ฟื้นพูดคุยสันติภาพ

ความรุนแรงชายแดนภาคใต้ในช่วงถือศีลอด หรือเดือนรอมฎอนปีนี้รุนแรงมากขึ้น หากเทียบกับช่วงเวลานี้ของปีก่อน ซึ่งขณะนั้นตัวแทนฝ่ายไทยและตัวแทนกลุ่มผู้เห็นต่างซึ่งร่วมในกระบวนการพูดคุยสันติภาพ ได้มีข้อตกลงร่วมกันที่จะยุติความรุนแรงในช่วงเดือนรอมฎอน เพื่อให้เป็นช่วงเวลาแห่งการปฏิบัติศาสนกิจอันสำคัญของพี่น้องมุสลิม

น่าสลดใจที่เป้าหมายของความรุนแรงในช่วงเดือนรอมฎอนปีนี้กลับมาเป็นประชาชนทั่วไป แม้แต่นักศึกษาหญิง 2 คน ซึ่งยังเป็นเยาวชน รวมทั้งการทำลายพื้นที่สงบสุข เช่น พื้นที่ อ.เบตง จ.ยะลา ซึ่งไม่เคยเกิดความรุนแรงเลยในรอบหลายปีที่ผ่านมา

ความรุนแรงชายแดนภาคใต้ในช่วงหลายเดือนที่ผ่านมา อาทิ การก่อเหตุในพื้นที่ตัวเมือง เช่น กรณีคาร์บอมบ์ สภ.หาดใหญ่ การกระทำต่อประชาชนทั่วไปโดยเฉพาะกลุ่มไทยพุทธ และความรุนแรงบ่อยครั้งในช่วงเดือนรอมฎอนที่ผ่านมา สะท้อนนัยสำคัญบางประการ เพราะสิ่งเหล่านี้เคยเป็นข้อตกลงบนโต๊ะการพูดคุยสันติภาพ ที่จะไม่กระทำต่อประชาชน ไม่ก่อเหตุในพื้นที่เขตเมือง และยุติความรุนแรงในช่วงเดือนรอมฎอนต่อ

อย่างไรก็ตาม เป็นเรื่องน่ายินดีว่า คณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) ได้ส่งสัญญาณที่ดีว่าจะสานกระบวนการพูดคุยสันติภาพ เพียงแต่ยังไม่มีความชัดเจนว่า การสานต่อนั้นจะดำเนินการอย่างไร โดยใคร และเมื่อไหร่

การปรับโครงสร้างเพื่อแก้ปัญหาชายแดนภาคใต้นั้น เป็นสิ่งสำคัญและถือเป็นเรื่องดีที่กองทัพในฐานะหน่วยปฏิบัติ ซึ่งบัดนี้หลังการควบคุมอำนาจบริหารประเทศ กองทัพโดย คสช.ยังมีสถานะเป็นผู้กำหนดนโยบาย จะได้กำหนดแนวทางการแก้ปัญหาที่ชัดเจนและเป็นเอกภาพมากขึ้น

แต่บทบาทของกองทัพที่กลายมาเป็นผู้กำหนดนโยบายเองก็อาจทำให้แรงตอบโต้จากกลุ่มผู้ก่อความไม่สงบสะท้อนกลับมาอย่างหนักหน่วงเช่นกัน หากกองทัพยังนิ่งนอนใจที่จะให้ความสำคัญต่อการปรับความเข้าใจ

ปรับโครงสร้างการปฏิบัติเพื่อแก้ปัญหาแล้วก็ควรเริ่มการปรับความเข้าใจ ด้วยความชัดเจนของกระบวนการพูดคุยสันติภาพ

นี่มิใช่การอ่อนข้อ ยกระดับปัญหา ยกระดับขบวนการแบ่งแยกดินแดนให้มีฐานะเทียบเท่ากับรัฐไทย แต่หลักการของการพูดคุยสันติภาพนั้น เป็นการปรับความเข้าใจกับผู้เห็นต่าง ซึ่งอย่างน้อยก็ช่วยให้ผู้เห็นต่าง มองเห็นโอกาส มองเห็นแนวทางใหม่ในการต่อสู้ โดยไม่ต้องใช้ความรุนแรง