"แรงงานข้ามชาติ"ปัญหาที่ยังแก้ไม่ถูกจุด

หลังกองทัพไทยเข้ายึดอำนาจการปกครองช่วงปลายเดือน พ.ค.ที่ผ่านมา ก็เกิดข่าวลือเกี่ยวกับการกวาดล้างแรงงานข้ามชาติผิดกฎหมายหลายระลอก ส่งผลให้ผู้ที่ลักลอบเข้ามาทำงานผิดกฎหมายในไทยโดยเฉพาะชาวกัมพูชา ตัดสินใจเดินทางกลับประเทศจำนวนมาก กอปรกับการลดอันดับการค้ามนุษย์ของไทยไปอยู่ในระดับต่ำสุด (เทียร์ 3) จากปัญหาค้ามนุษย์และแรงงานทาส ซึ่งเรื่องทั้งหมดที่กล่าวมากระทบต่อภาพลักษณ์และเศรษฐกิจของไทยเป็นอย่างมาก

คณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) จึงพยายามจัดระเบียบแรงงานต่างด้าวที่เข้ามาทำงานในไทย โดยจัดให้มีการขึ้นทะเบียนแรงงานข้ามชาติแบบวันสต็อปเซอร์วิสในหลายจังหวัดทั่วประเทศ จนส่งผลให้แรงงานหนุ่มสาวจากประเทศเพื่อนบ้านของไทยจำนวนเรือนแสนทยอยไปขึ้นทะเบียนแรงงานอย่างคึกคักก่อนที่จะหมดเขตสิ้นเดือน ก.ค.นี้

แม้ระบบการขึ้นทะเบียนแรงงานข้ามชาตินี้น่าจะส่งผลดีต่อการควบคุมดูแลแรงงานของไทย ทว่า อูอ่องจ่อ ประธานเครือข่ายเพื่อสิทธิแรงงานข้ามชาติ (เอ็มดับเบิลยูอาร์เอ็น) ให้สัมภาษณ์ผ่านเว็บไซต์ข่าว เมียนมาร์ไทมส์ ด้วยความกังวลว่า เรื่องดังกล่าวอาจจะทำให้นายหน้าที่แสวงหาประโยชน์จากแรงงานที่ต้องการเข้ามาทำงานในไทยเข้ามาเก็บเกี่ยวผลประโยชน์อย่างผิดกฎหมายกับกลุ่มแรงงานที่หวังว่าจะเข้ามาแสวงหาชีวิตที่ดีกว่าในไทยด้วย

อูอ่องจ่อ อธิบายเพิ่มเติมถึงสถานการณ์แรงงานชาวพม่าในไทยว่า นับตั้งแต่เกิดโครงการขึ้นทะเบียนแรงงานต่างด้าวนั้น เฉพาะที่สมุทรสาครแห่งเดียวก็พบว่ามีแรงงานชาวพม่าที่ยังไม่ได้ขึ้นทะเบียนกว่าหมื่นคนแห่แหนมาขึ้นทะเบียนแรงงานภายในเวลาเพียง 2 สัปดาห์เท่านั้น โดยแรงงานต่างด้าวเหล่านี้หวังว่าการขึ้นทะเบียนดังกล่าวจะทำให้ได้รับหนังสือเดินทางชั่วคราวและใบอนุญาตทำงานในไทย

ประธานเอ็มดับเบิลยูอาร์เอ็นคาดการณ์ว่า มีแรงงานชาวพม่าที่ทำงานอยู่ในเมืองท่าเรือต่างๆ นอกกรุงเทพฯ ราว 2 แสนคน โดยส่วนใหญ่จะทำงานในโรงงานผลิตอาหารทะเล เรือประมง และเขตก่อสร้าง ซึ่งมีแรงงานราว 6 หมื่นคนที่เข้ามาทำงานอย่างไม่ถูกต้อง

อย่างไรก็ดี การประกาศขึ้นทะเบียนแรงงานนั้น ทาง อูอ่องจ่อ ตั้งข้อสังเกตว่ายังมีช่องโหว่ที่จะทำให้นายหน้าชาวไทยเข้ามาแสวงหาประโยชน์โดยการเรียกเก็บเงินจากแรงงานข้ามชาติเหล่านี้ โดยอ้างว่าจะช่วยอำนวยความสะดวกในการลงนามรับรองว่าเป็นผู้จ้างงานในไทย

จากข้อมูลที่ได้รับพบว่า นายหน้าชาวไทยเรียกเก็บเงินเพิ่มเติมจากเดิมที่ควรจะเสียค่าใช้จ่ายในการลงทะเบียนเพียงแค่ 1,350 บาท/คน แต่แรงงานชาวพม่าเหล่านี้อาจต้องจ่ายเงินเพิ่มเป็นค่านายหน้าสูงขึ้นถึงราวคนละ 3,000-4,000 บาท ขณะที่บางรายก็เรียกเก็บเงินสูงถึงหลักหมื่นบาทเลยทีเดียว

ประธานเอ็มดับเบิลยูอาร์เอ็น สรุปว่า ไทยจะไม่สามารถแก้ปัญหาเรื่องแรงงานผิดกฎหมายได้เลย ถ้าหากไทยไม่เร่งควบคุมปัญหาที่เกิดขึ้นบริเวณพื้นที่ชายแดน ไม่ว่าจะเป็นนายหน้าเถื่อนหรือการคอร์รัปชั่นของเจ้าหน้าที่