วิวาทะเรื่องพลังงานของไทย...ประเด็นที่สังคมสงสัย (จบ)

วันนี้ข้อมูลด้านพลังงานของประเทศไทยถือเป็นข้อมูลที่คนต่างตั้งข้อสงสัยกันมากว่า ตกลงแล้วประเทศไทยมีพลังงานมากมายจริงหรือไม่ อันที่จริงข้อมูลพลังงานก็มิใช่เป็นข้อมูลลับอะไร ทุกคนสามารถเข้าไปดูได้ที่เว็บไซต์กระทรวงพลังงานและหน่วยงานในกระทรวงพลังงาน

วันนี้ผมจะขอใช้โอกาสในการสรุปข้อมูลสถานะพลังงานไทยนะครับ ในแง่การผลิต ประเทศไทยผลิตพลังงานได้มากก็จริง แต่เราก็ใช้พลังงานมากกว่า ซึ่งหากเราจะนำเอาไปเปรียบเทียบกับซาอุดิอาระเบียคงไม่ถูกต้อง เพราะมันเป็นคนละ Scale กัน ไทยผลิตน้ำมันดิบได้แค่วันละ 1.5 แสนบาร์เรล ซึ่งถึงแม้จะรวมกับการผลิตก๊าซธรรมชาติและคอนเดนเสทแล้วก็ยังได้แค่ประมาณ 8 แสนบาร์เรล (เทียบเท่าน้ำมันดิบ)

ซาอุดิอาระเบียแค่ผลิตน้ำมันดิบอย่างเดียวก็วันละ 10 ล้านบาร์เรล ซึ่งนี่ยังไม่รวมก๊าซธรรมชาติ ส่วนสหรัฐอเมริกาทราบว่าตอนนี้ผลิตน้ำมันดิบแซงซาอุดิอาระเบียไปแล้ว

ในเรื่องปริมาณสำรองปิโตรเลียมของไทยก็เป็นอีกประเด็นหนึ่งที่มีการพูดถึงกันมากในสังคมออนไลน์ว่าประเทศไทยมีปริมาณสำรองพลังงานจำนวนมาก แต่กระทรวงพลังงานบอกว่ามีน้อย ตัวเลขหายไปไหนซึ่งผมขอบอกว่า จริงๆ ไม่มีใครรู้หรอกว่าประเทศไทยมีปริมาณสำรองปิโตรเลียมมากน้อยแค่ไหน เพราะมันอยู่ใต้ดิน มันต้องสำรวจและขุดเจาะขึ้นมาถึงจะทราบว่าจริงๆ แล้วมันมีเท่าไร

ทั้งนี้ การวัดปริมาณสำรองปิโตรเลียมตามหลักวิชาการจะแบ่งเป็น 3 ระดับ คือ 1.ปริมาณสำรองที่พิสูจน์แล้ว หรือ Proved เรียกย่อๆ ว่า “P1” ข้อมูลในระดับนี้เชื่อถือว่ามีปิโตรเลียมแน่ประมาณ 90%2.ปริมาณสำรองที่คาดว่าจะพบ หรือ Probable (P2) ข้อมูลในส่วนนี้มีความมั่นใจประมาณ 50% 3.ปริมาณสำรองที่น่าจะพบ หรือ Possible (P3) มีความมั่นใจได้แค่ 10%

หากนำปริมาณสำรองที่พิสูจน์แล้วว่ามีปิโตรเลียมแน่นอน (P1) หารด้วยการผลิต พบว่าประเทศไทยมีก๊าซธรรมชาติใช้ไปได้อีก 7 ปี แต่ถ้ามีการสำรวจขุดเจาะปิโตรเลียมเพิ่มเติม P2 และ P3 ก็มีโอกาสปรับขึ้นเป็น P1 ได้หากสำรวจแล้วเจอ และถ้ารัฐบาลให้สัมปทานสำรวจขุดเจาะปิโตรเลียมแหล่งใหม่ก็มีโอกาสค้นพบแหล่งใหม่ๆ หากนำตัวเลขปริมาณสำรองก๊าซธรรมชาติทั้งหมดมารวมกัน 23 ล้านล้านลูกบาศก์ฟุต (P1+P2+P3) หารด้วยกำลังตัวเลขการผลิตต่อปี ประเทศไทยเราจะมีก๊าซธรรมชาติใช้ต่อไปได้อีกไม่ถึง 30 ปี

การมีก๊าซธรรมชาติเหลืออยู่แค่ไม่ถึง 30 ปี ถือเป็นเรื่องที่น่าตกใจมาก เพราะประเทศอื่นมีปริมาณสำรองก๊าซธรรมชาติเหลือเป็น 100 ปี และถ้าเราจะสร้างโรงไฟฟ้าก๊าซใหม่ในวันนี้ เราต้องมั่นใจว่าจะมีก๊าซเพียงพอตลอดอายุของโรงไฟฟ้าคือ 2530 ปี

จากข้อมูลบริษัท BP ระบุว่า ประเทศที่มีปริมาณสำรองน้ำมันมากที่สุดคือเวเนซุเอลา โดยมีปริมาณน้ำมันสำรอง 297,600 ล้านบาร์เรล ขณะที่ประเทศไทยมีปริมาณน้ำมันสำรอง 440 ล้านบาร์เรล ส่วนประเทศที่มีปริมาณสำรองก๊าซธรรมชาติมากที่สุดคืออิหร่าน มีปริมาณก๊าซสำรอง 33.6 ล้านล้านลูกบาศก์เมตร ประเทศไทยมีปริมาณก๊าซสำรอง 2.85 แสนลูกบาศก์เมตร ผมขอเรียนว่าประเทศไทยมีปริมาณสำรองน้ำมันและก๊าซธรรมชาติถือได้ว่าน้อย และไม่น่าแปลกใจที่เวเนซุเอลามีนโยบายประชานิยม กำหนดราคาขายปลีกน้ำมันในราคาที่ถูกมาก ซาอุดิอาระเบียก็เช่นเดียวกัน

ประเทศเหล่านี้มีปริมาณสำรองปิโตรเลียมเหลือเฟือ ใช้เท่าไรก็ไม่หมด (ในระยะเวลาอันใกล้) ดังนั้น ปริมาณสำรองน้ำมันและก๊าซธรรมชาติที่มีอยู่เกินกว่าความต้องการ ทำให้ประเทศเหล่านั้นมีรายได้จากการส่งออกน้ำมันเป็นจำนวนมาก จึงทำให้สามารถที่จะบริหารจัดการราคาพลังงานให้ต่ำได้

ส่วนข้อกล่าวหาที่ว่าไทยผลิตน้ำมันดิบมากกว่าบรูไน 3 เท่าตัว ก็ต้องไปนำปริมาณสำรองน้ำมันด้วยและการใช้ในประเทศบรูไนมาเปรียบเทียบด้วย บรูไนมีประชากรน้อยกว่าไทยมาก แต่มีปริมาณสำรอง 1,100 ล้านบาร์เรล ขณะที่ไทยมีปริมาณสำรองแค่ 400 ล้านบาร์เรล ส่วนมาเลเซียผลิตน้ำมันวันละ 657,000 บาร์เรลต่อวัน แต่มีปริมาณสำรอง 3,700 ล้านบาร์เรล มากกว่าไทย 9 เท่า

นอกจากนี้ กรณีที่มีการเปรียบเทียบว่าไทยมีน้ำมันและก๊าซเป็นจำนวนมาก เสมือนซาอุดิอาระเบียตะวันออก แต่ต้องดูที่ปริมาณสำรองด้วย จริงๆ แล้วประเทศไทยมีปิโตรเลียมน้อยมาก หากเร่งผลิตขึ้นใช้ถลุงกันให้หมดเมื่อไหร่ก็ต้องนำเข้าก๊าซปิโตรเลียมเหลว (LPG) และก๊าซธรรมชาติเหลว (LNG) จากต่างประเทศที่มีราคาแพงกว่าก๊าซอ่าวไทยมาก ดังนั้น ผมขอสรุปว่าการนำข้อมูลด้านพลังงานมาใช้อย่างถูกต้องนั้นเป็นเรื่องที่สำคัญมาก และควรมีการพิจารณารอบด้าน การนำข้อมูลไปใช้แบบผิดๆ ก็จะทำให้เกิดการคลาดเคลื่อนของข้อมูล และก็ทำให้เกิดการเข้าใจด้านพลังงานที่ผิด ซึ่งอาจจะทำให้เกิดผลเสียต่อประเทศชาติและส่วนรวมได้ครับ