อย่าโยนให้ ธ.ก.ส.

ปัญหาใหญ่ที่กำลังสั่นคลอนฐานเสียงของรัฐบาลอย่างหนักคือ ปัญหาการไม่มีเงินจ่ายค่าข้าวที่รับจำนำให้กับชาวนาได้หลายหมื่นรายใน 26 จังหวัด เพราะธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร (ธ.ก.ส.) ขาดสภาพคล่อง ไม่มีเงินมากพอที่จะจ่ายให้กับชาวนาทุกรายที่ออกใบประทวนให้ได้

นายยรรยง พวงราช รมช.พาณิชย์ ตำหนิ ธ.ก.ส.ที่ระบุว่าไม่มีเงินรับจำนำข้าวแล้ว ไม่เข้าใจว่าเหตุใดจึงสร้างความสับสนให้สังคมและชาวนา ทั้งๆ ที่เงินมีอยู่ เพียงแต่ว่าจะนำเงินก้อนใดมาใช้ก่อนหลังเท่านั้น แต่ ธ.ก.ส.ไม่ยอมนำเงินสำรองมาใช้ก่อน อาจเพราะกังวลว่าจะกระทบฐานะของ ธ.ก.ส. ทั้งที่รัฐบาลมีเงินสำรอง และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องพยายามหาเงินมาให้ ธ.ก.ส.อยู่แล้ว

สิ่งที่ รมช.พาณิชย์ พูดนั้น สวนทางกับความเป็นจริงที่ ธ.ก.ส.กำลังเผชิญอยู่ ธ.ก.ส.ระบุว่า มีสภาพคล่องอยู่ 1.8 แสนล้านบาท แต่ปล่อยกู้ปกติไป 9 หมื่นล้านบาท และให้กู้สนองนโยบายแทรกแซงราคาสินค้าเกษตรไปประมาณ 7 แสนล้านบาท ในจำนวนนี้ส่วนใหญ่เป็นข้าว ทำให้เหลือสภาพคล่องอีกไม่มากนัก

สิ่งที่ ธ.ก.ส.ต้องการก็คือ การคืนเงินที่ได้จากการระบายข้าวของกระทรวงพาณิชย์กลับมาให้ ธ.ก.ส.นำมาหมุนเวียนเป็นเงินรับจำนำข้าวจากชาวนา ซึ่งคณะรัฐมนตรี (ครม.) อนุมัติกรอบเงินรับจำนำข้าวในฤดู 2556/2557 ไว้ 5 แสนล้านบาท ธ.ก.ส.ก็จะยืนกรานเอาวงเงินนี้เป็นหลัก เพราะใช้เงินรับจำนำข้าวไปแล้ว 6.8 แสนล้านบาท

การที่ ธ.ก.ส.ไม่ยินยอมที่จะเอาเงินสภาพคล่องออกมาใช้อีก ก็เพราะเกรงว่าจะเกิดปัญหากับฐานะการเงินจนถึงขนาดเมื่อวันที่ 16 ธ.ค.ที่ผ่านมา ต้องเชิญตัวแทนจากธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) และจากสำนักงานการตรวจเงินแผ่นดิน (สตง.) มาร่วมรับฟังและชี้แจงฐานะการเงินของ ธ.ก.ส.ด้วยว่ายังไม่มีปัญหา แม้จะสนองนโยบายรัฐบาลไปเป็นเงินถึง 7 แสนล้านบาท

เป็นที่รู้กันอยู่ว่าธนาคารของรัฐสองแห่ง คือ ธนาคารอิสลามแห่งประเทศไทย (ไอแบงก์) และธนาคารพัฒนาวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมแห่งประเทศไทย (เอสเอ็มอีแบงก์) ประสบปัญหาเงินกองทุนต่ำ ขาดสภาพคล่อง มีฐานะอ่อนแอ เนื่องจากสนองนโยบายรัฐมากจนเกินไป เกิดหนี้เสียมากมายและยังแก้ไขไม่ได้

ฉะนั้น เป็นความเสี่ยงของ ธ.ก.ส.เช่นกัน หากจะปล่อยให้มีปัญหาเหมือนสองธนาคาร ความเสียหายจะสูงยิ่งกว่านี้มาก หากรัฐบาลต้องการจะรักษาฐานเสียงชาวนาไว้ก็ต้องกล้าที่จะอนุมัติเงินเพิ่มออกมาให้ชาวนาที่มาจำนำข้าวไว้และไม่ได้เงิน หรือกระทรวงพาณิชย์ต้องเร่งระบายข้าวออกไปจากสต๊อก

ธ.ก.ส.มีขนาดและมีผู้เกี่ยวข้องฝากเงินมากมายกว่าธนาคารสองแห่งนั้นมาก หากกระทรวงการคลังไม่รักษาสถานะให้ดี หากเกิดปัญหาขึ้นแล้ว ความเสียหายจะมากกว่าเงินรับจำนำข้าวแน่นอน