4ช่องยื่นปูพ้นสภาพ

สถานะทางกฎหมายของรัฐบาลกำลังเป็นที่วิพากษ์วิจารณ์อย่างหนัก ภายหลังไม่สามารถเปิดประชุมรัฐสภาได้ทันภายใน 30 วัน นับตั้งแต่วันเลือกตั้ง ซึ่งครบกำหนดไปเมื่อวันที่ 3 มี.ค.ที่ผ่านมา ซึ่งฝ่าย กปปส. พรรคประชาธิปัตย์ และกลุ่ม 40 สว. เตรียมหาช่องทางตามกฎหมายเพื่อทำให้ “ยิ่งลักษณ์ ชินวัตร” นายกรัฐมนตรีและ รมว.กลาโหม พ้นสภาพด้วยเหตุผลที่ว่า ในเมื่อไม่อาจเปิดประชุมรัฐสภาได้ทัน รัฐบาลก็ต้องพ้นจากตำแหน่ง เพราะรัฐธรรมนูญไม่ได้มีเจตนารมณ์ให้ประเทศมีรัฐบาลรักษาการนานจนเกินไป

สำหรับเครื่องมือที่ฝ่ายตรงข้ามรัฐบาลจะใช้เขย่ารัฐบาลมีด้วยกัน 4 ช่องทาง ซึ่งทุกช่องทางล้วนถูกตัดสินชี้ขาดโดยศาลรัฐธรรมนูญ หรือศาลปกครอง แล้วแต่กรณี

1.ให้ สว.เข้าชื่อให้ได้จำนวน 1 ใน 10 หรือประมาณ 1718 คน จาก สว.ทั้งหมด 142 คน เพื่อให้ศาลรัฐธรรมนูญตีความคุณสมบัติความเป็นรัฐมนตรีของคณะรัฐมนตรีตามมาตรา 91 ของรัฐธรรมนูญ

2.ให้ศาลปกครองพิพากษาความชอบด้วยกฎหมายของคำสั่งที่เป็นลายลักษณ์อักษรของรัฐบาลที่เกี่ยวกับการสั่งให้ส่วนราชการดำเนินการอย่างหนึ่งอย่างใด หากศาลพิพากษาว่าคำสั่งของ ครม.ผิดกฎหมาย ก็อาจเป็นผลให้ ครม.ต้องพ้นสภาพไปในตัว

ดังเช่นกรณีของคุณหญิงจารุวรรณ เมณฑกา ผู้ว่าการตรวจเงินแผ่นดิน (สตง.) ที่ได้มีคำสั่งยกเลิกการแต่งตั้ง “พิศิษฐ์ ลีลาวชิโรภาส” เป็นรักษาการผู้ว่าการ สตง. ก่อนที่ศาลปกครองจะพิพากษาในปี 2553 ว่าคำสั่งดังกล่าวไม่ชอบด้วยกฎหมาย เนื่องจากคุณหญิงจารุวรรณ ที่มีอายุครบ 65 ปีนั้น ได้พ้นจากตำแหน่งไปแล้ว แม้ว่า พ.ร.บ.ประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการตรวจเงินแผ่นดิน พ.ศ. 2542 จะบัญญัติให้ผู้ว่าการ สตง. ที่พ้นจากตำแหน่ง ต้องปฏิบัติหน้าที่ต่อไปจนกว่าจะมีผู้ว่าการ สตง.คนใหม่ก็ตาม

3.อาศัยรัฐธรรมนูญมาตรา 68 ด้วยการตีความว่าการรักษาการต่อไปทั้งๆ ที่ไม่อาจเปิดประชุมรัฐสภาได้ของ ครม.ชุดนี้ เข้าข่ายพฤติการณ์ที่เพื่อให้ได้มาซึ่งอำนาจในการปกครองประเทศโดยวิธีการซึ่งมิได้เป็นไปตามวิถีทางที่บัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญ หากศาลเห็นว่ารัฐบาลมีความผิดจริง อาจจะมีคำสั่งให้รัฐบาลหยุดทำหน้าที่ โดยอาศัยอำนาจตามมาตรา 68 วรรคสองและสาม และอาจนำไปสู่การยุบพรรคร่วมรัฐบาลทั้ง 4 พรรค

4.ดำเนินการล่ารายชื่อประชาชน 2 หมื่นชื่อ ตามรัฐธรรมนูญมาตรา 271 เพื่อให้วุฒิสภาถอดถอน ครม.ทั้งคณะ โดยใช้เงื่อนไขว่าในเมื่อรัฐบาลสิ้นสภาพไปแล้วด้วยเหตุของการเปิดประชุมรัฐสภาไม่ได้ ดังนั้นการกระทำใดๆ ในระหว่างนี้จึงถือเป็นการใช้อำนาจหน้าที่โดยมิชอบ