ต้องตอบให้สอดคล้องกัน

ช่วงนี้มีปัญหาเรื่องตัวเลขให้ต้องขบคิดกันหลายตัว โดยเฉพาะที่จะใช้พิจารณาสถานะการปฏิบัติหน้าที่ของรัฐบาล บ้างก็ว่าหมดที่ 30 วัน บ้างก็ว่า 60 วัน บ้างก็ว่า 180 วัน นับแต่วันเลือกตั้ง แล้วจะตอบกันยังไงดี

มาตรา 127 วรรคหนึ่งบัญญัติว่า “ภายใน 30 วันนับแต่วันเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ให้มีการเรียกประชุมรัฐสภาเพื่อให้สมาชิกได้มาประชุมเป็นครั้งแรก” ส่วนมาตรา 172 วรรคหนึ่งบัญญัติว่า “ให้สภาผู้แทนราษฎรพิจารณาให้ความเห็นชอบบุคคลซึ่งสมควรได้รับแต่งตั้งเป็นนายกรัฐมนตรีให้แล้วเสร็จภายใน 30 วัน นับแต่วันที่มีการเรียกประชุมรัฐสภาเป็นครั้งแรกตามมาตรา 127” ตัวเลขตามมาตรา 127 ล่วงพ้นไปแล้ว ตัวเลขตามมาตรา 172 ไม่รู้จะเป็นอย่างไร

ตัวเลขมาตรานั้นไม่ได้สลักสำคัญอะไร นอกจากจะเป็นสิ่งที่ใช้ในการอ้างอิงเพื่อความสะดวกในการใช้กฎหมาย แต่ตัวเลขที่ปรากฏในบทบัญญัติของกฎหมายนั้นต่างก็เป็นสิ่งที่สำคัญ ซึ่งสำหรับผู้ที่เดินตามแนวที่มีพันธสัญญา หรือหลักแห่งรัฐธรรมนูญ (Constitutional Convention) ตัวเลขเหล่านี้ก็มีคำอธิบายที่แตกต่างกับผู้ที่เดินตามแนวที่มีเพียงบทบัญญัติที่เป็นลายลักษณ์อักษร (Constitutional Law หรือ Provisions) เท่านั้น

ทวนความจำกันสักเล็กน้อย รัฐบาลที่อยู่ปฏิบัติหน้าที่ หรือผู้รู้ที่สนับสนุน หรือเป็นพรรคพวกของรัฐบาลได้ยืนยันหนักแน่นว่า มาตรา 108 วรรคสองที่บัญญัติว่า “การยุบสภาผู้แทนราษฎรให้กระทำโดยพระราชกฤษฎีกา ซึ่งต้องกำหนดวันเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรใหม่เป็นการเลือกตั้งทั่วไปภายในระยะเวลาไม่น้อยกว่า 45 วัน แต่ไม่เกิน 60 วันนับแต่วันยุบสภาผู้แทนราษฎร และวันเลือกตั้งนั้นต้องกำหนดเป็นวันเดียวกันทั่วราชอาณาจักร” นั้น ตัวเลข 45 ไม่เกิน 60 วันนั้นอย่างไรก็ไม่อาจจะเปลี่ยนแปลงได้ ศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัยว่ากำหนดวันใหม่ได้ ท่านก็ยังเห็นว่าไม่ได้อยู่ดี เมื่อเป็นดังนี้ การตอบมาตรา 127 และมาตรา 172 ของท่านก็ต้องเป็นแนวทางเดียวกับที่ท่านตอบมาตรา 108 ด้วย

แม้มาตรา 181 จะบัญญัติว่า “คณะรัฐมนตรีที่พ้นจากตำแหน่ง ต้องอยู่ในตำแหน่งเพื่อปฏิบัติหน้าที่ต่อไปจนกว่าคณะรัฐมนตรีที่ตั้งขึ้นใหม่จะเข้ารับหน้าที่” แต่ก็ไม่ได้บัญญัติว่าจนถึงเมื่อใด และก็ไม่ได้บัญญัติด้วยว่าหากล่วงพ้นกำหนดระยะเวลาที่ได้กล่าวถึงไปแล้วเหล่านั้นจะให้ทำอย่างไร ผู้ที่เดินตามแนวลายลักษณ์อักษรเท่านั้น ก็ต้องเดินตามลายลักษณ์อักษร จะเอาประโยชน์จากหลักแห่งรัฐธรรมนูญ หรือเจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญย่อมไม่ได้ เพราะท่านไม่เคยเห็นว่ามีสิ่งนั้นอยู่

ท่านอาจจะตอบด้วยมาตรา 93 ซึ่งมาตรา 93 วรรค 6 บัญญัติว่า “ในกรณีที่มีเหตุการณ์ใดๆ ทำให้การเลือกตั้งทั่วไปครั้งใดมีจำนวนสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไม่ถึง 500 คน แต่มีจำนวนไม่น้อยกว่าร้อยละ 95 ของจำนวนสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรทั้งหมด ให้ถือว่าสมาชิกจำนวนนั้นประกอบเป็นสภาผู้แทนราษฎร แต่ต้องดำเนินการให้มีสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรให้ครบจำนวนตามที่บัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญนี้ภายใน 180 วัน และให้อยู่ในตำแหน่งได้เพียงเท่าอายุของสภาผู้แทนราษฎรที่เหลืออยู่”

เมื่อสิ้นสุด 180 วัน หากไม่ได้ สส.มาจนครบจะทำอย่างไร และยิ่งเมื่อถึงวันนั้น ก็ยังเปิดประชุมรัฐสภาไม่ได้ แล้วบ้านเมืองเสียหายไปขนาดไหน เคยคิดบ้างหรือไม่