ฟื้นสัมพันธ์ไทย-กัมพูชาหวังพัฒนาชายแดน

โดย...ทีมข่าวภูมิภาคโพสต์ทูเดย์

แม้การเดินทางเยือนประเทศไทยของ พล.อ.เตียบันห์ รองนายกรัฐมนตรีและ รมว.กลาโหม ของกัมพูชา พร้อมด้วยผู้บัญชาการเหล่าทัพกัมพูชา และ พล.ท.ฮุนมาเน็ต รอง ผบ.ทบ. บุตรชายนายกรัฐมนตรีฮุนเซน ของกัมพูชา จะไม่มีการพูดคุยกับ พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา ผบ.ทบ. และหัวหน้าคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) ในเรื่องร้อนๆ อย่างเขตแดนเขาพระวิหาร และพื้นที่ทับซ้อนทางทะเลในอ่าวไทยซึ่งเป็นแหล่งปิโตรเลียม แต่การเดินทางเยือนประเทศไทยของผู้นำระดับสูงของกัมพูชา ก็ทำให้ภาพความสัมพันธ์ของทั้งสองประเทศหลังการเปลี่ยนแปลงทางการเมืองในประเทศไทยมีแนวโน้มที่ดีขึ้น โดยเฉพาะด้านการค้าการลงทุนบริเวณพื้นที่ชายแดน

ก่อนหน้านี้ พล.อ.อ.ประจิน จั่นตอง ผบ.ทอ. ในฐานะหัวหน้าฝ่ายเศรษฐกิจ คสช. มีนโยบายเดินหน้าเขตเศรษฐกิจพิเศษชายแดน 5 พื้นที่ โดยชายแดนไทยกัมพูชานั้น ก็ได้กำหนดไว้ว่าเป็นพื้นที่ อ.อรัญประเทศ จ.สระแก้ว ซึ่งกัมพูชาได้พัฒนานิคมอุตสาหกรรมโอเนียงปอยเปต จังหวัดบันเตียเมียนเจย ที่ตั้งอยู่ตรงข้ามกัน ก็คืบหน้าไปมากแล้ว

ขณะที่พื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ตั้งแต่ จ.อุบลราชธานี ศรีสะเกษ สุรินทร์ และ บุรีรัมย์ หลัง คสช.สั่งปิดจุดผ่านแดนไทยกัมพูชาทั้งหมด หลังการเข้าควบคุมอำนาจเมื่อเดือน พ.ค.ที่ผ่านมา โดยอ้างว่าเพื่อควบคุมการผ่านเข้าออกของบุคคลที่เป็นภัยต่อความมั่นคง บรรยากาศก็ค่อยๆ คลี่คลาย จุดผ่านแดนต่างๆ กลับมาเปิดตามปกติ บรรยากาศการค้าขายชายแดนกลับฟื้นคึกคักขึ้นอีกครั้ง พร้อมๆ กับฝ่ายปกครองของ ทั้งสองประเทศก็จัดกิจกรรมสานสัมพันธ์อำเภอคู่มิตร พบปะหารือถึงความร่วมมือและการแก้ไขปัญหาต่อกัน

บรรยากาศความสัมพันธ์ดีขึ้น ควบคู่ไปกับการพัฒนาในพื้นที่กัมพูชาอย่างต่อเนื่อง คาดว่าเป็นการเตรียมรับการเป็นประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน หรือ เออีซี ในปี 2558 กัมพูชาได้พัฒนาพื้นที่ชายแดน ทั้งระบบคมนาคม ถนนหนทาง การตั้งชุมชน ซึ่งฝ่ายความมั่นคงของไทยตั้งข้อสังเกตว่า เป็นบ้านเรือนครอบครัวทหารประจำชายแดน รวมทั้งการก่อสร้างบ่อนกาสิโน

แหล่งข่าวด้านความมั่นคงชายแดนไทยกัมพูชา ตั้งข้อสังเกตอย่างน่าสนใจว่า พื้นที่ใดที่ฝ่ายกัมพูชาก่อสร้างบ่อนกาสิโน ทั้งสองประเทศก็จะมีข้อตกลงเปิดจุดผ่านแดนถาวรตามมาในภายหลัง เห็นได้ชัดจากจุดผ่านแดนถาวรช่องจอม อ.กาบเชิง จ.สุรินทร์ จุดผ่านแดนถาวรช่องสะงำ อ.ภูสิงห์ จ.ศรีสะเกษ

แม้ก่อนหน้านี้ฝ่ายกัมพูชาจะพยายามโน้มน้าว ให้ฝ่ายไทยเห็นชอบที่จะเปิดจุดผ่านแดนถาวรที่ช่อง ตาเฒ่า อ.กันทรลักษ์ จ.ศรีสะเกษ เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวปราสาทพระวิหาร แต่จากปัญหาพิพาทเรื่องพื้นที่รอบปราสาทพระวิหารก็ทำให้ความพยายามของฝ่ายกัมพูชาหยุดชะงักลง แต่อย่างไรก็ตามการพัฒนาพื้นที่รอบปราสาทพระวิหารในเขตกัมพูชาก็พัฒนาไปอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะการพัฒนาถนนหนทาง

อีกพื้นที่หนึ่งที่กัมพูชาเร่งพัฒนาอย่างรวดเร็ว ก็คือ บ้านสะเดียลกวาง อำเภอจอมกระสาน จังหวัดพระวิหาร ตรงข้ามช่องอานม้า อ.น้ำยืน จ.อุบลราชธานี ซึ่งกำลังมีการก่อสร้างชุมชนและกาสิโนขนาดใหญ่ คาดว่าน่าจะแล้วเสร็จในช่วงต้นปี 2558 นี้

หัตถชัย เพ็งแจ่ม ประธานชมรมผู้ประกอบการค้าการท่องเที่ยวช่องสะงำ เห็นว่า การเปิดจุดผ่านแดนเพิ่มมากขึ้น ฝ่ายไทยก็จะได้รับประโยชน์เพิ่มขึ้นจากการค้าชายแดน และจุดผ่านแดนแต่ละพื้นที่ก็จะมีความแตกต่างกันไป เช่น หากมีการเปิดจุดผ่านแดนถาวรช่องอานม้า ก็ตั้งอยู่ใกล้กับจังหวัดพระวิหาร และกำปงธม ของกัมพูชา คนละพื้นที่กับช่องสะงำอยู่แล้ว ใครใกล้จุดไหน ก็ไปค้าไปขาย ไปซื้อสินค้าจุดนั้น

ด้านนักธุรกิจชายแดนอีกคนหนึ่ง แสดงความเห็นว่า กัมพูชานั้นต้องการให้ไทยร่วมมือในด้านการพัฒนาแต่ละพื้นที่อย่างมาก เพราะไทยมีความพร้อมในทุกด้านทั้งสินค้า ระบบคมนาคมที่พร้อมจะเชื่อมไปยังกัมพูชา ซึ่งจะช่วยส่งผลดีต่อการท่องเที่ยวของกัมพูชา

เขามองว่าการเดินทางเยือนไทยของ พล.อ.เตียบันห์ คือ การฟื้นความสัมพันธ์กับ คสช. น่าสังเกตว่าก่อนนี้กัมพูชาหนุนรัฐบาลพรรคเพื่อไทย และมีความสัมพันธ์กับ พ.ต.ท.ทักษิณ ชินวัตร อย่างลึกซึ้ง แต่หลัง คสช.ยึดอำนาจ กัมพูชาก็ประกาศว่าจะไม่ให้ใช้กัมพูชาเป็นฐานต่อต้าน คสช. มีการปล่อยตัว วีระ สมความคิด และการเดินทางมาเยือนระหว่างทหารระดับสูง

“หลังจากเหตุความรุนแรงตั้งแต่ปี 2554 แทบ ไม่ปรากฏความสัมพันธ์ของทหารระดับสูงของทั้งสองประเทศ ในระยะเริ่มต้นกัมพูชาและไทยคงยังไม่แตะของร้อนอย่างการเจรจาพื้นที่ปราสาทพระวิหาร และพื้นที่ทับซ้อนในอ่าวไทย ซึ่งเป็นแหล่งปิโตรเลียม แต่คงจะหารือถึงความร่วมมือในระดับแต่ละพื้นที่ไปก่อน” นักธุรกิจชายแดนไทยกัมพูชาคนหนึ่ง แสดงความเห็นอย่างน่าสนใจ