อยู่ร่วมกับป่าอยู่ร่วมกับเทพเจ้า

“เราต้องตั้งใจร้องเพลง เพื่อที่เทพเจ้าแห่งไฟจะมอบไฟอันอบอุ่นให้กับเรา” พนักงานชาวญี่ปุ่นคนหนึ่งพูดกับเด็กๆ รอบกองไฟ “เราต้องเคารพเทพเจ้าแห่งป่าต้องไม่เสียงดังจนเกินไป เพราะเดี๋ยวจะรบกวนสัตว์ป่า”

ดิฉันเป็นส่วนหนึ่งของกิจกรรมรอบกองไฟ ใน “Hello Wood” ป่าที่สร้างโดยมนุษย์เมื่อเกือบร้อยปีก่อน ป่าแห่งนี้เป็นส่วนหนึ่งของทวิน ริง โมเตกิ (Twin Ring Motegi) สนามแข่งรถตั้งอยู่ทางทิศเหนือของกรุงโตเกียว ในเมืองโมเตกิ มณฑลโตชิกิ

ไม่บ่อยนักที่จะได้ยินการกล่าวอ้างถึงเทพเจ้าจากผู้ใหญ่ แม้ใครจะว่าไร้สาระแต่ดิฉันว่ามันมีเหตุมีผลดี เพราะอะไรนะเหรอ ดิฉันจะเล่าให้ฟัง...

เราอาจจะเคยชินกับการเห็นป่าไม้ถูกทำลาย แล้วโดนแทนที่ด้วยโครงการก่อสร้างต่างๆ นานา ไหนจะถนนหนทางที่ตัดเฉียดป่าอย่างล่อแหลม จนทำให้สัตว์ป่าตายมานักต่อนัก สถานการณ์ในบ้านเราทำให้เราเข้าใจไปว่ากิจการมนุษย์อยู่ร่วมกับป่าไม่ได้

แต่ใครจะคาดคิดว่าสนามแข่งรถเสียงดังจะสามารถอยู่ร่วมกับป่าได้ สนามทวิน ริง โมเตกิ สร้างขึ้นบนภูเขาในปี 2540 โดยบริษัท ฮอนด้า เพื่อใช้จัดการแข่งขันระดับโลกหลายรายการ

ก่อนที่ทวิน ริง โมเตกิ จะเป็นรูปเป็นร่าง ทางฮอนด้าได้มีการสำรวจสถานที่สร้างสนามแข่งรถอย่างละเอียดและตัดสินใจใช้เนื้อที่เพียง 35% ของที่ดิน 640 เฮกเตอร์ เพื่อสร้างสนามแข่งรถพื้นที่ที่เหลืออนุรักษ์ไว้เป็นป่า เพื่อรักษาระบบนิเวศเดิม

ความจริงแล้วเจ้าป่าผืนนี้เป็นป่าที่มนุษย์ปลูกไว้เมื่อเกือบร้อยปีก่อนเพื่อใช้เป็นแหล่งหาฟืน แต่ทางบริษัท ฮอนด้า มองว่าต้องมีการเข้าไปจัดการป่าเพื่อให้มันคงอยู่ต่อไป แม้จะเป็นป่าสร้างในรุ่นปู่รุ่นย่า แต่มันก็สามารถเป็นป่าที่สมบูรณ์แบบในรุ่นลูกรุ่นหลานต่อไปได้ การรักษาป่าจึงกลายเป็นการทำซีเอสอาร์รูปแบบหนึ่งที่บริษัท ฮอนด้า ภูมิใจเป็นอย่างมาก

เทคนิคการทำให้สองขั้วที่แตกต่างไปด้วยกันได้คือ ตัวสนามแข่งที่กดลึกลงไปในดิน 70 เมตร เพื่อไม่ให้เสียงรบกวนพื้นที่ป่าและชุมชนรอบข้าง โคมไฟหันลงต่ำ เพื่อไม่ให้ทำลายแสงจันทร์และแสงดาว สร้างอ่างเก็บน้ำขนาดเล็กหลายแห่งเพื่อเก็บรวบรวมน้ำที่ใช้แล้วและจัดการระบบกำจัดขยะที่รัดกุม เพื่อลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและผู้คนที่อาศัยอยู่เดิมให้น้อยที่สุด

ในส่วนของป่านั้นฮอนด้าได้มีการปลูกป่ามากกว่า 2 หมื่นต้น เพื่อคืนไม้ที่สูญเสียไปจากการสร้างสนามแข่งรถและยังมีการบำรุงรักษาป่าไผ่หลายส่วนให้เป็นที่หาอาหารและที่อยู่อาศัยของสัตว์ บางส่วนของป่าได้ปรับเป็นทางเดินสำรวจธรรมชาติ เด็กๆ สามารถจะเรียนรู้เรื่องป่า สัตว์ แมลง และการจัดการน้ำเสียในระหว่างการเดิน มีการจัดสถานที่แคมปิงเพื่อให้เด็กได้มีโอกาสใกล้ชิดธรรมชาติ การเล่นรอบกองไฟโดยการปลูกฝังความเคารพต่อเทพเจ้าเป็นหนึ่งในกิจกรรมที่จะส่งต่อจิตสำนึกรักธรรมชาติไปสู่รุ่นต่อไป

“ฮอนด้าลงทุนกับป่า เพราะป่าคืนสิ่งต่างๆ ให้เราทั้งเรื่องความรู้และธรรมชาติ” คุโบะ ฮายามิ เจ้าหน้าที่แผนกซีเอสอาร์ ในบริษัท ฮอนด้า สาขาใหญ่โตเกียว “เพียงแค่มนุษย์ต้องการเติมความสมบูรณ์ให้ตัวเอง จึงตัดไม้ทำลายป่าเกิดปัญหาตามมามากมาย เช่น โลกร้อน ภัยธรรมชาติ ในขณะที่ทรัพยากรบนโลกมีอย่างจำกัด” เขาว่าเช่นนั้น

การทำซีเอสอาร์มิใช่เพียงการมอบเงินบริจาคหรือการปลูกป่าเพียงไม่กี่ร้อยต้น แต่มันคือการดึงเอาความคิดสร้างสรรค์ออกมาร่วมกับการจัดการอันยั่งยืน ดิฉันไม่ได้ต้องการจะยกยอชูปั้นฮอนด้าเป็นการพิเศษ ดิฉันเพียงแค่คิดว่าความพยายามที่ดีเพื่อป่าควรได้รับการส่งเสริมและส่งต่อ เพื่อสร้างธุรกิจที่ใส่ใจต่อสิ่งแวดล้อม เพื่อสร้างโลกที่ทุนนิยมอยู่ร่วมกับป่าได้อย่างแท้จริง

หรืออีกนัยหนึ่ง คนอยู่ร่วมกับเทพเจ้าได้