื่องจากรูปแบบการเดินทางท่องเที่ยวของนักท่องเที่ยวชาวจีนเปลี่ยนแปลงไปจากเดิมที่นิยมเดินทางแบบหมู่คณะจัดโดยบริษัททัวร์ เป็นการเดินทางท่องเที่ยวเองมากขึ้น โดยเฉพาะชาวจีนวัยหนุ่มสาวและกลุ่มผู้มีรายได้สูง

จากการสอบถามนักท่องเที่ยวจีนที่เดินทางท่องเที่ยวใน จ.เชียงใหม่ พบว่าส่วนใหญ่หาข้อมูลแหล่งท่องเที่ยวจากอินเทอร์เน็ตและทางสื่อสังคมออนไลน์

นอกจากนี้ กฎหมายฉบับใหม่นี้น่าจะส่งผลดีในบางด้าน เนื่องจากราคาทัวร์ที่สูงขึ้นช่วยคัดกรองนักท่องเที่ยวจีนที่มีคุณภาพมากขึ้น

สำหรับมาตรการที่ทางการจีนห้ามเจ้าหน้าที่ข้าราชการเดินทางไปต่างประเทศโดยไม่ได้รับอนุญาตนั้น คาดว่าจะส่งผลกระทบต่อจำนวนนักท่องเที่ยวจีนไม่มากนัก เนื่องจากเป็นการสั่งห้ามเฉพาะข้าราชการเดินทางในระยะหนึ่ง และจะผ่อนคลายภายใน 1-2 ปี

ปี 2555 เว็บไซต์ Living Social ทำการจัดอันดับภาพลักษณ์ของนักท่องเที่ยวต่างชาติทั่วโลก พบว่านักท่องเที่ยวจีนยังมีภาพลักษณ์ไม่สูงเท่านักท่องเที่ยวจากกลุ่มยุโรป ชาวต่างประเทศรวมทั้งชาวไทยบางคนไม่คุ้นเคยกับวิถีแบบจีน เช่น การพูดคุยเสียงดัง หรือการสูบบุหรี่ในที่สาธารณะ

นอกจากนี้ ระหว่างวันที่ 29 มิ.ย.-8 ก.ค. 2556 การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) ทำการสำรวจความคิดเห็นผู้ประกอบการและประชาชนในท้องถิ่นต่อการเพิ่มขึ้นของนักท่องเที่ยวจีน ผู้ประกอบการมีความคิดเห็นในเชิงบวก ขณะที่ประชาชนในท้องถิ่นมีความคิดเห็นเชิงลบ

อย่างไรก็ตาม ทางการจีนพยายามยกระดับภาพลักษณ์ของนักท่องเที่ยวจีน โดยรัฐบาลจีนมอบหมายให้สำนักงานการท่องเที่ยวแห่งประเทศจีน จัดทำ “คู่มือการเดินทางท่องเที่ยวอย่างมีอารยธรรม” ซึ่งออกเผยแพร่ในเดือน ก.ย. 2556 ก่อนวันหยุดระยะยาวช่วงเทศกาลวันชาติจีนเพื่อประชาสัมพันธ์ให้คำแนะนำนักท่องเที่ยวจีนที่จะเดินทางท่องเที่ยวในประเทศและต่างประเทศให้ปฏิบัติตามระเบียบวัฒนธรรมความเชื่อทางศาสนาขนบธรรมเนียมท้องถิ่นของประเทศต่างๆ

นอกจากนี้ ยังให้คำแนะนำการปฏิบัติตนในประเทศท่องเที่ยวสำคัญรวมทั้งประเทศไทย เช่น ในคู่มือระบุว่า ไม่จับต้องศีรษะของบุคคลทั่วไป ไม่ใช้เท้าชี้สิ่งของ เป็นต้น ซึ่งบริษัททัวร์ของจีนหลายแห่งได้แจกคู่มือดังกล่าวให้กับนักท่องเที่ยวจีนก่อนเดินทางไปต่างประเทศ

ดังนั้น คาดว่าในระยะยาวจะช่วยยกระดับภาพลักษณ์นักท่องเที่ยวจีนมากขึ้น แม้ว่าภาพลักษณ์ของนักท่องเที่ยวจีนยังไม่สูงเท่านักท่องเที่ยวจากกลุ่มยุโรป แต่ผู้ประกอบการท่องเที่ยวของไทยก็ไม่ควรละเลยกลุ่มนักท่องเที่ยวจีน

จากรายงานการสำรวจของ World Tourism Organization (UNWTO) เมื่อ เม.ย. 2556 พบว่า นักท่องเที่ยวชาวจีนมีการใช้จ่ายสูงประเทศหนึ่งในบรรดานักท่องเที่ยวทั่วโลก รองลงมาคือ ชาวอเมริกัน และเยอรมัน ตามลำดับ

ขณะที่สำนักงานการท่องเที่ยวจีนรายงานว่า ในปี 2556 นักท่องเที่ยวจีนมีการใช้จ่ายในต่างประเทศเพิ่มขึ้นถึงร้อยละ 26.8 เป็น 128.7 พันล้านเหรียญสหรัฐ

นอกจากนี้ จากข้อมูลของบริษัท Global Blue2 พบว่า ในปี 2555 นักท่องเที่ยวจีนใช้จ่ายผ่านร้านค้าปลอดภาษีในประเทศต่างๆ มากที่สุด มีสัดส่วนถึงร้อยละ 24 ของนักท่องเที่ยวทั่วโลก รองลงมาคือ รัสเซียร้อยละ 16 และญี่ปุ่นร้อยละ 4

เอาไว้ฉบับหน้าเรามาดูปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อนักท่องเที่ยวจีนที่จะเดินทางมายังประเทศไทยกันนะครับ