คุณพุ่ม จินตกวีสตรีผู้เก่งกล้า (จบ)

ที่น่าสนใจก็คือ บทกวีที่คุณพุ่มจินตนาการขึ้นมาเพื่อค่อนขอดบรรดาบุคคลชั้นสูงในสมัยนั้นอย่างมีอารมณ์ขันในบทกวีคำอธิษฐาน ดังนี้

ขออย่าให้เป็นคนชิดของเจ้าคุณผู้ใหญ่

ขออย่าให้เป็นคนใช้ของเจ้าพระยานคร

ขออย่าให้เป็นคนต้มน้ำร้อนของพระยาศรี

ขออย่าให้เป็นมโหรีของพระยาโคราช

ขออย่าให้เป็นสวาดิของพระองค์ชุมสาย

ขออย่าให้เป็นฝีพายของเจ้าฟ้าอาภรณ์

ขออย่าให้เป็นละครของของแม่น้อยบ้า

ขออย่าให้รู้ชะตาเหมือนอาจารย์เซ่ง

ขออย่าให้เป็นนักเลงอย่างท่านผู้หญิงสมฟัก

ขออย่าให้เป็นสมปักของพระนายไวย

ขออย่าให้เป็นดอกไม้ของเจ้าคุณวัง

ขออย่าให้เป็นระฆังวัดบวรนิเวศ

บทกวีคำอธิษฐานของคุณพุ่มนี้ สมเด็จฯ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ ได้ทรงอธิบายไว้ว่า

ขออย่าให้เป็นคนชิดของเจ้าคุณผู้ใหญ่

คนชิดของเจ้าคุณผู้ใหญ่ หรือเจ้าพระยาบดินทรเดชา (สิงห์ สิงหเสนี) ถูกเฆี่ยนหลังลายทุกคน

ขออย่าให้เป็นคนใช้ของเจ้าพระยานคร

คนใช้ของเจ้าพระยานคร (น้อย) จะถูกทำโทษนอกรีตต่างๆ เช่น เรือช้าไปก็ให้ฝีพายถองเรือ เป็นต้น

ขออย่าให้เป็นคนต้มน้ำร้อนของพระยาศรี

คนต้มน้ำร้อนของพระยาศรีสหเทพ (เท้ง) ต้มน้ำร้อนรับแขกทั้งวัน หาเวลาว่างไม่ได้ เพราะมีแขกไปหาไม่ได้ขาด

ขออย่าให้เป็นมโหรีของพระยาโคราช

พระยานครราชสีมา อยากเล่นมโหรีให้เหมือนขุนนางผู้ใหญ่ที่กรุงเทพฯ แต่มีแต่พวกข่าและลาวเชลย ก็เอามาหัดมโหรีไปตามแกน

ขออย่าให้เป็นสวาดิของพระองค์ชุมสาย

ถ้าเป็นมหาดเล็กคนโปรดของกรมขุนราชสีหวิกรม หรือพระองค์องค์ชุมสาย มักถูกจำโชครวน เวลาใช้ไม่ได้ดั่งพระราชหฤทัย

ขออย่าให้เป็นฝีพายของเจ้าฟ้าอาภรณ์

ฝีพายเรือพระที่นั่งของเจ้าฟ้าอาภรณ์นั้น ต้องขานยาวถี่กว่าเรือลำไหนๆ ทั้งหมด

ขออย่าให้เป็นละครของแม่น้อยบ้า

ละครโรงอื่นๆ เล่นแลกเงิน แต่ละครน้อย ธิดาเจ้าพระยานครราชสีมา (ทองอิน) ให้ข้าว หอม กะปิ กระเทียม ก็รับเล่น แล้วเอามาแจกเป็นบำเหน็จแก่ตัวละคร

ขออย่าให้รู้ชะตาเหมือนอาจารย์เซ่ง

นายเซ่งเป็นหมอดู มักทำนายให้ทุกคนที่ไปดูดวงว่า ดวงชะตาถึงขั้นจะได้เป็นกษัตริย์บ้าง เป็นขุนนางผู้ใหญ่บ้าง เป็นเศรษฐีบ้าง ผู้คนหลงไปจ้างให้นายเซ่งดูชะตา ที่สุดนายเซ่งถูกลงพระราชอาญา

ขออย่าให้เป็นนักเลงอย่างท่านผู้หญิงสมฟัก

ท่านผู้หญิงฟักชอบเล่นเบี้ย มีอุบายนอกลู่นอกทางเวลาอยู่ในบ่อนเบี้ย มักทำกิริยาให้นายบ่อนมัวหลงดูที่ตัวท่านผู้หญิงฟัก จนเป็นช่องให้พรรคพวกแอบเปิดไปดูได้ กล่าวกันว่าเป็นนักเลงรวยด้วยเหตุนี้

ขออย่าให้เป็นสมปักของพระนายไวย

พระนายไวย คือ สมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาศรีสุริยวงศ์ เวลานั้นเป็นหัวหมื่นมหาดเล็ก เวลาเข้าเฝ้านุ่งผ้าสมปักพื้นเขียวอยู่ผืนเดียว ไม่รู้จักเปลี่ยน

ขออย่าให้เป็นดอกไม้ของเจ้าคุณวัง

เจ้าคุณวัง ธิดาของเจ้าพระยามหาเสนาฯ บุนนาค เป็นเจ้าจอมมารดากรมหมื่นสุรินทรรักษ์ ท่านเป็นช่างร้อยดอกไม้ฝีมือดียิ่ง ต้องร้อยดอกไม้ไปช่วยงานเขาไม่เคยขาด จนดอกไม้ในสวนของเจ้าคุณวังไม่มีโอกาสได้บานกับต้น

ขออย่าให้เป็นระฆังวัดบวรนิเวศ

ระฆังวัดอื่นๆ ตีเวลาจวนรุ่งกับจวนค่ำ วันละ 2 เวลา แต่เมื่อพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 4 ทรงผนวชอยู่ที่วัดบวรนิเวศ โปรดให้ตีระฆังเป็นสัญญาณัติสงฆ์ในการอย่างอื่นอีก เช่น ตีเรียกสงฆ์ลงโบสถ์เช้าค่ำ เป็นต้น ระฆังวัดบวรนิเวศจึงถูกตีมากกว่าระฆังวัดอื่นๆ

อย่างไรก็ตาม ยังมีบทสักรวาที่แสดงให้เห็นความคมคายเผ็ดร้อนของคุณพุ่มอีกเป็นจำนวนมาก แต่เป็นที่น่าเสียดายที่ไม่ได้มีการบันทึกไว้ หรือมีการจดจำกันได้หมด ปรากฏหลักฐานแต่เพียงว่า ในสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 นอกจากคุณพุ่มจะได้แต่งเพลงยาวเฉลิมพระเกียรติแล้ว คุณพุ่มยังได้แต่งเพลงยาวฉลองสระบางโขมดหนทางขึ้นพระพุทธบาทสระบุรี อันเป็นบทบวงสรวงอันไพเราะด้วย และจากเนื้อความในเพลงยาวเฉลิมพระเกียรติ คุณพุ่มได้กล่าวไว้ว่า เมื่อรัชกาลที่ 4 พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว โปรดจะให้เข้าไปทำราชการในพระบรมราชวังอีก แต่พอใจจะอยู่นอกวังจึงทูลขอตัวเสีย แต่มาชั้นนี้คุณพุ่มอายุล่วงเข้าถึงกลางคน และไม่บริบูรณ์พูนสุขเหมือนเมื่อบิดายังมีชีวิตอยู่ในรัชกาลที่ 3 คงมีแต่ฝีปากกลอนเป็นสมบัติสิ่งสำคัญสำหรับตัว แต่ก็ยังมีผู้นับหน้าถือตา เวลาเจ้านายและข้าราชการผู้ใหญ่เล่นสักรวา มักเชิญให้ไปบอกสักวาเนืองๆ ครั้งหนึ่ง กรมหลวงภูวเนตรนรินทรฤทธิ์ ทรงรู้ว่าในวงสักวานั้นมีคุณพุ่มรวมอยู่ด้วย จึงทรงเย้าคุณพุ่มว่า

สักวาวันนี้พี่สังเกต

เหมือนพุ่มพวงดวงเนตรของเชษฐา

มิได้เล่นลับลี้หลายปีมา .....

เมื่อคุณพุ่มรู้ว่าเป็นสักรวาฝีปาก กรมหลวงภูวเนตรนรินทรฤทธิ์ ก็โต้ตอบทันว่า

สักวาน่าจะโห่ให้เรือล่ม

นี่หรือกรมภูวเนตรเศษสวรรค์

เอานายทิบเข้ามาทวนพอควรกัน เหมือนอย่างหั่นใบขี้เหล็กให้เด็กยำ

คุณพุ่มได้รับพระกรุณาอุ้มชูชุบเลี้ยงให้มีความสุขจากสมเด็จกรมพระยาสุดารัตนราชประยูร ตลอดจนสิ้นอายุไข แต่ไม่ปรากฏหลักฐานว่าเป็นปีใด