ภาคการผลิตผู้สร้างเศรษฐกิจวัฒนธรรม

นับแต่หนัง The Killing Fields มาถ่ายทำที่กรุงเทพฯ และหัวหินเป็นฉากใหญ่ รวมทั้งเมื่อ เจมส์ บอนด์ 007 เข้ามาถ่ายทำที่เกาะตะปูในภาคใต้ของไทยจนมีชื่อเสียงโด่งดังไปทั่วโลก ภาพยนตร์ฟอร์มใหญ่ก็แห่กันเข้ามาผลิตผลงานในประเทศไทยอย่างไม่ขาดสาย

The Beach หนังรักผจญภัยแนวดราม่า มาถ่ายทำที่อ่าวมาหยา และออกฉายในปี 2000 ในที่สุดเข้ารอบประกวดออสการ์และรางวัลดังๆ อีก 7 ครั้ง ทำให้ตรอกข้าวสารและชายฝั่งเกาะแก่งภาคใต้ของไทยกลายเป็นความใฝ่ฝันที่นักท่องเที่ยวอยากสัมผัสสักครั้งในชีวิต

Stealth หนังแอ็กชั่นแนว SciFi ในปี 2005 ได้รับการเสนอชื่อเข้าชิง 2 รางวัลใหญ่ ใช้ฉากสมมติว่าเหตุการณ์เกิดในเกาหลีเหนือ แต่ที่จริงถ่ายทำในไทยเกือบทั้งหมด ทำให้ฮอลลีวู้ดยืนยันความน่าสนใจในการยกกองถ่ายเข้ามาทำงานในประเทศไทย

2008 ปีเดียวกัน Bangkok Dangerous ได้ทำให้แฟนหนังทั่วโลกของดาราดังอย่าง นิโคลัส เคจ และหยางไฉ่หนี ต้องกลับบ้านไปค้นอัลบั้มรูปถ่ายท่องเที่ยวเมืองไทยของตัวมาย้อนคิด อยากกลับไปดูตลาดน้ำดำเนินสะดวก ร้านก๋วยเตี๋ยว ตลาดโบราณของชานเมืองกรุงเทพฯ กันเป็นแถบ

ในปี 2009 หลังเหตุการณ์ปิดสนามบินสุวรรณภูมิจากการชุมนุมทางการเมือง หนังเรื่อง Mammoth ของสวีเดน ซึ่งมีฉากสำคัญในไทยได้รับการเสนอชื่อชิงรางวัลภาพยนตร์ พร้อมเสียงวิจารณ์จากหลายแง่มุม ก็มีบทบาทช่วยทำให้คนชั้นกลางจำนวนมากในยุโรปและสหรัฐไม่ลืมความผูกพันที่ตัวเคยมีในประเทศไทย

2010 ปีที่อาเซียนซัมมิตล่มที่พัทยา มีการจลาจลปิดกรุงเทพฯ ดูน่าหดหู่ยิ่งกว่าที่ปรากฏในหนังเรื่องใดๆ ทำให้อุตสาหกรรมท่องเที่ยวและความน่าเชื่อถือของไทยลดต่ำเป็นประวัติการณ์ หนังเรื่อง Hangover 2 ในปี 2011 จากสหรัฐที่ถ่ายทำในประเทศไทย ช่วยทำให้มนุษย์เงินเดือนมากมายทั่วโลกนึกถึงความมีสีสันของกรุงเทพฯ และเมืองต่างๆ ในประเทศไทย หนังเรื่องนี้ได้รับการฉายใน 40 ประเทศและถูกเสนอชื่อชิงรางวัลอีกถึง 14 ครั้ง และชนะ 2 ครั้ง

ในปีเดียวกัน หนังอย่าง The Impossible ซึ่งถ่ายทำในไทยเกี่ยวกับครอบครัวนักท่องเที่ยวที่ตามหากันในเหตุการณ์สึนามิก็เข้าโรงฉายทั่วโลก ถูกเสนอชื่อชิงรางวัลออสการ์ กับไปชนะอีก 21 รางวัลในเวทีอื่น ไม่นับการถูกเสนอชื่อเข้าชิงอีก 33 ครั้งที่เราแทบไม่เคยรู้

แต่นั่นก็เพียงพอที่จะทำให้คนที่เคยเที่ยวไทยรู้สึกได้ว่า เขาคิดไม่ผิดที่เคยเดินทางมาเยือน และฉากในภาพยนตร์บางตอนก็ย้อนให้ความอยากมาเมืองไทยครั้งแล้วครั้งเล่าถูกปลุกขึ้นโดยไม่รู้ตัว

2012 ปีเดียวกันนี้ ยังมีการออกฉายของภาพยนตร์ที่ผู้ชมทุกคนภูมิใจที่ได้มีส่วนรับรู้ คือ

The Lady ผู้ชนะ 3 รางวัลสำคัญ แสดงโดย มิเชล โหย่ว ในบทอองซานซูจี ผู้เด็ดเดี่ยว เมื่อผนวกกับข่าวการออกเยือนต่างประเทศครั้งแรกของอองซานซูจีในรอบหลายสิบปี หลังถูกกักบริเวณในบ้านพักของตนเอง ด้วยการมาเยือนไทยเป็นประเทศแรกจนเป็นข่าวไปทั่วโลก ทำให้นักท่องเที่ยวจำนวนมากเชื่อมั่นในความปลอดภัยของตนเองที่จะมาประเทศไทย

ส่วนหนังที่โด่งดังที่สุดในปีที่ผ่านมาของ 2013 ก็คือ Lost in Thailand ภาพยนตร์จีนต้นทุนต่ำที่มาถ่ายทำในกรุงเทพฯเชียงใหม่ ได้ทำให้นักเดินทางชาวจีนต่างพากันเดินตามรอยภาพยนตร์กันอย่างคึกคัก...คึกคักถึงขนาดที่ไทยต้องตั้งหลักรับมือการท่องเที่ยวเชิงปริมาณให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น

เป็นอันว่าภาพยนตร์มีส่วนช่วยให้เศรษฐกิจภาคธุรกิจบริการของไทยเติบโตไม่ใช่น้อยๆ หมดยุคแล้วครับที่จะคำนวณเพียงว่า กองถ่ายหนังไทยหรือกองถ่ายหนังต่างประเทศได้เข้ามาใช้จ่ายกี่พันล้านบาทในประเทศไทย เพราะเงินเหล่านี้เทียบไม่ได้กับมูลค่าและคุณค่าของการที่เจ้าของหนังฟอร์มใหญ่ไปโปรโมท ส่งผลให้เกิดการกระจายภาพและเรื่องราวที่มีเมืองไทยเป็นฉากหลัก ฉากรอง

เรื่องที่ควรดูแลในก้าวต่อจากนี้ไป คือ การเปิดใจกว้าง ส่งเสริมสนับสนุนจูงใจให้กองถ่ายใหญ่น้อยเข้ามาถ่ายทำกันมากๆ ไม่ว่ากองถ่ายหนังไทยหรือกองถ่ายหนังเทศ ส่งเสริมให้เกิดกองถ่ายผสมของไทยและเทศ ทั้งในระดับความร่วมมือด้านธุรกิจและระดับความร่วมมือรัฐต่อรัฐ เมืองต่อเมือง หรืออุตสาหกรรมต่ออุตสาหกรรม ส่งเสริมหนังไทยไปฉายข้ามแดน ไปร่วมสร้างร่วมผลิตกับวงการข้างนอกประเทศ ทำให้อาหารการกิน การนุ่งห่ม การไหว้ การใช้ชีวิตแบบไทย กลายเป็นส่วนหนึ่งของวัฒนธรรมสากลของชาวโลกให้ได้มากที่สุด ผลตอบรับจะยิ่งใหญ่จนจินตนาการไม่จบ หวังจะคบเป็นมิตร หรือจะค้าเป็นธุรกิจ จะคิดเป็นคนรู้จักกับใคร ถ้าใช้ประโยชน์จากหนังให้เป็น จะหนังใหญ่ หนังเล็ก หนังโฆษณา หนังสารคดี

หนังแอนิเมชั่นล้วนแต่เป็นเครื่องมือชั้นดีที่จะพาให้วัฒนธรรมไทย คนไทย เมืองไทย สินค้าไทย และความคิดความเชื่อของไทยทั้งเก่าใหม่ เลื่อนไหลไปร่วมมีบทบาทในกระแสโลก ทั้งยังย้อนกลับมาให้แง่คิด สอนให้เราคนไทยเป็นไทยที่มีคุณค่าอย่างหลากหลาย รู้จักการอยู่ร่วมกับความแตกต่างและใช้พลังร่วมกันได้ดีมากกว่าทุกวันนี้