ความเคลื่อนไหวทางด้านการศึกษา

อันวาร์ อิบราฮิม อดีตรองนายกรัฐมนตรีมาเลเซีย ได้กล่าวในที่ประชุม เรียกร้องให้ประเทศมุสลิมขจัดอุปสรรคที่ขัดขวางการลงทุนเพื่อพัฒนาเศรษฐกิจฐานความรู้ เขาชี้ว่า “เราขอเร่งเร้าให้มีการพัฒนาวิทยาศาสตร์ เพราะนั่นคือสิ่งที่ศาสนาของเราสนับสนุนให้ทำ ไม่มีสังคมใดจะสามารถพัฒนาก้าวหน้าไปได้ นอกจากจะต้องเดินหน้าไปพร้อมกับการก้าวตามให้ทันความก้าวหน้าของเทคโนโลยีและเศรษฐกิจของโลก” เขายังได้กล่าวว่า ความรู้ทางเทคโนโลยีนั้นไม่ควรที่จะผูกขาดอยู่กับคนกลุ่มใดกลุ่มหนึ่ง หากแต่ควรได้รับการกระจายทั่วไปทั้งในกลุ่มคนจนและคนรวย ไม่ควรเป็นสมบัติของกลุ่มใดโดยเฉพาะ และเขาเชื่อว่า ซาอุดี อาระเบีย ด้วยความอุดมมั่งคั่งของทรัพยากรและความมุ่งมั่นแน่วแน่ จะสามารถดึงดูดคนฉลาดที่สุดของโลกและกลายเป็นศูนย์รวมของเศรษฐกิจฐานความรู้ได้ อดีตรองนายกฯมาเลเซียยังได้กล่าวเตือนในเรื่องหายนะทางวัฒนธรรม ซึ่งอาจเกิดขึ้นในประเทศเอเชียหลายประเทศ เนื่องจากประเทศเหล่านั้นละเลยการส่งเสริมพัฒนาความรู้ในหมู่ประชากรที่มีแววจำนวนมากในประเทศของตน

ส่วนศาสตราจารย์ อับบาส อัลจามาล จากมหาวิทยาลัยสแตนฟอร์ด กล่าวระหว่างการเสนอเอกสารค้นคว้าเรื่อง “โครงสร้างพื้นฐานเพื่อนวัตกรรม” ว่า “การสร้างนวัตกรรมใหม่ๆ เป็นพื้นฐานในการดึงดูดการลงทุนเข้าสู่เมืองแห่งความรู้ แต่นวัตกรรมไม่สามารถหาซื้อได้จากในตลาด” อัลจามาลระบุว่าการลงทุนในทรัพยากรทางปัญญาน้อยเกินไป เป็นอุปสรรคสำคัญของความก้าวหน้าในเมืองเศรษฐกิจฐานความรู้ของราชอาณาจักรซาอุดี ดังนั้น นอกเหนือจากการปรับเปลี่ยนระเบียบข้อบังคับทางกฎหมายและทางสังคมต่างๆ จำเป็นจะต้องส่งเสริมความคิดริเริ่ม เพื่อว่าสมองที่ปราดเปรื่องจะมารวมตัวกันในประเทศนี้ พร้อมนี้ เขาได้เสนอให้จัดทำแผน 25 ปีในการพัฒนาด้านวิชาการในราชอาณาจักร (อาหรับนิวส์ 24250608)

อย่างไรก็ตาม ในการประชุมเบื้องหลังฉากของการจัดประชุมครั้งนี้ ซึ่งจัดขึ้นในช่วงต้นเดือน มิ.ย. ได้มีการเสนอเอกสารงานวิจัยโดย ศาสตราจารย์ มาเหนทิราน เอส. นาอิร์ หัวหน้าหน่วยจัดทำต้นแบบทางเศรษฐกิจและธุรกิจ จากคณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยโมนาส ซันเวย์ แคมปัส ของมาเลเซีย กล่าวว่า ราชอาณาจักรซาอุดีอาระเบียนั้น มีศักยภาพอย่างมหาศาลที่จะก้าวกระโดดไปสู่เศรษฐกิจฐานความรู้ เนื่องจากประเทศนี้มี “กรอบงาน 7ไอ” (7i framework) กล่าวคือ มีโครงสร้างพื้นฐาน (Infrastructure) มีทุนทางปัญญา (Intellectual Capital) มีแรงจูงใจ (Incentives) มีปฏิสัมพันธ์ (Interaction) มีสถาบัน (Institutions) มีบูรณภาพแห่งตน (Integrity) และมีทุนทางนวัตกรรม (Innovative Capital)

เขายังระบุว่า “อย่างไรก็ตาม มีประเทศองค์การอิสลาม (OIC) บางประเทศ ต้องเผชิญกับการท้าทายในการพยายามที่จะพัฒนากรอบงานดังกล่าว” และว่า เห็นได้ชัดว่าในประเทศเหล่านี้มีปัญหาขาดแคลนแรงงานที่มีความชำนาญ โดยเฉพาะทางด้านวิทยาศาสตร์เทคโนโลยี ดังนั้น สิ่งที่ประเทศเหล่านี้ต้องทำอย่างเร่งด่วน คือเริ่มทุ่มเทการลงทุนในการสร้างโครงสร้างพื้นฐานและโครงสร้างทางด้านสารสนเทศ และชี้ว่า ประเทศเหล่านี้จะต้องมีแผนงานพัฒนาทางหลวง (Highway) ด้านสารสนเทศและการสื่อสารที่ชัดเจนและผสานสอดคล้องกัน โดยคำนึงถึงช่องว่างทางดิจิตอล และเทคโนโลยีสมัยใหม่ เช่น บทบาทของดาวเทียมและบรอดแบนด์

นอกจากนั้น เขายังเสนอแนะว่า กลุ่มรัฐ OIC จะต้องเพิ่มการลงทุนในด้านการศึกษา การสร้างแรงงานด้านเทคโนโลยี และสนองคนงานความรู้ด้านการวิจัยและพัฒนาเพิ่มขึ้น “ควรมีหลักสูตรการศึกษาที่ส่งเสริมความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ของเด็กตั้งแต่ยังเล็ก รวมทั้งควรมีศูนย์การศึกษาเพื่อความเป็นเลิศ” และว่า บูรณภาพแห่งตนจะสามารถสร้างขึ้นได้ในประเทศเหล่านี้โดยผ่านกระบวนการที่โปร่งใส และการวางรากฐานธรรมาภิบาล โดยการริเริ่มใช้ระบบ อีกอฟเวิร์นเมนต์ นำเอาแบบอย่างการทำงานที่ดีที่สุด รวมทั้งระบบความมั่นคงปลอดภัยระดับโลกมาปรับใช้ด้วย (อาหรับนิวส์ 060608)

อนึ่ง ในเอกสารแถลงข่าวหลังเสร็จสิ้นการประชุมที่เผยแพร่เมื่อวันที่ 29 มิ.ย. ได้เน้นถึงความจำเป็นที่จะต้อง “ดำเนินยุทธศาสตร์ใช้เทคโนโลยีทันสมัยในระบบการศึกษาขั้นประถมและการพัฒนาความรู้ความสามารถและการทำงานของครูผู้สอน เน้นการสร้างแรงจูงใจเพื่อสร้างนักวิทยาศาสตร์ การมีกองทุนเพื่อส่งเสริมการวิจัยและวิสาหกิจฐานความรู้ นอกจากนั้น ที่ประชุมยังได้เรียกร้องให้จัดตั้งคณะกรรมาธิการที่ปรึกษาระดับโลก เพื่อให้มีการประชุมสมัชชาความรู้และโครงการอื่นๆ ซึ่งจะจัดขึ้นในเมืองความรู้ต่างๆ ที่จะสร้างแล้วเสร็จในเร็วๆ นี้ รวมทั้งให้รัฐมีการส่งเสริมนักลงทุนรายย่อยในแวดวงเทคโนโลยีสารสนเทศและอุตสาหกรรมฐานความรู้อื่นๆ ด้วย (อาหรับ นิวส์ 300608)