ราชาผู้พระราชทาน 'ประชาธิปไตย'

ที่ประชุมองค์การการศึกษาวิทยาศาสตร์และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ (ยูเนสโก) ครั้งที่ 37 ที่ประเทศฝรั่งเศส ประกาศยกย่องพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาประชาธิปกฯ พระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 7 เป็นบุคคลสำคัญของโลกประจำปี 2556 เพื่อเฉลิมพระเกียรติเนื่องในโอกาสครบรอบ 100 ปี ในการประกอบพระราชกรณียกิจในประเทศไทย หลังจากเสด็จกลับจากการศึกษา ณ ประเทศอังกฤษ เมื่อวันที่ 20 เม.ย. 2457

พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงมีพระราชกรณียกิจในการส่งเสริมด้านการศึกษา วัฒนธรรม และสังคม อาทิ ทรงส่งเสริมการศึกษาของชาติทั้งส่วนรวมและส่วนพระองค์ โปรดให้สร้างหอพระสมุด ทรงตั้งราชบัณฑิตยสภา โปรดให้ตรา พ.ร.บ.วรรณกรรมและศิลปกรรม พระราชทานเงินส่วนพระองค์เป็นรางวัลแก่ผู้แต่งหนังสือยอดเยี่ยม และให้ทุนนักเรียนไปศึกษาวิชาวิทยาศาสตร์จากต่างประเทศ โปรดให้ราชบัณฑิตสร้างหนังสือสอนพระพุทธศาสนาสำหรับเด็ก และโปรดให้สร้างหนังสือพระไตรปิฎกเรียกว่าฉบับสยามรัฐ

หลังจากเหตุการณ์การปฏิวัติสยาม พ.ศ. 2475 พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงตัดสินพระทัยสละราชสมบัติ เมื่อวันที่ 2 มี.ค. 2477 ในพระราชหัตถเลขาสละราชสมบัตินั้น ระบุว่า

“ข้าพเจ้ามีความเต็มใจที่จะสละอำนาจอันเป็นของข้าพเจ้าอยู่แต่เดิมให้แก่ราษฎรโดยทั่วไป แต่ข้าพเจ้าไม่ยินยอมยกอำนาจทั้งหลายของข้าพเจ้าให้แก่ผู้ใด คณะใดโดยเฉพาะเพื่อใช้อำนาจนั้นโดย สิทธิขาด และโดยไม่ฟังเสียงอันแท้จริงของราษฎร”